Woensdag 21 oktober

Maak vaart met de overkapping, nú!

(Her)bekijk hier de liveshow van Ringland

 

Persbericht n.a.v. de online Roma-avond van Ringland

In het licht van de te verwachten beslissing over de omgevingsvergunning voor de Oosterweelverbinding dringt Ringland aan op de gelijktijdige en volledige overkapping van de hele noordelijke Ring. Tegelijk moet ook de overkapping van de Zuidelijke Ring zo snel mogelijk in de steigers gezet worden. Een nieuwe werkbank Financiering en een geactualiseerd Toekomstverbond 2.0 moeten garanderen dat de overkapping er effectief komt. Onder de noemer ‘Maak vaart’ lanceert de Antwerpse burgerbeweging die oproep krachtig en onderbouwd op haar jaarlijkse ‘Roma-avond’, die op woensdagavond 21 oktober online gaat.

 

Bij de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding in juni 2020 hebben de Antwerpse burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal samen beslist geen bezwaarschrift in te dienen, maar wel een positieve standpuntbepaling. Die hield wel een reeks concrete aanbevelingen in. Minstens even belangrijk als de Oosterweelverbinding zelf, is dat ook dringend werk gemaakt wordt van de drie andere pijlers van het Toekomstverbond: de verdere overkapping van de Ring, het Haventracé en de modal shift. In afwachting van de beslissing over de vergunningsaanvraag (verwacht tussen 15 en 25 november) en naar aanleiding van de online Roma-avond van Ringland onderstreept de burgerbeweging daarom het belang van volgende stappen.

 

1. Dringende studie voor een ‘Oosterweel-Plus’ 

De burgerbeweging vraagt dat bouwheer Lantis van de Vlaamse overheid zo snel mogelijk de opdracht krijgt voor een studie naar de volledige overkapping van de R1-Noord. Dat onderzoek moet gaan over de integratie van drie ‘reserveprojecten’ (Groen Hart Merksem-Luchtbal, Dam-Lobroekdok en Schijnpoort) die in 2018 niet geselecteerd zijn voor overkapping tijdens de eerste fase. 

Voorts moeten de nodige innovatieve oplossingen geïntegreerd worden teneinde de ‘gaten’ in de overkapping tot het absolute minimum te beperken. Waar ze toch onvermijdelijk zijn, moeten de nodige maatregelen getroffen worden om de luchtkwaliteit maximaal te verbeteren en de geluidsoverlast zo veel mogelijk te beperken. Die studie voor een ‘Oosterweel-Plus’ moet er snel komen, opdat de Vlaamse regering daarover in de loop van 2021 – nog vóór de effectieve start van de werken voor de Oosterweelverbinding – de nodige beslissingen kan nemen. 

Een volledige overkapping simultaan met de Oosterweelwerken is essentieel, zowel vanuit kostenefficiëntie als voor het draagvlak bij de burgers’, zegt Peter Vermeulen, projectverantwoordelijke van Ringland. ‘Als de reserveprojecten uitgesteld worden tot na de realisatie van de Oosterweelverbinding, dus ver voorbij 2030, zou dat de geloofwaardigheid van het totaalproject sterk ondermijnen. Uitvoering in twee fasen zou bovendien een nieuwe werf vereisen en leiden tot een tweede periode met ernstige verkeershinder. Het zou ook de totale rekening veel hoger doen oplopen. Redenen genoeg dus om die reserveprojecten meteen te integreren.’
Nu de verfijning van het ontwerp van en het overleg over de vier noordelijke Ringparken (Noordkasteel, Groenendaal, Lobroekdok en Het Schijn) opstarten, vraagt Ringland dan ook aan de stad Antwerpen en de leefbaarheidsintendant om die ontwerpopdrachten uit te breiden met het oog op de realisatie van de volledige overkapping.

 

2. Overkapping Ring-Zuid

Parallel aan de opstart van de Oosterweelverbinding moet ook dringend werk gemaakt worden van het dossier van de overkapping van de R1-Zuid. Dat moet in zijn geheel in de loop van 2021 en 2022 verder uitgewerkt worden, zodat ook de nodige procedures voor dat deel tijdig kunnen opstarten en worden afgerond. De ambitie moet erin bestaan om de overkapping van de hele R1-Zuid te realiseren vanaf 2025 (naadloos aansluitend bij de realisatie van de R1-Noord, afwerking uiterlijk tegen 2035).

Dat aangepaste ontwerp moet tevens de overgangen naar het gescheiden verkeer verder op de R1-Zuid zo veilig mogelijk uitwerken en uitgaan van de AMS100 (volledige ambitie inzake de modal shift te realiseren tegen 2030). In combinatie met een sturingssysteem voor verkeer in de hele regio moet dat tegelijkertijd de tunnelveiligheid maximaal garanderen.

In de studieopdracht die binnenkort verleend wordt voor het Ringpark Zuid, wordt er nog van uitgegaan dat de Knoop Zuid (Spaghettiknoop tussen de Kennedytunnel en de E19) voorlopig niet overkapt wordt. Die opdracht blijft voorlopig beperkt tot de herstructurering van de knoop zelf. Dat levert al mooie resultaten op, maar toch moet de maximale overkapping van dat deeltraject mee onderzocht worden. Daarom vraagt Ringland aan de Vlaamse regering om daarvoor ook tijdig in de nodige budgetten te voorzien.

Het proces voor Ringpark Groene Vesten loopt al volop. Daarvoor vraagt de burgerbeweging aan de stad Antwerpen en de leefbaarheidsintendant om die ontwerpopdracht uit te breiden met het oog op de realisatie van de volledige overkapping. Peter Vermeulen: ‘Tijdelijke ingrepen moeten zo veel mogelijk vermeden worden en er moet steeds een perspectief zijn op een volledige overkapping, liefst ook in één beweging mee uit te voeren.’

 

3. Werkbank financiering

Het spreekt voor zich dat de maatschappelijke baten van een overkapping opwegen tegen de kosten: gezondheidswinsten, minder ongevallen en bijbehorende kosten, veel minder vroegtijdige overlijdens, minder stressgerelateerde aandoeningen door nabijheid van groen, meer buffering van water tijdens droogteseizoenen enz. Daarbovenop heeft ook corona het belang van de overkapping en de Ringparken alleen maar sterker onderstreept. Nu moet ook de financieringskant van het hele Toekomstverbond verder concreet uitgewerkt worden, voortbouwend op de voorzet die Ringland al in 2015 en 2019 (colloquium) gegeven heeft.

De Antwerpse burgerbewegingen hebben daarom alle partners van het Toekomstverbond voorgesteld om vóór eind 2020 mee een werkbank Financiering op te starten. In de halfjaarlijkse voortgangsrapportage in de commissie Mobiliteit van het Vlaams Parlement (op 15 oktober jl.) kreeg dit voorstel vanuit verschillende partijen al steun. Daarop heeft de bevoegde minister Lydia Peeters bevestigd dat die werkbank er eerstdaags ook effectief komt.

Die werkbank moet een kosten-batenanalyse opmaken en financieringsmogelijkheden en terugverdienmodellen onderzoeken. Vanuit die werkbank, met vertegenwoordigers van de verschillende overheden en experts van de universiteiten en burgerbewegingen, zal vervolgens een onderbouwd advies voorgelegd worden aan de Vlaamse regering. Op basis daarvan kunnen alle deelprojecten van het Toekomstverbond (R1-Noord, R1-Zuid, Haventracé en modal shift) op een geïntegreerde manier gepland en gerealiseerd worden binnen de termijnen die in 2017 vastgelegd zijn: het Routeplan 2030 daadwerkelijk tegen 2030, de hele overkapping hopelijk uiterlijk tegen 2035, het hele Toekomstverbond tegen 2037. ‘Alleen een dergelijk stappenplan zal burgers het vertrouwen geven dat de overkapping er effectief komt’, oordeelt Peter Vermeulen.

 

4. Toekomstverbond 2.0

Aan alle politici van meerderheid én oppositie vraagt de burgerbeweging tevens om, uiterlijk tegen de vierde verjaardag van het Toekomstverbond op 15 maart 2021, mee te werken aan de actualisering van dat akkoord van 2017.
In dat Toekomstverbond 2.0 dient: 

  • een afstemming te gebeuren van de deelprojecten R1-Noord, R1-Zuid, Haventracé en Routeplan 2030
  • een timing van de procedures en processen afgesproken te worden
  • de financiering en fasering van de uitvoering duidelijker in beeld te komen
  • de innovatieve en gewaardeerde co-creatieve en participatieve samenwerkingsverbanden verder uitgebouwd te worden.
Maak vaart!

‘De timing die in het Toekomstverbond vooropgesteld werd, is de afgelopen jaren niet gehaald. Een bijsturing is daarom noodzakelijk’, zegt Peter Vermeulen. ‘Meer dan ooit, want de coronacrisis en de lockdown, evenals de hittegolven en bijbehorende droogteperiodes, tonen eens te meer duidelijk aan hoezeer iedereen nood heeft aan een nabije groene en gezonde leefomgeving. Daarom moet nú werk gemaakt worden van de overkapping van de hele Antwerpse Ring, een project dat zowel de gezondheid en het leefmilieu, als duurzame mobiliteit en stadsontwikkeling een ferme boost geeft. Daarom: maak vaart!’

(Her)bekijk hier de liveshow van Ringland


 

Dinsdag 13 oktober

Zorro wijst je de weg naar duurzamere mobiliteit op maandag 26 oktober

Update 23 oktober: de avond vindt plaats zonder publiek en is enkel nog online bij te wonen!

Het burgerplatform Zorro is klaar met zijn voorstellen voor een duurzamere mobiliteit in de Antwerpse zuidoostrand: Mortsel, Edegem, Hove, Boechout, Kontich, Lint, Borsbeek en Wommelgem. Op maandagavond 26 oktober om 20 uur stellen we ze voor in het Mark Liebrechtcentrum in Mortsel. Je kan de avond online via deze Zoom-link bijwonen. Je verneemt dan ook hoe je met een 'tool' zelf de stap kan zetten en vrienden kan aanmoedigen.

De vliegende start van Zorro

Oktober 2019
De 32 gemeenten van Vervoerregio Antwerpen zitten samen. Eindelijk. Want we mogen het vierde luik van het Toekomstverbond niet vergeten! In dat akkoord van 2017 tussen de overheden en de Antwerpse burgerbewegingen is afgesproken dat er – naast de realisatie van de Oosterweelverbinding, het Haventracé en de overkapping van de Antwerpse Ring – ook dringend werk gemaakt moet worden van de modal shift naar duurzamer verkeer in de hele regio Antwerpen. 

Februari 2020
Meer dan 200 belangstellenden wonen in Mortsel de debatavond van Ringland over duurzame mobiliteit bij.

Maart 2020
In volle lockdown wordt Zorro geboren, een pilootproject in de vervoerregio. Dit burgerplatform krijgt een duidelijke opdracht mee: maak de modal shift concreet, en begin met de Antwerpse zuidoostrand: Mortsel, Edegem, Hove, Boechout, Kontich, Lint, Borsbeek en Wommelgem.

Zomer 2020
Zorro draait op volle toeren, en dat volledig digitaal! Niet minder dan negen werkgroepen buigen zich over de vraag hoe burgers de modal shift in praktijk kunnen brengen. Waar kan bv. een sneltram komen en hoe kan die vlot doorrijden? Waar moeten fietsers conflictvrij kunnen rijden en veilig parkeren? Hoe maken we van onze woonwijken echte leefbuurten? Enzovoort.

Maandag 26 oktober 2020
Zorro lanceert zijn voorstellen voor duurzame mobiliteit in de Antwerpse zuidoostrand. Zorro-medewerkers presenteren je

  • een performant netwerk van trein-tram-bus
  • een beter toegankelijk openbaar vervoer
  • het verhaal van wattvrouw Sabine voor een echte sneltram 15
  • een regio waar fietsers vlot en veiligkunnen rijden en parkeren
  • de 15 minutenstad, waarin je alle nodige voorzieningen vindt binnen een kwartier loop- of fietsafstand
  • last but not least: de Zorro-tool die elke individuele burger uitdaagt voor een mental shift naar een modal shift.
Woon de avond online bij

Opgelet: gezien de coronadreiging zal de voorstelling in het Mark Liebrechtcentrum in Mortsel niet meer voor publiek toegankelijk zijn. Je kan de avond online bijwonen. Wie al inschreef, hoef dat niet opnieuw te doen. Meld je tegen 20 uur aan via deze Zoom-link

Wil je voortaan ook op de hoogte blijven van zinvolle initiatieven voor duurzame mobiliteit in de zuidoostrand? Schrijf je dan hier in voor de nieuwsbrief van Zorro.

 

Donderdag 08 oktober

Online Roma-avond: Maak vaart!

De eerste en misschien wel moeilijkste hordes op weg naar de overkapping van de Antwerpse Ring zijn genomen. Nu roepen we de Vlaamse en stedelijke overheden, Lantis, de administraties, de leefbaarheidsintendant en de ontwerpteams op: Maak vaart! Opdat ons aller droom van de overkapping zo snel en zo goed mogelijk gerealiseerd wordt.

Die oproep lanceren we krachtig op de Roma-avond van Ringland op woensdag 21 oktober om 20 uur. Je krijgt onder meer:

  • een helder beeld van de stand van zaken van het Toekomstverbond, de opstart van de Ringparken en de ambitie van de burgerbewegingen
  • inzicht in wat nodig is om vaart te maken: eenToekomstverbond 2.0, met onder meer verbintenissen voor de verdere overkapping en zekerheid over de financiering  
  • de resultaten van Straatvinken, de jaarlijkse verkeerstelling en het onderzoek naar de leefbaarheid in onze straten 
  • de gloednieuwe online 'barometer' van straat-O-sfeer met honderden verhalen van burgers uit heel Vlaanderen over de leefbaarheid van hun straat.

Omdat De Roma de deuren nog gesloten houdt, kunnen we daar deze keer helaas niet terecht. We maken er niettemin een wervelende avond van, die je live kan bijwonen vanachter je computer. De presentatie is in handen van Maud Vanhauwaert. Zij interviewt – op een veilige afstand – onze gasten Peter Vermeulen en Pol van Steenvoort van Ringland en Huib Huyse (HIVA - KU Leuven) en Thomas Vanoutrive (UAntwerpen) van Straatvinken in Stadsform, een pas geopende zaal op de Stadswaag in hartje Antwerpen. Stadsform is een plek voor dialoog over de stad van morgen. We zijn er dus perfect op onze plaats!

Volg de avond via www.ringland.be of via de Facebook-pagina van Ringland.

Woensdag 07 oktober

Volg jij mee het ontwerp van de Ringparken op?

Nu de ontwerpteams voor de vier noordelijke Ringparken Noordkasteel, Groenendaal, Lobroekdok en Het Schijn bekend zijn, gaan daarvoor binnenkort de ontwerpsessies in de werkbanken en werkateliers van start. Daarbij zitten ook burgers mee aan tafel. Heb jij interesse om daar als geëngageerde Ringlander samen met enkele andere ‘Ringland-antennes’ mee de visie en ideeën van onze burgerbeweging naar voren te brengen? Schrijf je dan in voor 'Start to Ringpark', onze online infosessie op woensdag 28 oktober. 

Even terugblikken...

In februari hebben we tijdens een (toen nog fysieke...) masterclass geïnformeerd over de concepten die de ontwerpbureaus en de projectteams aan het ontwikkelen waren voor de leefbaarheidsprojecten Ringpark West en Ringpark Groene Vesten. Vanuit het team van de intendant werd in het kader van De Grote Verbinding ook een participatiestructuur opgezet die garandeert dat afgevaardigden van de burgerbewegingen mee aan de ontwerptafel zitten. Bekijk hier het overzicht van die participatiestructuur

In het voorjaar participeerden drie Ringland-experts en zeven betrokken vrijwilligers – onze zogenaamde ‘Ringland-antennes’ – vervolgens in de projectwerkbank (met focus op ontwerpend onderzoek) en/of het werkatelier (met inspraak van burgers) voor het Ringpark Groene Vesten. Die sessies, die wegens de coronamaatregelen online verliepen, resulteerden ondertussen in een afgerond conceptontwerp voor Ringpark Groene Vesten.  Lees hier de ervaringen van twee betrokken Ringlanders.

In de zomer organiseerde De Grote Verbinding een ‘open moment’ in de vorm van een kunstenroute in het toekomstige Ringpark Groene Vesten. De bedoeling was om zo veel mogelijk burgers te informeren over het leefbaarheidsproject. Burgers konden ook hun feedback en feedforward geven, via de QR-code op de panelen of via de website van De Grote Verbinding. 

In augustus en september organiseerde Ringland voor circa 70 Ringlanders een tiental informatieve fietstochten langs een reeks interessante locaties van het Ringpark Groene Vesten. Dat gebeurde eveneens om burgers hun mening nog beter te kunnen laten funderen.

Wat gebeurt er dit najaar?

Onze experts en antennes blijven in de werkbank en het werkatelier mee het ontwerp van Ringpark Groene Vesten in detail vormgeven. Inmiddels zijn ook de ontwerpteams voor de noordelijke Ringparken bekend. Dat zijn Noordkasteel, Groenendaal, Lobroekdok en Het Schijn. Ook daarvoor starten de ontwerpsessies binnenkort op, waarbij buurtbewoners en afgevaardigden van de burgerbewegingen opnieuw hun zeg krijgen.

Daarvoor zoeken we een 40-tal Ringland-antennes. Wat precies van je verwacht wordt, hoe we je daarbij ondersteunen en welk standpunt van Ringland je in die werkbanken of -ateliers mee kan verdedigen, verneem je tijdens onze  

online infosessie Start to Ringpark
op woensdag 28 oktober
20 tot 21.30 uur

>> Ik neem deel aan Start to Ringpark 

Na je inschrijving krijg je tijdig de Zoom-link. Ben je die avond verhinderd maar ben je wel geïnteresseerd, dan kan je dat ook opgeven in het inschrijvingsformulier.  

De antennewerking van Ringland is mede mogelijk door de steun van de burgerbegroting 2020 van het district Antwerpen.

#Ringparken #Antennewerking #Participatie

 

Donderdag 10 september

Ringland blogt |
Dré over fondsen werven voor een burgerbeweging

Net zoals eender welke andere organisatie heeft ook een burgerbeweging als Ringland een werkingsbudget nodig. Enerzijds om haar twee halftijdse coördinatoren te betalen, anderzijds voor allerhande kosten zoals affiches of flyers, kopieën enzovoort. Hoe geraakt Ringland aan die middelen? We vroegen het aan Dré Smessaert, net op het moment dat Ringland met steun van burgers een subsidie hoopt binnen te halen uit de pot van de burgerbegroting van het district Antwerpen.

Ik coördineer als vrijwilliger de fondsenwerving van Ringland om een werkingsbudget bij elkaar te sprokkelen. Ik doe dat graag. Ik ben altijd al iemand geweest die graag organiseert, het overzicht bewaren is mijn sterkte. Ik heb graag dat zaken vooruitgaan, dat er resultaten zijn en ik daartoe bijgedragen heb. 

Mijn hele professionele loopbaan ben ik met fondsenwerving bezig geweest. Ik ben begonnen bij Greenpeace, waar ik het vak geleerd heb. Daarna volgden Artsen Zonder Vakantie en 11.11.11.

Ringland is een concreet project. Hoe ver we staan, wat er goed gaat, wat er slecht gaat, wil ik meegeven aan onze sympathisanten. Ringland is ook een dankbaar project om voor te werken, de naam zegt alles. Ons project heeft intussen in Antwerpen een grote naamsbekendheid en maakt mensen enthousiast. Niet iedereen kan echter tijd of expertise steken in een vereniging. Maar wie ons een warm hart toedraagt, kan ook helpen met giften. Dat waarderen we enorm. Door die fondsen kunnen we onze onafhankelijkheid bewaren.

Mailen, schrijven, bussen, bellen

Een eerste pijler van de fondsenwerving zijn onze sympathisanten. Die benaderen we door ze brieven of mails te sturen of ze op te bellen. Een e-mail schrijven is het eenvoudigst, maar levert dan ook minder respons op. Brieven sturen doen we zo goedkoop mogelijk, ik denk dat geen enkele organisatie het zo goedkoop doet. Ten eerste betalen we daar niemand voor. En toch kunnen we rekenen op een professionele copywriter die daar ook les in geeft. Sofie Willems schrijft voor ons uit sympathie. Ten tweede hoeven we geen postzegels te betalen, normaal gezien het duurste element van een fondsenwervingsbrief. We kunnen een beroep doen op een netwerk van meer dan honderd ‘Ringland-postbodes’, vrijwilligers die de brieven in hun eigen buurt bussen.

Telefoneren lijkt het lastigst, maar ook daarvoor hebben we een ploeg fijne en gemotiveerde Ringlanders, die mee getrokken wordt door vrijwilliger Frans De Roo. Als ze iemand opbellen als vrijwilliger van Ringland, opent dat al meteen deuren die mensen zouden dichthouden als het telefoontje van een callcenter zou zijn. We bellen naar mensen die al eens een gift gedaan hebben aan Ringland en vragen of ze bij hun bank een permanente opdracht willen regelen. Dergelijke inkomsten geven ons immers meer stabiliteit. Momenteel krijgen we van zo’n 450 burgers giften. Die lopen grotendeels via de Koning Boudewijnstichting en zijn fiscaal aftrekbaar. 

Voor de administratieve opvolging daarvan kunnen we ook weeral een beroep doen op vrijwilligers, zoals Herman Beersmans. Met deze crowdfunding proberen we onze halftijdse coördinatoren Veerle en Christophe te betalen, maar het blijft krabben. 

Burgers beslissen mee over subsidie

Voorts volg ik de lopende subsidiedossiers op, de tweede pijler van onze fondsenwerving. Zo hebben we er een ingediend bij de Vlaamse overheidsdienst Mobiliteit en Openbare Werken (MOW). Dat gaat niet om grote bedragen, maar alle beetjes helpen

Dit jaar hebben we ook opnieuw een project ingediend voor de burgerbegroting van het district Antwerpen. Alle inwoners van het district kunnen mee beslissen over de besteding van 1,4 miljoen euro. Vorig jaar hebben ze ons zo aan 10.000 euro geholpen. Daarmee kunnen we een stukje van het loon van onze coördinator voor de vrijwilligerswerking betalen.

Tot 24 september middernacht kan er opnieuw online gestemd. Als je surft naar het thema Aanwerving en ondersteuning van vrijwilligers vind je ons project. Zeker stemmen! Op die manier kunnen wij onze werking voortzetten. Dat is meer dan ooit belangrijk, nu we met vele vrijwilligers mee aan tafel zitten in allerlei overlegorganen: de werkateliers die met de ontwerpteams de toekomstige Ringparken uittekenen, de werkbank die zich buigt over het Routeplan 2030 voor de modal shift in de Vervoerregio Antwerpen, de werkbank Haventracé dat de Antwerpse Ring moet ontlasten, enzovoort. We denken bijvoorbeeld ook mee na over hoe de overkapping gefinancierd kan worden met overheidsmiddelen en andere bronnen. 

Voor al dat werk steunt Ringland niet alleen op ‘gewone’ burgers, maar ook op onze experts van de Ringland Academie. Ook al zetten al die mensen zich vrijwillig in, een werkingsbudget is daarbij onontbeerlijk.

 

Dré Smessaert is Ringland-vrijwilliger van het eerste uur. Zijn verhaal werd opgetekend door Katelijne De Vis, eveneens vrijwilligster. De bovenste foto is gemaakt tijdens De Warmste Week van 2019, toen Dré samen met enkele vrijwilligsters lekkere pompoensoep verkocht ten voordele van Ringland. Op de tweede foto zie je de Ringland-postbodes in actie. Op de derde stond Dré mee in de infostand op het Ringland-festival.   

Wil je Ringland steunen? Overweeg een gift of permanente opdracht via de Koning Boudewijnstichting. Vanaf 40 euro per jaar is je gift fiscaal aftrekbaar. Woon je in het district Antwerpen (postcode 2000, 2018, 2020, 2030, 2050 of 2060), stem dan ook voor het project Ringland Vrijwillgersondersteuning, ingediend voor de Burgerbegroting van het district Antwerpen. Interesse voor de telefoonploeg? Lees dan even deze uitnodiging van Dré en Frans

#Fondsenwerving #Burgerbegroting #Subsidies #Vrijwilligers #KoningBoudewijnstichtig #FiscaalAttest

 

Vrijdag 04 september

Ontwerpteams vier Ringparken aan de slag

Ringland verwelkomt de keuze van de ontwerpteams die zopas zijn aangesteld voor de vier Ringparken op of langs de Oosterweelverbinding op rechteroever. We dringen erop aan dat die Ringparken, die een opstap zijn naar de overkapping van de Ring, al zoveel mogelijk gerealiseerd worden tijdens de werken aan de Oosterweelverbinding.

  • Ringpark Noordkasteel wordt vormgegeven door het team Studio Paola Viganò – Grafton Architects – MAARCH (het vroegere team Zuidoost).
  • Ook Ringpark Lobroekdok komt in handen van het team Studio Paola Viganò – Grafton Architects – MAARCH (het vroegere team Zuidoost).
  • Voor Ringpark Groenendaal gaat het team BUUR – Latz – Greisch – SWP (het vroegere team Noord) aan de slag. Dit team heeft ook al plannen voor Ringpark Groene Vesten uitgetekend.
  • Ringpark Het Schijn is een opdracht voor het team COBE – OMGEVING – De Urbanisten. Dit vroegere team West is ook al aan de slag met Ringpark West.

Voor Ringpark Zuid wordt de bekendmaking van het team dat de ontwerpopdracht binnenhaalt, verwacht tegen het einde van het jaar.

Ringland volgt de werkzaamheden nauwgezet op met onze experts van de Ringland Academie en met onze Ringland-antennes. Dat zijn sterk betrokken vrijwilligers uit de buurt. Voor het Ringpark Groene Vesten organiseren zij deze maand fietstochten om feedback van buurtbewoners te verzamelen. Mocht je daarvoor nog willen inschrijven, moeten we je helaas op de wachtlijst zetten. 

Vrijdag 28 augustus

Ringland blogt |
Tinnie en Joris over Ringpark Groene Vesten

Het team van het ontwerpbureau Buur kreeg de opdracht om de bermen langs de Ring tussen de Kolonel Silvertopstraat in het zuiden en de aansluiting met de E34 in het oosten te ontwikkelen. Het groene landschap van dit Ringpark Groene Vesten moet in afwachting van de overkapping alvast de leefbaarheid voor de naastliggende wijken verbeteren. Na een masterclass van Ringland, een info- en vormingsmoment voor betrokken vrijwilligers, stelden Tinnie Van der Roost en Joris De Vroey zich kandidaat om het ontwerpproces van het Ringpark van nabij op te volgen. Samen met enkele andere ‘Ringland-antennes’ en met buurtbewoners die werden uitgeloot door De Grote Verbinding participeren ze nu in de zogenaamde werkateliers. Hier lees je hun verhaal.

In het plan van het ontwerpteam Buur worden de bestaande parken – zoals het Brialmontpark, het Villegaspark en de Wolvenberg in Berchem – met elkaar verbonden door groene corridors. De ‘restruimte’ tussen de Singel en de Ring wordt verder vergroend. De historische vestenstructuur van de vroegere Brialmontomwalling wordt op verschillende plaatsen opnieuw geaccentueerd. Voorts zullen enkele ‘groene nerven’ aansluiten op het Ringpark Groene Vesten. Die nerven zijn straten die als groene aders door de stad zullen lopen en die zo de zachte verbindingen tussen bepaalde wijken vormen. Over het idee van die groene nerven is Ringland heel enthousiast. Dat onderdeel zal wel gefinancierd moeten worden door de districten, want het is niet voorzien in het budget van De Grote Verbinding. Voorts denkt het ontwerpteam ook al na over de lokale invulling, zoals een sportplein, horeca, fietsenstallingen, speelpleintjes enzovoort.

Enerzijds dromen we weg bij de mooie referentiebeelden die het ontwerpteam ons toont, zeker als we ons er de toekomstige overkapping bij verbeelden. Anderzijds beseffen we dat het Ringpark Groene Vesten op bepaalde plaatsen zeer smal zal zijn en dat er barrières zijn zoals het Ringspoor en de Singel. Bovendien zullen sommige stukken tijdens de aanleg van de overkapping werfzone worden.

Door de hitte en de droogte van de voorbije zomers snakken we naar verkoelend water. Met het oog op de klimaatverandering is de waterhuishouding cruciaal en moet die zorgvuldig uitgewerkt worden. De technische studies over water en energie besteedt het team uit aan andere specialisten, eveneens aangesteld door De Grote Verbinding. Infiltratie en buffering van regenwater zullen hoe dan ook heel zichtbaar aanwezig zijn in Ringpark Groene Vesten.

Bermen en schermen

We zijn enthousiast over het ontwerp van het fiets- en wandelpad langs het hele traject van het Ringpark en over de geplande ecologische corridors. Maar we hebben wel bedenkingen bij het plaatsen van zo veel geluidsbermen en -schermen. Die nemen wellicht een (te) grote hap uit het al bij al beperkte budget. Momenteel loopt een studie naar het effect van de bermen en schermen die al geplaatst zijn, maar gevreesd wordt dat het meestal heel lokaal is en beperkt blijft. Volgens ons moeten geluidsoverlast en luchtvervuiling bij de bron aangepakt worden. Intussen kan een snelheidsverlaging op de Ring en op de Singel ook al een evidente en zelfs kosteloze ingreep zijn, een voorstel dat Ringland al lang naar voren schuift.

Overleg online en op de fiets

Ringland trok in de zomer met de fiets door het toekomstige Ringpark Groene Vesten.

Wegens de coronamaatregelen verlopen de vergaderingen van de werkateliers met het ontwerpteam tot nu toe enkel online. Dat heeft beperkingen, maar de overlegmomenten worden deskundig begeleid door het communicatieteam van Levuur. De betrokkenheid van de deelnemende burgers is groot en we worden op heel wat punten echt gehoord. De experts van Buur, evenals die van de stad, nemen onze opmerkingen steeds mee. 

In het begin van de zomervakantie hebben we met het werkatelier een fietstocht gemaakt om ter plaatse een en ander te bekijken en elkaar feedback te geven. Een deel van die fietstocht hebben we intussen overgedaan met meer Ringlanders, en we organiseren er nog enkele in september. Na de zomer trekt Levuur ook de wijken in om bewoners te vragen wat hun wensen en noden zijn.

Het conceptueel plan wordt binnenkort ter goedkeuring voorgelegd aan de districten. Daarna wordt het concrete landschapsontwerp uitgewerkt, waarna wordt beslist wat er binnen het voorziene budget uitgevoerd kan worden. 

 

Tinnie Van der Roost uit Borgerhout en Joris De Vroey uit Oud-Berchem zijn Ringland-vrijwilligers van het eerste uur. In het werkatelier (met burgers) van Ringpark Groene Vesten vertegenwoordigen ze de burgerbeweging samen met ‘Ringland-antennes’ Anne Goffin en José Kennes. In de projectwerkbank (met experts) is Ringland vertegenwoordigd door Peter Vermeulen, André Arnauw en Maarten Vrebos van de Ringland Academie en antennes Diane De Laet, Polette Eliaers en Kris Rockelé.

Het verhaal van Tinnie en Joris werd opgetekend door Katelijne De Vis, eveneens vrijwilligster. De foto’s zijn tijdens de fietstochten gemaakt door communicatiecoördinatrice Veerle Janssens en Ringland-antenne Ingrid Carton.

Wil je zelf op verkenning in het toekomstige Ringpark Groene Vesten? Schrijf je snel in voor de fietstochten die de Ringland-antennes in september organiseren. Of fiets of stap de (kunst)route van 'Expeditie Groene Vesten' individueel. Lees meer

#RingparkGroeneVesten #Vrijwilligers #Antennewerking #Fietstocht

Vrijdag 28 augustus

Fiets met Ringland door
Ringpark Groene Vesten

Update 21/9/2020: de door de Ringland-antennes gegidste fietstochten door het toekomstige Ringpark Groene Vesten zitten erop. Wil je op eigen houtje de route nog verkennen? Je vindt hier de kaart met de stopplaatsen en hier de reflecties van Ringland bij de voorstellen van het ontwerpteam.

Samen met Ringlanders kan je in september het toekomstige Ringpark Groene Vesten gaan verkennen. Op woensdagavond en zaterdagvoormiddag trekken we met de fiets langs locaties waarvoor het ontwerpteam al plannen uittekende. We wisselen van gedachten en verzamelen feedback voor de ontwerpers.

Corona of niet, het ontwerpproces voor Ringpark Groene Vesten liep de voorbije maanden onverminderd voort. Ringland-experts en -antennes – dat zijn vrijwilligers die kandidaat waren om het ontwerpproces actief op te volgen – kregen in online werkbanken (met experts) en werkateliers (met buurtbewoners) inzage in de voorstellen van het bureau Buur en konden feedback geven. Begin zomervakantie trokken ze ook met de fiets op verkenning in het toekomstige Ringpark. 

Wil ook jij meer vernemen over de voorstellen van het ontwerpteam, de inbreng van de experts en vrijwilligers van Ringland, daarover van gedachten wisselen én zelf feedback geven? Dan zijn de fietstochten die de Ringland-antennes organiseren in het Ringpark iets voor jou! 

Ze vinden plaats op:

  • woensdag 2 september van 18.30 tot 20.30 uur
  • zaterdag 5  september van 10 tot 12 uur
  • woensdag 9 september van 18.30 tot 20.30 uur
  • zaterdag 12 september van 10 tot 12 uur
  • woensdag 16 september van 18.30 tot 20.30 uur
  • zaterdag 19 september van 10 tot 12 uur

De tocht van ongeveer 5 km vertrekt op het Edgard Ryckaertsplein aan Berchem-station en voert onder meer langs de Borsbeekbrug, het kruispunt Plantin en Moretuslei, de spoorwegbrug t.h.v. de Oudstrijdersstraat, de geluidsschermen in de Tuinwijk, de geluidsbermen t.h.v. de Joe Englishstraat, Luisbekelaar en Zurenborgbrug. 

We fietsen met maximum tien mensen en houden voldoende afstand. Vergeet je mondkapje niet. 

Schrijf je snel in want de plaatsen zijn beperkt. Je krijgt tijdig een bevestiging wanneer je inschrijving definitief is. Na de fietstocht geven we je nog een document mee met wat uitleg, waarmee je ook andere geïnteresseerden kan informeren.

Ik fiets mee 

Fiets of stap je de tocht liever alleen? Volg dan de (kunst)route van Expeditie Groene Vesten, een initiatief van De Grote Verbinding en de stad Antwerpen, en geef ten laatste op 20 september je mening via die website of de QR-codes op de infoborden langs het parcours.

Benieuwd naar de bevindingen van Ringland-antennes Tinnie en Joris over het werkatelier van Ringpark Groene Vesten? Lees Ringland blogt.

Ringland kan de fietstochten organiseren mede dankzij de steun van de burgerbegroting van het district Antwerpen.

Maandag 29 juni

Positief standpunt over Oosterweel

De burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal nemen een positief standpunt in ten aanzien van de omgevingsvergunningsaanvraag voor de bouw van de Oosterweelverbinding. Tegelijk wordt tegen het najaar met alle partners gewerkt aan een actualisatie van het Toekomstverbond, waarbij alle nog hangende kwesties een antwoord krijgen. Pol van Steenvoort van Ringland en Manu Claeys van stRaten-generaal lichtten die beslissing toe tijdens het derde webinar van de burgerbewegingen.

Bekijk hier de toelichting tijdens het webinar

Op 30 april heeft Lantis de omgevingsvergunningsaanvraag voor de bouw van de Oosterweelverbinding ingediend. Tijdens het openbaar onderzoek, van 5 juni tot 4 juli, kunnen burgers de plannen raadplegen, standpunten formuleren of bezwaar aantekenen. De burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal hebben beslist geen bezwaarschrift in te dienen, maar wel een positieve standpuntbepaling in te nemen. Pol van Steenvoort van Ringland gaf tijdens het webinar op woensdag 24 juni een overzicht van de overwegingen: 

  • ‘Deze plannen en deze Oosterweelverbinding zijn onderdeel van het Toekomstverbond dat de burgerbewegingen mee onderhandeld hebben. Ze van tafel kieperen is het hele Toekomstverbond op losse schroeven zetten.’
  • ‘De plannen die nu op tafel liggen, hebben we zelf gedurende drie jaar mee getekend en ondertekend. De Oosterweelverbinding kon een onderdeel zijn van het compromis in het Toekomstverbond op voorwaarde dat ze ‘light’ was. Ze is nu zo light als mogelijk. Zie daarover de nota Alles op een rij - Facts & figures.’
  • ‘In deze plannen zitten ook al een reeks minder-hindermaatregelen die mee moeten helpen om tegen 2030 met het 'Routeplan 2030' de modal shift 50/50 te halen. Ook die zouden bij een verwerping van de omgevingsvergunningsaanvraag op losse schroeven komen te staan.’
  • ‘Wat nu voorzien is, is overkapbaar. Het is nog niet allemaal gegund, er moet nog extra geld gevonden worden, maar het is wel degelijk ook een eerste stap in de richting van de volledige overkapping.’
  • ‘Er is de voorbije drie jaar ook in andere projecten zoveel belangrijk werk verzet en er liggen zoveel goeie plannen klaar, dat we vertrouwen hebben dat we met deze partners (Lantis, de intendant, de administraties van de stad en de Vlaamse regering) de volgende jaren verder kunnen werken om ze ook te realiseren.’
  • ‘Voor een aantal vragen die terecht wijzen op dingen die nog ontbreken of onvolkomen zijn, zoals de gaten en de verbindingsweg, wordt de procedure van de wijziging aan de vergunningsaanvraag opgestart, zodat die ook nog geïntegreerd kunnen worden in het definitief te realiseren plan.’ 

Wijziging aan de vergunningsaanvraag
Een wijzigende vergunning wordt aan de oorspronkelijke vergunning toegevoegd (‘gehecht’) met het oog op aanpassingen aan het geplande bouwproject. Bij bouwwerken die lang duren, gebeurt dat wel vaker. Als je een huis bouwt, zit er niet zoveel tijd tussen het verkrijgen van de bouwvergunning en het opleveren van het huis. Je bouwt wat vergund is. Maar bij grote bouwwerken die tien jaar duren, zoals de Oosterweelverbinding, is het vrij logisch dat je gaandeweg nog aanpassingen wil doorvoeren, want verbeteringen aan het concept uit de eerdere bouwvergunning wil je niet uitsluiten. Om voortschrijdend inzicht ruimte te geven bestaat daarom de procedure van de wijziging aan de vergunningsaanvraag.

Actualisatie van het Toekomstverbond
Pol van Steenvoort wees er tijdens het webinar op dat de procedure voor een omgevingsvergunningsaanvraag strak gereglementeerd is. Ze neemt vele maanden in beslag, maar is tegelijkertijd beperkt in omvang. Dat betekent dat vragen over garanties, bv. over financiële middelen voor de overkapping of over de bouw van de A102, in deze procedure niet behandeld worden. Het gaat enkel om de plannen die voorliggen in de vergunningsaanvraag. Voor het bepalen van hun standpunt ten aanzien van de vergunningsaanvraag laten de burgerbewegingen die (overigens terechte) vragen dan ook buiten beschouwing. 

Dat betekent echter niet dat de vergunning, waarvan de burgerbewegingen hopen dat ze verleend wordt, in een soort vacuüm belandt, voegde Manu Claeys van stRaten-generaal tijdens het webinar toe. ‘We willen tegen het najaar werk maken van een actualisatie van het Toekomstverbond. We bouwen voort op waar we nu staan. We hebben dat intern bepleit en ook bekomen. Ook de andere actoren (Lantis, de intendant, de Vlaamse regering, de stad Antwerpen, de Vervoerregioraad) zullen allemaal nagaan waar we staan en hoe we verder gaan. In die context hebben de burgerbewegingen al een nota bezorgd aan de Vlaamse regering. Het gaat ook over het dichtleggen van de resterende gaten, over de voorbereiding van de wijziging aan de vergunningsaanvraag, over hangende kwesties zoals een snelheidsverlaging op de hele Ring naar 80 km/uur (zoals al voorzien in de Oosterweelverbinding en op Linkeroever). Dergelijke vragen, evenals de vele relevante opmerkingen uit de voorbije drie webinars en suggesties uit onze achterban, nemen we mee naar het overleg over die actualisatie.’ 

‘We werken in de werkbanken samen met heel veel mensen uit veel burgerorganisaties aan een groots plan. Heel wat mensen volgen dit kritisch op. Ze jagen ons, maar ook de administraties en de besturen, op. Dat is een dynamiek die we koesteren en waarvan we hopen dat die ook in veel andere steden een vervolg zal krijgen.'

Lees hier de standpuntbepaling zoals die is ingediend op 3 juli 2020.

Herbeleef de derde webwoensdag van 24 juni 2020:

Maandag 29 juni

De webwoensdagen van de burgerbewegingen

 

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal organiseerden in juni drie online infoavonden rond het Toekomstverbond, het akkoord tussen de burgerbewegingen en de overheid om samen de leefbaarheid en de mobiliteit in de regio Antwerpen aan te pakken. Gastheren waren telkens Peter Vermeulen, Wim van Hees en Manu Claeys. De eerste webwoensdag boden ze samen met gastsprekers een algemene stand van zaken. De volgende twee webinars zoomden daar thematisch verder op in. Je kan de webinars nog herbekijken.

Het Toekomstverbond is een veelomvattend akkoord tussen de overheid en de burgerbewegingen om de leefbaarheid en de mobiliteit in de regio Antwerpen ingrijpend en in cocreatie te verbeteren. Aan de vooravond van het indienen door Lantis van de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding (op 30 april 2020) en ter voorbereiding van de webinars lijstten de burgerbewegingen in het document Alles op een rij facts & figures op over de stand van zaken.  

• Woensdag 3 juni
Hoe ver staat het met het Toekomstverbond?
Herbekijk via deze link. 

• Leefbaarheidsprojecten en Ringparken: de opstap naar de overkapping?
• Toelichting bij de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding
• Modal shift naar duurzamer verkeer via het Routeplan 2030
• Stand van zaken Haventracé
• Reflecties door de burgerbewegingen

Gasten: Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters, Alexander D’Hooghe (leefbaarheidsintendant), Luc Hellemans (CEO Lantis) en Simon Neyt (coördinator team Routeplan 2030)
Interview: Kris Vanmarsenille (hoofdredactrice Gazet van Antwerpen)

 

• Woensdag 17 juni
Realiseren we de modal shift naar duurzamer verkeer? 
Herbekijk via deze link.
Gasten: Simon Neyt (coördinator team Routeplan 2030), Huib Huyse en Thomas Vanoutrive (Straatvinken), Dirk De Weerdt (Zorro)


• Woensdag 24 juni
Hoe ver staat het met de overkapping?
Hoe reageren de burgerbewegingen op de vergunningsaanvraag voor Oosterweel?
Herbekijk via deze link.
Gasten
: Alexander D’Hooghe (leefbaarheidsintendant), Maarten Moers (team West) en André Loeckx (prof. em. Stedenbouw) 

Lees de slotbeschouwing door prof. em. André Loeckx:
'Antwerpenaren, dit is jullie historische moment'

Donderdag 25 juni

Hoe ver staat het met de overkapping? (Webwoensdag 3)

De derde webwoensdag van Ringland, Ademloos en stRaten-generaal op 24 juni 2020 focuste op de Ringparken. De burgerbewegingen antwoordden ook op de vraag of ze een bezwaarschriften gaan indienen tegen de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding. Het antwoord lees je hier.

Herbekijk hier de opnames van het derde webinar:

 

Bekijk via deze link de andere webwoensdagen.

Woensdag 24 juni

‘Antwerpenaren, dit is jullie historische moment’

Tot besluit van hun drie webwoensdagen in juni 2020 vroegen de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal aan André Loeckx, prof. em. Stedenbouw aan de KU Leuven, om een evaluatie van de lopende leefbaarheids- en overkappingsprojecten. In het kader van het Toekomstverbond is André Loeckx onafhankelijk adviseur in de werkbanken. Hieronder lees je zijn reflecties.

 

Gelukwensen! 

Meer dan een uur duurde de presentatie van Alexander D’Hooghe en we zijn nauwelijks halverwege geraakt op een reis in wijzerzin door de plannen en voorbereidingen voor een radicale aanpassing van de Ring. Wie had pakweg tien jaar geleden durven te denken dat zo’n resem projecten op stapel zou staan? Ook sedert Ringland de overkapping opnieuw op de agenda plaatste, zo’n zes jaar geleden, is heel wat weg afgelegd. En natuulijk was er de doorbraak die de intendant bewerkstelligde naar concrete engagementen en concrete plannen voor realisatie.

Het is niet allemaal in gestrekte draf verlopen. Lastige hindernissen wachtten onderweg: Noordkasteel, Groenendaallaan, Sportpaleis, Hollandse Knoop, Schijnpoort en dergelijke meer. Er werd gehinkt en gestruikeld. Er werd doorgeslikt, tandengeknarst en gevloekt. Heel wat frustratie en eigendunk moesten worden weggemasseerd. Er was ontmoediging. Er werd afgehaakt en weer aangehaakt. Maar al bij al horen hier, op dit moment, fierheid en voldoening over wat tot nog toe gepresteerd werd. Mijn oprechte gelukwensen aan allen die hun steentje bijdroegen aan deze prestatie.

Knagende ongerustheid

Niettemin, ik volg deze saga al ongeveer zes jaar, raak ik een knagende ongerustheid maar niet kwijt. Het is iets met die ‘leefbaarheidprojecten’. ‘What’s in a name’, natuurlijk. Maar toch: is het hier in hoofdzaak te doen om ‘leefbaarheid’? De term suggereert dat de gehele opzet tot doel heeft een brutaal infrastructuurproject ‘leefbaar’, ‘draaglijk’ te maken. Maar eigenlijk gaat het erom een evenwicht in te stellen tussen de harde infrastructuurlogica van een binnenstedelijke snelweg (die eigenlijk niet hoort in het midden van de stad) en de noodzaak om van de ringruimte een generator van stedelijke omgevingskwaliteiten te maken (ruimtelijke, sociale en ecologische samenhang, bundeling van voorzieningen, ruggengraat van duurzame mobiliteit, slagader van stedelijk metabolisme etc.).

Dat het in het merendeel van de geselecteerde leefbaarheidsprojecten om meer gaat dan het elementair ‘leefbaar maken’ is intussen wel duidelijk. Maar geldt dat ook zonder meer voor bermen en geluidsschermen als leefbaarheidsprojecten? Is dat geen doekje voor het bloeden? Wordt met de kundig ontworpen bermen en geluidsschermen en met de zuinig toegekende overkappingsstukken niet het begraven van de idee (en van het historisch compromis) van de gehele overkapping als tegengewicht van het infrastructureel geweld op kousenvoeten voorbereid? En kan een ‘ringpark’ dat in tweeën gekliefd wordt door een binnenstedelijke snelweg nog wel ten volle een ‘park’ genoemd worden? Of gaat het dan in feite om twee groene bermen? Wanneer dergelijke vragen herhaaldelijk, te pas en te onpas, tijdens de vele besprekingen geopperd worden door iemand van de burgerbewegingen, klinkt het steevast in koor: ‘Zeker niet, we zijn allemaal voor een volledige overkapping!’ En men gaat verder met de orde van de dag. 

Missing links 1: ontbrekende kapstukken en groene bruggen

Met mijn bedenking wil ik hier niet de pret bederven. Het is mij niet te doen om het onderste uit de kan te schrapen. Verdenk mij niet van het chagrijn van een kind dat niet alles krijgt wat het wil. Dit is geen slinkse wijze om toch te bekomen wat niet toegekend werd. In de loop van de voorbije werking van het Toekomstverbond maakte ik deel uit van verschillende begeleidingscomités en jury’s die het ontwerpwerk van een indrukwekkende keure van ontwerpers begeleidden. Naarmate dat werk vorderde en verschillende sectoren van de nieuw te bedenken Ring op een hoogwaardige wijze steeds meer vorm kregen, werd ook de noodzaak van een zo groot mogelijke overkapping steeds duidelijker. Maar daardoor komen nu ook meerdere in reserve geplaatste of niet-geselecteerde kapstukken duidelijk naar voren als zeer ernstige lacunes of hiaten die niet enkel lokaal de noodzakelijke kwaliteitscorrectie nalaten maar tevens afbreuk doen aan nabijgelegen projectonderdelen die wel geselecteerd zijn. 

Die hiaten slaan niet op enkele resterende openingen of onderbrekingen die in het niets verdwijnen tegenover de indrukwekkende schaal van de verzamelde leefbaarheidprojecten. Het zijn erg storende ‘missing links’ op belangrijke plekken. Nogmaals: het is mij niet te doen om het mordicus dichtleggen (of overbruggen) van elke resterende opening. Ik wil wijzen op ernstige tekorten op diverse cruciale plekken van het ringtracé. Ik denk daarbij, wat de net gepresenteerde ringhelft betreft, aan de twee toch wel smalle overkappingen op Linkeroever, aan het geamputeerde ‘Groene Hart’ tussen Luchtbal en Merksem, aan de in reserve geplaatste ‘Groene Brug’ over het Albertkanaal, aan de kap 'Kalverwei’, aan de ‘unheimliche’ open sleuf naast het Lobroekdok, tussen de nieuwe Slachthuisbuurt en de zuidoever van het Albertkanaal. 

Missing links 2: nood aan stevige nerven

Een gelijkaardige bedenking wil ik maken omtrent de zogenaamde ‘nerven’. In het gepresteerde ontwerpwerk bleek steevast dat deze nerven geen bijkomstige elementen zijn van de stedenbouwkundige aanleg maar integendeel instaan voor het verankeren van de grote ringwerken in de aanliggende buurten, zowel intra als extra muros. Het gaat doorgaans om groene vingers en lijnen van zacht verkeer die vanaf de overkapte ringstukken en de ringparken diep doordringen in de aangrenzende buurten. Zij brengen de weldaden van de overkapte ring (voorzieningen, zachte verkeersmodaliteiten, open ruimte, groen en water) tot bij de vaak oververdichte, groenarme en moeilijk bereikbare buurten. Zij hechten bestaande en geplande lokale buurtgerichte stadsvernieuwing aan het komende grote ringwerk. Er werd reeds heel wat gesleuteld aan de nerven. Toch blijven ze, naar mijn mening, met te weinig, te kort gesnoeid, te benepen, te stomp. 

Het ringwerk is meer dan het realiseren van vijf of zes ringparken langs het ringtracé. De overkappingen, de voorzieningen, de ringparken, de stads- en buurtvriendelijke mobiliteitsinfrastructuren, de ingewerkte slagaders van het stedelijk metabolisme vormen een complexe stedelijke ruggengraat tussen de 19de- en 20ste-eeuwse gordel. Talrijke nerven hechten deze ruggengraat aan de aanliggende buurten en stadsdelen en vervolledigen op die manier een coherente stedelijke morfologie die een groot stuk van de stad integreert.

Mijn bedenkingen omtrent ‘missing links’ zijn niet bedoeld als kritiek op wat nagelaten werd. Integendeel het belang ervan werd pas duidelijk dankzij het indrukwekkende plannings- en ontwerpwerk dat werd geleverd. Bovendien betreft het niet per se de technisch meest complexe en dus duurste delen van het ringwerk. Remediëring van deze missing links ligt doorgaans voor de hand. Een gedeelte van het voorbereidend werk ervan zal hoe dan ook worden uitgevoerd samen met de infrastructuurwerken, een ander gedeelte sluit aan bij bestaande of geplande buurtgerichte projecten van stadsvernieuwing. In die zin passen mogelijke remediëringen in een ‘werk voor werk’-optiek. 

Tijd voor enkele cruciale bijsturingen

Met de hele ‘Operatie Ring’ is men hier nog lang niet klaar. Het denk-, reken- en tekenwerk, het overleg- en overtuigingswerk zit misschien niet eens halverwege. Over wat tot nog toe bereikt werd, mag men fier zijn. Toch lijkt het mij hoog tijd om een aantal dingen bij te sturen en op de agenda te plaatsen: een aantal ‘reserveprojecten’ die van de tafel dreigen te vallen en de zogenaamde ‘nerven’, de verbindingen dwars op de Ring die al het ringwerk moeten enten op de aangrenzende buurten. 

De intendant beklemtoonde de schaal en de geste van alle leefbaarheidsprojecten samen. Dat daar hier en daar ‘openingen’ in zitten, was naar zijn mening van minder belang. Die zienswijze deel ik niet helemaal. Het gaat om meer dan een woordkeuze. Hier en daar ‘een opening’ in zo’n groot geheel is niet erg. Een 'hiaat’, een 'lacune’ die al wat er rond gerealiseerd wordt devaloriseert, is dat wel. Dat maakt geen deel uit van een mantra, het is geen idee-fixe waar de burgerbewegingen zich niet meer van kunnen ontdoen zonder gezichtsverlies. Het gaat naar mijn mening om lokale projectdelen langs het ringtracé die afgevoerd werden en waardoor het op diverse cruciale plekken bijzonder moeilijk wordt om de Ring te valoriseren als een nieuwe, stedelijke ruggengraat van de stad, op vlak van mobiliteit, energie, ecologie, sociale integratie en ruimtelijke samenhang. De afgevoerde (of ‘in reserve’ gestelde) projectdelen in kwestie zijn als het ware ontbrekende wervels in die ruggengraat. Het gaat daarbij niet om alle openingen, wel om bepaalde hiaten die in feite afbreuk doen aan de grote kosten en de enorme moeite die aan de gehele ringwerk werden en worden besteed. Hetzelfde geldt voor de ‘nerven’. Dat zijn meer dan dwarsverbindingen. Nerven moeten de herdachte Ring inbedden in elke omliggende buurt, zowel intra muros als extra muros. Nerven brengen als het ware het ringwerk tot aan ieders voordeur. Op die manier is het ringwerk meer dan een snelweg overdekken: het herdenkt een groot deel van de stad. 

Het lijkt mij nu het geschikte moment om deze dingen op de agenda te plaatsen, op de agenda van het komende ontwerpwerk, op de agenda van de eerste werken op het terrein, op de agenda van het buurtoverleg, op de politieke agenda, op de budgettaire agenda. 

Out of the box

Een nieuwe golf van denk- en overlegwerk komt eraan (om nog van de start van de werken in situ te zwijgen). Dat vele werk zal niet kunnen gebeuren op de wijze van ‘business as usual’. De hele opzet van de Ring - leefbaarheid, kwaliteit, infrastructurele degelijkheid - realiseren kan niet zonder out-of-the-box-denken.

In feite is heel het ringwerk tot nog toe ‘out of the box’, met op kop het ‘Toekomstverbond’, naar mijn mening dé uitvinding op het gebied van planning en ontwerp van het voorbije decennium in Antwerpen en ver daarbuiten. Het komt er dan ook eerst en vooral op aan het Toekomstverbond als dusdanig een nieuwe ‘boost’ te geven: de parallelle werkbanken, de coproductie van ambtenaren, politici en burgers, de intense ‘scrumsessies’, de Ringdagen etc. Het Toekomstverbond blijft hoe dan ook een hoogst originele werkwijze met een enorme professionele en maatschappelijke draagwijdte die past bij de complexiteit en bij de historische inzet van de hele operatie. 

Er is ook out-of-the-box-denken nodig op meerdere vlakken (verkeerskundig, sociaal, cultureel, planologisch etc.) voor het vormgeven aan de broodnodige modal shift. Dat laatste is een gemeengoed geworden term die slaat op een allesbehalve vanzelfsprekende operatie, tenminste indien men modal shift niet opvat als een oorlog van de enen tegen de anderen, of als de weerwraak van het zwakke verkeer op het sterke, maar als een mobiliteitspact waar iedereen beter mee uit de voeten kan.

Hetzelfde out-of-the-box-denken zal nodig zijn om dat enorme patrimonium aan groen en open ruimte te beheren dat de ringparken zullen opleveren. Dat kan men niet klaarspelen met de bekende manieren van het openbaar ruimtebeheer, de groendiensten en dergelijke. Er zullen andere beheers- en gebruiksmodaliteiten nodig zijn. Zonder intelligent samenspel van publiek, collectief en privaat beheer en gebruik lukt dat gewoon niet. Ook dat is nieuw en heel erg out of the box.

Out-of-the-box-denken is eveneens het bedenken en realiseren van nieuwe mengvormen tussen wonen en werken. Is het Albertkanaal een economische ader of is het voor de nieuwe Slachthuisbuurt, voor Merksem-Zuid en voor Deurne-Noord een schitterende plek om stedelijk te wonen aan het water? Beide, zou ik zeggen. En waarom niet tegelijk? Maar dat gaat helaas in tegen alle voorschriften die steunen op een diepgeworteld zoneringsdenken en tegen de courante investeringslogica. Het zal dus wel out of the box moeten.

Voor dat out-of-the-box-denken heb je een speciaal soort ontwerpers nodig (die zijn er), een speciale soort politici en ambtenaren (die zijn er), een speciale soort ondernemers (die zijn er ook) en een speciale soort ervaringsdeskundigen: de wakkere burgers, bewoners en gebruikers van de stad. Ook van die laatste categorie zijn er in Antwerpen heel wat beschikbaar. Het minste dat men kan zeggen, is dat hier sedert ‘Stad aan de Stroom’ een traditie gegroeid is van creatieve bemoeizucht en verantwoordelijkheid voor dingen die in de stad gebeuren. Deze jarenlang met vallen en opstaan en met dank aan de burgerbewegingen opgebouwde participatiecapaciteit zal onontbeerlijk blijken voor het vervolg van de gehele ringoperatie. Democratische waakzaamheid en controle van onderuit blijven nodig, want politici, experten, investeerders, burgerbewegingen en buurtbewoners zijn ook maar mensen met een eigen agenda. Conflictbeheer en onderhandeling blijven nodig, een soort participatief vredegerecht zeg maar, want er zullen onvermijdelijk belangenconflicten ontstaan naarmate het werk - zowel de benefit als de hinder ervan - zich verplaatst naar de voordeuren, de eigendommen, de straten, de buurten, de parkeerplaatsen en de sportterreinen. In dergelijk conflictbeheer moeten de ervaringsdeskundigheid en de collectieve wijsheid van bewoners en gebruikers het nodige tegengif bieden aan kortzichtig eigenbelang. En het uitfilteren van prioriteiten, het preciseren van reële behoeften en het aanleveren van werkbare ideeën moeten volop kunnen putten uit het volkse reservoir van levenservaring en dagelijkse creativiteit. 

Sie sind das Volk

Uiteraard zullen vermoeidheid, ontmoediging en frustratie toeslaan. Het duurt al lang en het gaat nog lang duren. Maar ringwerk kan en mag nooit routinewerk worden. Een voortdurende mobilisatie van een onontbeerlijke dosis inzet, volharding, kritische observatie en creativiteit zijn nodig als cocktail van vernieuwbare energie om dit hele proces op gang te houden. Daarom ben ik optimistisch, want van dergelijke menselijke energie is er in Antwerpen heel wat beschikbaar - zeg ik als niet-Antwerpenaar, met een zekere jaloezie. Het volk van Antwerpen is een speciaal volk, waarvan de recente politieke geschiedenis in elk geval niet getuigt van aversie voor ommekeer, een volk dat de controverse en de radicale verandering niet schuwt, dat zijn stem durft te verheffen en de dingen graag groot ziet, dat een behoorlijke pedigree kan voorleggen op het vlak van stedenbouw en stadsvernieuwing...

En dus: Antwerpenaren, Sie sind das Volk! Dit is jullie historische moment om iets groots met jullie stad te doen. De aanzet is gegeven, het materiaal ligt klaar. Maak er wat van en laat alle stadsvernieuwers in andere steden en andere landen groen zien van jaloezie over wat hier gaat gebeuren.

André Loeckx, 24 juni 2020

 

Herbeleef de derde webwoensdag van 24 juni 2020:

Zondag 21 juni

Realiseren we de modal shift naar duurzamer verkeer? (Webwoensdag 2)


Realiseren we de modal shift naar duurzamer verkeer? Dat was de vraag die voorlag op het tweede webinar, dat bijzonder positief geëvalueerd werd door de deelnemers. 'Ik vond het gewoon hartstikke goed!', reageerde iemand achteraf in de enquête. 'Er blijkt al heel veel studiewerk gebeurd', stelde een ander ietwat verrast vast. 'De Vervoerregio Antwerpen is wel degelijk met de verkeersproblematiek in de hele regio bezig.' Maar ook: 'Nu nog de burgers meekrijgen, want maar heel weinig mensen weten iets over de modal shift naar duurzamer verkeer. Er moet dringend gesensibiliseerd worden om ook een 'mental shift' in gang te zetten.'
Daarom: heb je de avond gemist? Bekijk hieronder de presentaties.

 
Welkom op het tweede webinar 

Wim van Hees, Ademloos:
'Het dient onderstreept dat het Toekomstverbond een samenhangend geheel is, waarbij bijvoorbeeld het realiseren van de modal shift een voorwaarde is voor het succes van het geheel.'

Bekijk hier de verwelkoming

 
Eerste bevindingen burgerwetenschapsonderzoek Straatvinken

Huib Huyse en Thomas Vanoutrive, HIVA - KU Leuven en UAntwerpen: 
'De impact van corona op onze straten werd door de deelnemers aan de leefbaarheidsbevraging straat-O-sfeer positief beoordeeld. Voor voetgangers en fietsers was het heel wat aangenamer.'
'Ook na corona plannen deelnemers meer te voet te gaan of de fiets te gebruiken, minder de bus, tram of trein. Maar een belangrijk deel van de 3.151 deelnemers aan straat-O-sfeer zegt ook de auto minder te zullen gebruiken.'  

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar

 

Routeplan 2030 voor de Vervoerregio Antwerpen

Simon Neyt, coördinator team Routeplan:
'We willen mensen uit hun auto krijgen, richting een kwaliteitsvol, 
efficiënt en performant systeem. Daarvoor hebben we een multimodaal netwerk nodig, waarin het openbaar vervoer een rol speelt, maar ook de fiets en deelsystemen hun plaats hebben.'  

Bekijk hier de toelichting tijdens het webinar 
Lees hier de antwoorden op niet-besproken vragen


Peter Vermeulen, Ringland en covoorzitter werkbank Routeplan:
'Als we de modal shift willen realiseren, moet het aandeel van het openbaar vervoer, evenals dat van het fietsverkeer, maal twee. Besparen op openbaar vervoer zou kunnen ... op één voorwaarde: als de doorstroming verbetert, op korte termijn. De tram kan altijd rood krijgen, behalve als hij eraan komt. Dat is een win-win voor iedereen.'  

Bekijk hier de reflectie tijdens het webinar

 

Zorro, sensibiliseringsproject van Ringland in de zuidoostrand

Dirk De Weerdt, Ringland:
'Met dit burgerplatform voor duurzame mobiliteit maken we de modal shift concreet. Elke verplaatsing is een individuele keuze. Welke ga je vanaf nu proberen op een meer duurzame manier te doen? Zorro daagt je uit voor een stap vooruit. Wil je meedoen? Mail zorro@ringland.be of schrijf je in op de nieuwsbrief.'

Bekijk hier de toelichting tijdens het webinar

 

Vragen en slotbeschouwing

Manu Claeys, stRaten-generaal:
'Ik denk dat we de modal shift wel halen tegen 2030. De trendbreuk is dat we door het Toekomstverbond nu een Vervoerregio hebben waarin 32 gemeenten eindelijk samenwerken. We hebben in de stad heus wel de ambitie om Kopenhagen, Lyon enz. achterna te gaan met een modal split die scherper is dan 50/50. Het Routeplan is behoorlijk ambitieus, met o.m. de aanpak van vier stations in de Ringzone, en aan de rand van de stad een achttal hubs waar de verschillende modi samenkomen. Alle partners (De Lijn, de NMBS, de provincie, de stad, AWV, alle gemeenten, Lantis enz.) zullen moeten investeren voor een ambitie die zo groot is als de financiële ambitie voor Oosterweel.' 

Bekijk hier de vragen en slotbeschouwing tijdens het webinar

 

Bekijk via deze link de andere webwoensdagen.

Zondag 07 juni

Hoe ver staat het met het Toekomstverbond? (Webwoensdag 1)

Op woensdag 3 juni 2020 organiseerden de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal hun eerste webinar over het Toekomstverbond. Kris Vanmarsenille, hoofdredactrice van Gazet van Antwerpen, modereerde het debat - waarbij alle coronamaatregelen gerespecteerd werden. Je kan hieronder de avond (her)beleven met de belangrijkste quotes en filmpjes. 

 

Inleiding: Het Toekomstverbond

Wim van Hees, Ademloos:
'Het Toekomstverbond werd op 15 maart 2017 ondertekend door de Vlaamse regering, stRaten-generaal, Ademloos, Ringland en de stad Antwerpen. Het had drie jaar nodig om de Oosterweel-tanker in volle stroom te keren met een inspraakniveau zonder voorgaande in dit land. Daarbij werd ook de BAM verbouwd naar Lantis met vernieuwd management.' 

Pol van Steenvoort, Ringland:
‘De belangrijkste garantie die we bevochten hebben is dat de burgerbewegingen altijd mee aan tafel zouden zitten. In de toekomst zullen dat ook vele andere burgerbewegingen zijn die betrokken zijn bij andere fasen van de uitwerking van het Toekomstverbond. Dat is niet altijd gemakkelijk. Iedereen moet dat leren. Dat is arbeidsintensief werk dat weinig zichtbaar is.’

Manu Claeys, stRaten-generaal: 
'De trendbreuk zit in de Werkgemeenschap. Daar ontmoeten ambtenaren, burgers en experten elkaar om tot gedragen projecten te komen.'

Lees hier de verwelkoming door Wim van Hees 
Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar

 

Hoe ver staat het met de overkapping?

Alexander D'Hooghe, leefbaarheidsintendant:
‘Voor mij gaat het totaal niet meer over die snelweg. Het hoofdmotief is het leefbaarheidsproject, de grootste vergroeningsoperatie van België in de meest versteende wijken van Antwerpen.'
'Oosterweel is perfect compatibel met Ringland, zeker nu met het kerstakkoord en de hertekening van de plannen. De overkapping gaat niet alleen over groen, maar ook over de modal shift, over multimodale knooppunten,...’

Peter Vermeulen, Ringland: 
‘Ik ben er inmiddels van overtuigd dat de budgetten die de vorige regering heeft vastgelegd, zeer goed besteed worden. Als ik zie hoe de deelprojecten de laatste jaren geëvolueerd zijn, dan is dat ontzettend spectaculair.’
'Ik begrijp de bekommernis van sommigen. Maar wij hebben in onze Nota aan de Vlaamse regering aangegeven welke stappen in deze legislatuur moeten gezet worden om het vooruit te laten gaan. Wij pleiten er als burgerbewegingen uitdrukkelijk voor dat bv. aan de Dam, Schijnpoort en Luchtbal meteen ook de bijkomende overkappingen gerealiseerd worden en er tijdig de nodige budgetten voor zijn. We pleiten er ook voor dat de Oosterweel meteen in zijn geheel  overkapt wordt en dat we klaarstaan om de hele zuidelijke Ring daar naadloos op te laten aansluiten. Wat dat opbrengt aan leefbaarheid, gezondheid en ruimte voor de stad is onbetaalbaar.’ 

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar
Meer tijdens het webinar van 24 juni

 
Hoezeer verschilt de huidige Oosterweel van de vroegere plannen?

Luc Hellemans, CEO van Lantis:
‘Het Toekomstverbond heeft alles veranderd. Niks van de plannen van vroeger is overeind gebleven. Het project heeft ook de overkappingen mee opgenomen. Daar wordt vandaag nog aan gesleuteld om dat nog te verbeteren. We hebben ook de modal shift mee in het ontwerp genomen. We verbeteren de leefkwaliteit van meer dan 300.000 omwonenden. We zullen onze infrastructuur kunnen aanpassen aan nieuwe noden. We zullen geen enkele kans voorbij laten gaan om tijdens de werken nog nieuwe inzichten aan te brengen.’

Manu Claeys, stRaten-generaal: 
‘Wij vinden de nieuwe Oosterweel absoluut light genoeg. Wat de onderbouw betreft, hebben we alles laten doorrekenen met de modal shift erbij. Dat heeft ertoe geleid dat her en der rijstroken gesneuveld zijn. Kijk daarvoor in het document Alles op een rij. Alleen in de Scheldetunnel is dat niet gelukt. Dat heeft te maken met tunnelveiligheid. Maar misschien kunnen we daar in de toekomst rijstroken gebruiken als busstroken. Dus die tunnel is toekomstbestendig. Wat de bovenbouw betreft, hebben we ingezet op verbetering voor de omgeving. We bepleiten ervoor de sleuf meteen dicht te leggen. Dat gaan we in het najaar onderzoeken.’
'Op vlak van luchtkwalliteit zullen 377.000 Antwerpenaren erop vooruitgaan omdat de verkeersstromen verlegd worden of onder de grond gaan. 40.000 zullen een status-quo beleven en 6.000 gaan erop achteruit. De inzet van de bouwaanvraag en van de milderende maatregelen daarin is dat aantal ook nog op nul te krijgen. Als we een bezwaarschrift indienen, dan gaan we vooral daar suggesties voor doen. We hebben de inspraak gehad en zullen dus geen klassiek bezwaar aantekenen, maar wel suggesties doen over wat zeker nog moet gebeuren.’

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar
Meer tijdens de digitale infovergadering van de stad en Lantis op 10 juni

 
Hoe zit het met de Hollandse knoop?

Luc Hellemans, CEO van Lantis:
‘Voor de Hollandse knoop en de omgeving van het Sportpaleis hebben we in scrumsessies (extra intensieve werkbank met betrokkenen en ontwerpers, red.) een veel betere oplossing gevonden. Alleen kregen we die niet meer verwerkt in de huidige bouwaanvraag. Maar we beginnen daar pas aan de werken binnen drie, vier jaar. We hebben nu een traject opgestart om die zone volledig uit te klaren. Over een jaar of twee jaar kunnen we daarvoor een nieuwe vergunning aanvragen.’

Alexander D’Hooghe, leefbaarheidsintendant: 
‘Alles wordt nu zo gebouwd dat het in de toekomst overkapbaar is. We hebben een ontwerpopdracht in de markt gezet waarbij we in de projectopgave de verlegde verbindingsweg hebben geplaatst zoals die uit de scrumsessies met het Schijnverbond is gekomen.’ 

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar

 
Hoe ver staat het met het Haventracé?

Lydia Peeters, Vlaams minister van Mobiliteit:
‘De procedure complex project gaat uit van een bundeling van meerdere projecten die niet los van elkaar gezien kunnen worden in de onderzoeks- en studiefase. We gaan daarbij te werk als in de andere werkbanken, en richten daarvoor ook een afzonderlijke werkbank op. Daarin nemen we alle stakeholders mee, en net zoals in de bestaande werkbanken kan dit ook met burgers en de bewegingen. We gaan grondiger te werk in de onderzoeks- en studiefase, met als doel om in latere fases zo min mogelijk tijd te verliezen.’
‘De A102 zal de moeilijkste oefening worden. Zelfs voor de exacte ligging zullen we wellicht nog de onderzoeks- en studiefases moeten afwachten. Dan pas gaan we zien hoe we de leefbaarheid kunnen garanderen. Hoewel de A102 maximaal zal moeten wegblijven van bewoning en woonkernen, denk ik dat het niet realistisch zal zijn om grote stukken van A102 nog bovengronds aan te leggen.’
Lees hier de toelichting van minister Lydia Peeters

Manu Claeys, stRaten-generaal:
'Alle pijlers van het Toekomstverbond zijn essentieel. Als het Haventracé er niet komt, zal de Oosterweel ook niet werken. We hebben daarom aangedrongen op een versnelling. De procedure is eigenlijk een erfenis van de volksraadpleging. Na het debacle van de Lange Wapper hebben de overheden beslist dat ze het anders moesten aanpakken, met de procedure complexe projecten. D.w.z. eerst voldoende tijd nemen voor inspraak en cocreatie en pas bij een vermoeden van draagvlak en een goed uitgewerkt project naar het openbaar onderzoek gaan. Ik zou zeggen aan de burgerbewegingen in de rand (Leefbare Noordrand, Red de Voorkempen,...): grijp uw kans zoals wij dat in de stad ook gedaan hebben in de werkbanken rond de Oosterweel om in die cocreatiefase heel sterk van u te laten horen.'

 
Realiseren we de modal shift naar duurzamer verkeer?

Simon Neyt, coördinator team Routeplan, Vervoerregio Antwerpen:
‘Het zal een gefaseerd verhaal zijn, er zal geen cheque komen die het in één keer zal financieren. We zorgen ervoor dat de modal shift  vertaald geraakt in de budgetten van alle projecten, zodat we tegen 2030 de mijlpaal halen. Het Vervoerplan 20-21 van De Lijn zal verschuivingen met zich meebrengen, maar dat zijn geen besparingen. Het wordt geïntegreerd in het Routeplan 2030. Investeringen zullen nodig zijn.’

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar

 
Verloopt de samenwerking in het Toekomstverbond vlot?

Pol van Steenvoort, voorzitter Ringland:
‘We hebben de voorbije jaren heel veel geleerd. Als we aan tafel gaan zitten, moeten we eerst kijken wat de problemen en de doelstellingen zijn, en dan naar gezamenlijke oplossingen zoeken. Dat is zeer arbeidsintensief. Gelukkig staan we daar niet alleen: we hebben een heel netwerk van deskundigen uitgebouwd. We hebben ook geleerd dat we niet alleen in de werkbanken moeten zitten, maar ook een vaste vertegenwoordiging moeten hebben in de stuur- en coördinatiegroepen. Voor de eerste keer in Vlaanderen zitten we in een raad van bestuur, van Lantis. Minstens even belangrijk is een plaats voor buurtbewoners bij het uittekenen van de projecten. Daarvoor hebben we met Ringland onze antennewerking voor de Ringparken. En voor de modal shift hebben we het pilootproject Zorro (ZuidOostRand RouteOverleg) opgezet.'

Bekijk hier de toelichting tijdens het webinar

 
Slotbeschouwingen: zijn de burgerbewegingen tevreden?

Manu Claeys, stRaten-generaal:
‘Het unieke van wat hier aan het gebeuren is - en waarvoor Antwerpen vorig jaar in Praag al een belangrijke prijs heeft gekregen - is de samenwerking. Onderschat niet dat veel mensen in het buitenland met grote ogen kijken naar wat wij aan het doen zijn. We worden gevraagd voor congressen tot in Finland om uit te leggen wat wij procesmatig doen.’ 
‘We hebben in 2017 een engagement aangegaan voor een heleboel projecten voor 20 jaar investeringen. Er is enorm veel in de steigers gezet. Ik ga ervan uit dat tegen 2035-2037 de hele boel is opgeleverd: modal shift en Oosterweel in een eerste fase, de A102 en de overkappingen in de tweede fase. We gaan nog vele jaren geduld moeten hebben, maar wij maken ons sterk dat het er allemaal zal komen.’

Peter Vermeulen, Ringland:
‘Het gaat inderdaad om de samenwerking. Toen het Toekomstverbond is afgesloten, was er binnen de BAM/Lantis nog veel scepsis. Dat is geëvolueerd. Toen we een jaar geleden zagen dat de werkbank Routeplan slecht functioneerde, is er gezocht naar een nieuw elan. Die dingen geven mij heel veel hoop. Als je ziet wat er aan expertise voor de Ringparken op tafel komt, dan is dat ontzettend veelbelovend. Daar trek ik me geweldig aan op, en daar werk ik graag verder aan mee.’

Wim van Hees, Ademloos:
‘Vroeger werden zonder enige schroom stadsviaducten aangelegd, en autosnelwegen van markt tot markt. Dat leverde ruim 10.000 slachtoffers per jaar op door de negatieve effecten van koning auto en koning camion. Dat was in 2008 aanvaarde collateral damage. Met de zes oprichters van Ademloos hebben we toen ingezet op het thema gezondheid. Op 20 juni 2008 kondigde ik een volksraadpleging aan. Omdat alleen dat het ultieme democratische middel was om een stadsbrede discussie te doen losbarsten in heel Antwerpen, opdat de tanker eindelijk gestopt zou worden en de wijsheid aan boord zou komen. Ik garandeer u dat er in België nooit meer een stadsviaduct zal aangelegd worden. Die trendbreuk is daar ontstaan. Het heeft dan 8 jaar geduurd om het Toekomstverbond te krijgen. Vanuit het perspectief van de oprichters van Ademloos ben ik buitengewoon tevreden over wat er gebeurd is. Er is menige steen verlegd. Over 17 jaar zal Antwerpen onherkenbaar veranderd zijn. Daar ben ik zeker van. En dan ben ik pas 97 jaar, who cares.’

Bekijk hier de toelichtingen tijdens het webinar

 

Bekijk via deze link de andere webwoensdagen.


Vrijdag 29 mei

Zeven dringende voorstellen voor een update van het Toekomstverbond

Minister Peeters zet belangrijke stap voor Haventracé 

Bron: Persbericht Ringland, Ademloos, stRaten-generaal, 29.5.2020

Ringland, stRaten-generaal en Ademloos doen in een nota aan de Vlaamse regering zeven voorstellen voor een update van het Toekomstverbond. Deze nota komt er drie jaar na het sluiten van dat verbond tussen de burgerbewegingen en de overheid. De burgerbewegingen overhandigden ze deze week aan Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters. Zij kondigt vandaag al initiatieven aan voor een van de voorstellen: ze geeft Lantis, het Agentschap Wegen en Verkeer en de afdeling Maritieme Toegang de opdracht werk te maken van het Haventracé. Minister Peeters opent op woensdag 3 juni ook de eerste van de drie webinars van de burgerbewegingen.

De Antwerpse burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal verwachten van de Vlaamse regering tijdens deze legislatuur stevige engagementen en gerichte initiatieven voor de verdere realisatie van het Toekomstverbond. Ze schreven hun voorstellen neer in een nota aan de Vlaamse regering naar aanleiding van de derde verjaardag van het ‘Toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid’, dat werd gesloten op 15 maart 2017. Door de coronacrisis kon de nota pas deze week overhandigd worden aan Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters. Het doel van de voorstellen blijft de overkapping van de volledige Antwerpse Ring, als hefboom voor de uitbouw van een gezonde, groene, leefbare en bereikbare stad. 

In het kader van het Toekomstverbond zijn al grote stappen vooruit gezet, vooral in het ontwerp van de Oosterweelverbinding (de knopen Noordkasteel, Groenendaallaan en Schijnpoort) en de leefbaarheidsprojecten. Op andere terreinen, zoals het Routeplan voor de modal shift naar duurzamer verkeer en het Haventracé, is de vooruitgang minder groot dan wat drie jaar geleden werd vooropgesteld. Belangrijker is dat het engagement voor het hele project vorig jaar wel bevestigd is, zowel in het bestuursakkoord van de stad Antwerpen (‘De Grote Verbinding’) als in het Vlaams regeerakkoord. Minister Lydia Peeters voegt nu de daad bij het woord, alvast wat het Haventracé betreft.

Met bovenstaand beeld kondigde Ringland drie jaar geleden het Toekomstverbond aan. De Antwerpse burgerbewegingen gingen uit van deze vier pijlers (I-IV) voor hun zeven dringende voorstellen (1-7) aan de Vlaamse regering.

Download hier de integrale nota

I. Een stroomversnelling in de realisatie van de modal shift

1. Het Routeplan 2030 voor de Vervoerregio Antwerpen moet dringend worden gefinaliseerd. Er is nood aan een veel betere doorstroming van het openbaar vervoer in de stadsregio, een veel groter aanbod op het voorstads-treinnetwerk, de uitbouw van fietsnetwerken, structurele minder-hinder-maatregelen tijdens de Oosterweelwerken en extra studies rond belangrijke strategische tramprojecten richting Ranst en Boom bijvoorbeeld.

II. Naar de volledige overkapping van de R1-Noord

2. Het aantal gaten in de eerste reeks overkappingen moet al van bij de realisatie van fase 1 (2025-2030) tot het absolute minimum beperkt worden. Innovatieve technieken voor luchtbehandeling en een beter management van gevaarlijke ADR-transporten bieden daartoe kansen.

3. Al meteen tijdens fase1-Oosterweel moet de hele R1-Noord overkapt worden. Daarvoor moet er de nodige financiering komen, evenals afspraken met het aannemersconsortium. Zowel vanuit technisch als financieel oogpunt zou het onverantwoord zijn om die overkapping pas later te realiseren. 

4. De plannen voor Oosterweel en de R1-Noord kunnen wellicht nog goedkoper. Dat kan door minder capaciteit te voorzien tijdens de werken (2x3 rijstroken volstaat), door al meteen uit te gaan van de volledig gerealiseerde modal shift (wellicht ook dan minder rijstroken mogelijk), goedkopere oplossingen te zoeken voor de tunnels (via ontwerp en technische uitvoering) enz.

III. Vooruitgang in het Haventracé

5. Voor de ‘Ring rond de Stad’ moet de ‘procedure complexe projecten’ worden opgestart. Het project moet rekening houden met de extra containercapaciteit in de haven én de realisatie van zowel de 2de haven-spoorontsluiting als de A102.

IV. Naar de volledige overkapping van de R1-Zuid

6. Het basisontwerp voor de R1-Zuid moet zo snel mogelijk concreet worden. Het huidige Oosterweel-ontwerp moet daar immers verder op aangepast worden, o.m. voor de aansluiting van gemengd verkeer (R1-Noord) naar gescheiden verkeer (R1-Zuid). Ook de knoop E313/E34 moet in dat licht herbekeken worden. 

7. Voor de studieopdracht voor de Spaghettiknoop R1-Zuid moet de aansluiting op het ‘basisconcept gescheiden verkeer op de R1-Zuid’ grondig bekeken worden. Ook voor het deel van de Kennedytunnel tot het station Zuid moet er een ontwerp gemaakt worden en middelen vastgelegd, evenals voor de overkapping van de knoop Zuid.

 
Belangrijke stap vooruit voor het Haventracé 

Wat het Haventracé betreft (punt 5), gaf minister van Mobiliteit Lydia Peeters vandaag de opdracht aan Lantis, het Agentschap Wegen en Verkeer en de afdeling Maritieme Toegang om daarvoor de procedure ‘complexe projecten’ op te starten. Zij moeten zich buigen over respectievelijk de versterking van de Tijsmanstunnel, het tracé op de rechteroever en op de linkeroever.

Het Haventracé omvat de bestaande R2 (van de E34 op Linkeroever, door de haven, via de Liefkenshoektunnel en de Tijsmanstunnel) langs de A1-Noord en de nog aan te leggen A102 (in een tunnel) tussen het knooppunt A12/E19 in Ekeren en de E313 in Wommelgem. 

De burgerbewegingen reageren tevreden op deze stap. ‘Deze noordelijke 'Ring rond de stad' is belangrijk om het doorgaande en havenverkeer weg te leiden van de huidige Ring en dus van de stad’, zegt Manu Claeys van stRaten-generaal. ‘De Oosterweelverbinding is immers vertimmerd tot een stedelijke snelweg.'  

Het zware verkeer wegleiden van de huidige Ring is noodzakelijk voor de leefbaarheid daar. 'We dringen er uiteraard wel op aan dat bij de aanleg van het Haventracé rekening wordt gehouden met de bekommernissen van burgers en actiegroepen in die omgeving', zegt Wim van Hees van Ademloos. 'Het kan niet de bedoeling zijn dat de leefbaarheidsproblemen verlegd worden.' Actiegroepen uit de omgeving participeren al in de werkbank Haventracé. 

Het Haventracé is ten slotte ook voor de overkapping van de Ring van levensbelang, besluit Peter Vermeulen van Ringland. 'Met het huidige volume aan verkeer is een overkapping met gescheiden tunnels niet haalbaar. Het verkeer zal hoe dan ook moeten verminderen. De modal shift blijft noodzakelijk.'

Tijdens de webwoensdagen van de burgerbewegingen, op 3, 17 en 24 juni om 20 uur, maken Ringland, Ademloos en stRaten-generaal een stand van zaken op van het Toekomstverbond. Minister Peeters zal de eerste webinar bijwonen. 

Vrijdag 22 mei

Het Toekomstverbond: alles op een rij

Facts & figures bij de bouwaanvraag voor de Oosterweelverbinding


Schrijf je in voor de webwoensdagen van de burgerbewegingen en stel je vraag

Download hier de pdf van deze tekst

Op 15 maart 2017 ondertekenden de Vlaamse regering, het Antwerpse stadsbestuur en de burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal het Toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid.

Dat Toekomstverbond bracht vijf engagementen samen:

1. Oosterweel-light: een afgeslankte Oosterweelverbinding voor stadsregionaal verkeer zal worden onderzocht in een milieueffectenrapport.

2. Haventracé: een noordelijke ring ‘rond’ Antwerpen zal worden ontwikkeld voor doorgaand verkeer, met inbegrip van de A102.

3. Overkapping Antwerpse ring: de hele ring zal worden overkapt (principiële beslissing) en daartoe wordt alvast een eerste schijf van 1,25 miljard euro vrijgemaakt (praktische start).

4. Modal shift: in de Vervoerregio Antwerpen (32 gemeenten met 1,2 miljoen inwoners) wordt het aandeel autoverkeer teruggebracht van 70% naar 50%, ten voordele van het openbaar vervoer, de fietser en de voetganger. Die ambitie krijgt de naam ‘Routeplan 2030’.

5. Werkgemeenschap: alle projecten en maatregelen van het Toekomstverbond worden voorbereid in co-creatieve werkbanken, waarbij burgers, ambtenaren en experten samen tekenen en rekenen.

 

Stapstenen

In juni 2018 selecteerden de Vlaamse regering en de stad Antwerpen reeds een reeks van 18 strategische leefbaarheidsprojecten die voortkomen uit een co-creatief proces van ontwerpconsortia, administraties en burgers en die samen 1,25 miljard euro zullen kosten. Het gaat onder andere om eerste overkappingen, nieuwe parken, extra schakels in het fietsnetwerk en een fietsersbrug over de Schelde. Die 18 projecten werden vervolgens herclusterd in 7 Ringparken plus de Scheldebrug. Dat was een eerste concrete stapsteen. 

Op 30 april 2020 diende Lantis (de voormalige BAM) de bouwaanvraag in voor de Oosterweel-light, nadat in november 2019 daarvoor een project-milieueffectenrapport (MER) was afgerond en het financieringsplan helemaal op punt was gesteld (langetermijnlening plus afbetaling met tolgeld). Dat is een tweede concrete stapsteen. 

Andere stapstenen zullen volgen, nog jarenlang, tot alle engagementen uit het Toekomstverbond werkelijkheid zijn geworden. Onze horizon daarbij: de Oosterweelverbinding en de modal shift zijn een feit in 2030, het Haventracé en de overkapping van de volledige ring uiterlijk in 2037, zoals afgesproken in maart 2017 (’20 jaar investeringen’).

 

Omgevingsvergunningsaanvraag Oosterweelverbinding

Van 5 juni tot 4 juli 2020 wordt de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding voorgelegd aan de bevolking en de adviesorganen in een wettelijk voorzien openbaar onderzoek. Die bouwaanvraag kwam eveneens co-creatief tot stand, een unicum in Vlaanderen voor een bouwproject van een dergelijke grootte en complexiteit. In talloze werkbanken, scrumsessies, integraliteitssessies en klankbordgroepen werd sinds 2017 een voorkeursontwerp getekend. Daarover meldt het MER in deelrapport 17 (p.17):

‘Het milieuonderzoek van het basisalternatief en haar alternatieven en de daaruit voortvloeiende milderende maatregelen en aanbevelingen heeft, samen met het voortschrijdend overleg i.k.v. het Toekomstverbond, het akkoord tussen BAM nv en de burgerbewegingen van 21 december 2018 en het ontwerpend onderzoek uitgevoerd o.l.v. de Intendant voor ”leefbaarheidsprojecten in de stedelijke zones rond de R1 – Ring om Antwerpen”, geleid tot een aantal fundamentele aanpassingen en optimalisaties van het basisontwerp, die ervoor zorgen dat er in feite sprake is van een nieuw, zgn. “voorkeursontwerp”, dat in de plaats van het oorspronkelijk basisontwerp het voorwerp zal uitmaken van de omgevingsvergunningsaanvraag.’

 

1. Waarom deze Oosterweelverbinding? De relevante verkeersscenario’s

De oude, gecontesteerde Oosterweelverbinding werd met andere woorden – zoals afgesproken in het Toekomstverbond – grondig vertimmerd, op maat van de stad en haar bewoners. Rekening houdend met het andere engagement, de modal shift, gebeurde dat op basis van aanbodgestuurde verkeersmodelleringen (hoeveel verkeer willen we maximaal?) in plaats van vraaggestuurde (wat kunnen we verwachten?).

Wie de dimensies van de nieuwe Oosterweelverbinding correct wil begrijpen, moet bij lectuur van het MER daarom kijken naar de tabel onder OW 5-6-6_ams50_v37, want dat is de doorrekening die het aantal rijstroken van het voorkeursontwerp heeft bepaald (deelrapport 17, p.19):

‘Bij het onderzoek van het expertenteam en de dimensionering van het voorkeursontwerp werd vertrokken van doorrekeningen in de recentere versie 3.7.1. van het model. Deze versie heeft 2025 als referentiejaar (i.p.v. 2020) en vertrekt van geactualiseerde socio-economische prognoses en mobiliteitspatronen. De resultaten van die doorrekening van scenario OW5-6-6_ams 50% in modelversie 3.7.1 worden daarom ook meegenomen in onderhavig MER.’

De 5 staat voor de hertekende Oosterweelverbinding, de 6 voor een reeds gedeeltelijk aangelegd haventracé en de tweede 6 voor een sturingssysteem met gedifferentieerde tol. De ams50 betekent: geplande modal shift reeds half bereikt.

Modal split: 1. 70/30 in 2018 - 2. AMS50: 60/40 in in 2024 - 3. 50/50 in 2030

Er is ook een doorrekening gemaakt van een Oosterweelverbinding die moet functioneren na volledige afronding van alle projecten en maatregelen uit het Toekomstverbond. Die versie is het scenario OW 5-5-6_ams100. De tweede 5 staat dan voor een volledig aangelegd haventracé. De ams100 betekent dat de modal shift helemaal is bereikt. Uit die doorrekening leren we dat ook een bouwaanvraag uitgetekend op maat van scenario OW 5-5-6_ams100, met volledige modal shift dus, dezelfde dimensies zou hebben gehad. Enkel in de Scheldetunnel zouden de verkeerscijfers 1 rijstrook minder hebben kunnen verantwoorden, maar om veiligheidsredenen zou die ene strook toch gebouwd moeten worden. Want een 1,8 kilometer lange tunnel van 2 rijstroken zonder pechstrook onder een rivier krijgt een negatief advies van de tunnelveiligheidsinstanties en van de brandweer, omdat in zo’n tunnel geen plaats gemaakt kan worden voor inrijdende ambulances of brandweerwagens.

Verder is ook een scenario doorgerekend zonder Oosterweelverbinding en met volledige modal shift, om te achterhalen of een nieuwe Scheldekruising nog wel nodig is in dat geval. Om de cijfers van dat scenario in het MER te vinden moet je kijken naar de tabel onder OW 0-5-5. De 0 staat voor ‘geen Oosterweelverbinding’, de 5 voor ‘haventracé volledig gebouwd’, de tweede 5 voor sturing van verkeer plus ambitieuze modal shift (ams100). In dat scenario is, uiteraard, een relevante daling van het autoverkeer vastgesteld, behalve ter hoogte van de Kennedytunnel, dat eeuwige pijnpunt in het Antwerpse en Vlaamse hoofdwegennet. Ook met volledige modal shift (= aandeel auto teruggedrongen van 70 naar 50%) blijft de Kennedytunnel verzadigd en krijgt de Oosterweelverbinding daarom het label ‘noodzakelijk onderdeel’ in het MER (deelrapport 7). De huidige vijf Scheldekruisende rijstroken (2 Liefkenshoektunnel, 3 Kennedytunnel) kunnen alle oost-west-verkeer op het hoofdwegennet niet aan, ook niet bij een ambitieuze modal shift.

Het omgekeerde geldt overigens ook: zonder ambitieuze modal shift mislukt de Oosterweelverbinding, omdat we die dimensioneren op een veranderd verplaatsingsgedrag. Dat is de achtergrond van, maar ook de fundering onder de volgende uitspraak van Lantis-CEO Luc Hellemans na het indienen van de bouwaanvraag (De Tijd, 5 mei 2020): 

‘Het Oosterweelproject is uitgetekend op basis van de verkeersstromen van de toekomst. Dat is net het unieke eraan en dat is de verdienste van het Toekomstverbond, waarbij de burgerbewegingen mee in de cockpit zijn gekomen.’

Misschien nog belangrijker is wat hij daaraan toevoegt: 

‘Met andere woorden: de overheid is verplicht werk te maken van meer openbaar vervoer, fietsinfrastructuur en deelmobiliteit. Oosterweel is een aanjager geworden van gedragsverandering. En we hebben tien jaar de tijd om de doelstellingen te halen.’

 

 2. Hoeveel rijstroken telt de Oosterweelverbinding, her en der?

2.1. Scheldetunnel

Zoals reeds aangegeven zal de nieuwe Scheldetunnel 2x3 rijstroken tellen, zonder pechstrook. De doorrekeningen leren ons evenwel dat na afwerking van het Haventracé en het behalen van de geplande modal shift deze tunnel vanaf midden jaren 2030 (dus enkele jaren na oplevering) gereduceerd kan worden naar 2x2 rijstroken plus een pechstrook in elke richting of een extra op- en afrit van Linkeroever (zonder het aantal rijstroken te wijzigen), om de omweg naar de kluifrotonde in Kallo te vermijden. Op dat moment zal niet de capaciteit maar wel de tunnelveiligheidsregelgeving bepalen of we dat ook effectief kunnen doen. Lees: wat de comfortzone zal blijken te zijn voor het invoegen van verkeer onder de dan geldende regelgeving.

Hetzelfde geldt voor de Kennedytunnel: ook die kan volgens doorrekeningen na oplevering van de Oosterweelverbinding in principe herleid worden tot 2x2 rijstroken plus een pechstrook of busstrook. Het zou die tunnel meteen een stuk veiliger zou maken, conform de Europese tunnelwetgeving. De structurele overbezetting van de huidige 2x3 rijstroken van de Kennedytunnel wordt dan herverdeeld over de nieuwe Scheldetunnel en de grotendeels van vrachtverkeer ontlaste Kennedytunnel, wat voor een logischere, meer robuuste spreiding van de verkeersstromen zorgt.

Vlak naast de nieuwe Scheldetunnel komt ook een fietstunnel van zes meter breed, als onderdeel van een ‘ring voor de fietser’. De geplande fietsbrug aan de Kennedytunnel vormt een onderdeel van diezelfde fietsring. Voor die Scheldebrug wordt nog dit jaar de projectdefinitie afgerond, op basis waarvan een ontwerpteam samen met de Antwerpenaren een bouwaanvraag kan voorbereiden.

2.2 Kanaaltunnels

Tussen het Noordkasteel (= Oosterweelknoop) en de huidige Antwerpse ring komen twee kanaaltunnels. De Noordelijke Kanaaltunnel zal 2x1 rijstroken tellen. Dat volstaat ruimschoots voor het verwachte verkeer, leert het MER. Naast die reguliere rijstroken komt in elke richting ook een calamiteitenstrook, die wordt ingezet in geval van zware ongevallen elders op de ring of aan de Liefkenshoektunnel, om verkeersstromen tijdelijk om te leiden. De Zuidelijke Kanaaltunnel zal 2x2 rijstroken tellen, wat ook bij een volledige modal shift noodzakelijk blijkt. Beide Kanaaltunnels hebben ten slotte in elke richting nog een pechstrook.

2.3 Ring vanaf de Luchtbal tot Borgerhout

Waar de Oosterweelverbinding aantakt aan de huidige Antwerpse ring kon, voor velen ietwat onverwacht, de grootste winst geboekt worden op het vlak van rijstroken schrappen. Op het ringsegment tussen Merksem en de Luchtbal verdwenen drie rijstroken tijdens het ontwerpen van het voorkeursontwerp. Bij het tekenen van de OKA (= ring onder het Albertkanaal) kon in elke richting ook een rijstrook geschrapt worden, wat het totaal daar op 2x3 rijstroken plus telkens een in- of uitvoegstrook voor het complex Groenendaallaan bracht. Het is een van de plekken in het Oosterweelproject die niet zullen werken zonder een ambitieuze modal shift. Of zoals het MER het formuleert: ‘Voor nieuw aangelegde infrastructuur is een verzadigingsgraad van 90% of meer geen optimale startsituatie.’ Maar met de modal shift zal de verzadigingsgraad er ‘beter onder controle blijven’ (deelrapport 17, p. 67).

Aan het Sportpaleis (Schijnpoort) wordt het aantal rijstroken behalve door de nodige capaciteit ook bepaald door de ambitie om op termijn alle nog openliggende sleuven daar te overkappen. Onder een kap mag je geen rijstroken meer schrappen, stelt de tunnelrichtlijn. Daarom worden de dimensies van de toekomstige ring onder het Albertkanaal (2x3 plus in elke richting een in- of uitvoegstrook voor het complex Groenendaallaan) noodzakelijkerwijs doorgetrokken tot ter hoogte van Borgerhout. Naast het Lobroekdok worden aan die 4 rijstroken in elke richting 2 rijstroken van en naar de Zuidelijke Kanaaltunnel toegevoegd. De overkapping van de open sleuf daar werd in juni 2018 nog niet geselecteerd als leefbaarheidsproject, maar de burgerbewegingen gaan ervan uit dat dit wel het geval zal zijn tegen 2025, wanneer de Oosterweelwerken er in uitvoering zullen zijn. Intern bepleiten ze dat.

Aan het op- en afrittencomplex ter hoogte van Schijnpoort worden de reeds vermelde 4 rijstroken van de ring in zuidelijke richting aangevuld met 2 rijstroken naar de E34/E313 richting Kempen. In noordelijke richting gaat het om 3 rijstroken van de ring en opnieuw 2 rijstroken komende van de E34/E313. Op die plek zal de (toekomstig overkapte) ring bijgevolg 11 effectieve rijstroken in verdiepte locatie tellen, plus 4 af- en opritstroken en in totaal 5 pechstroken. Dankzij het verleggen van de geplande Verbindingsweg (naar de strook tussen Aquafin en de R1) kan dat op een zo compact mogelijke manier gebeuren én op een manier die toekomstige overkapping toelaat. Het verleggen van die Verbindingsweg zal het voorwerp uitmaken van een wijzigende bouwaanvraag.

 

3. Waar zien we de Oosterweelverbinding?

De Oosterweelverbinding bestaat vooral uit tunnels. Aan de op- en afrittencomplexen komt de verbinding echter wel ‘boven’. Deze drie complexen liggen aan het Noordkasteel, de Groenendaallaan en Schijnpoort. Het uittekenen van die complexen vergde veel tijd, omdat alle betrokkenen ze zo compact mogelijk wilden maken, wat vaak een uitdaging bleek, rekening houdend met de goede afwikkeling van de verkeersstromen. Ook wilden we de kans niet missen om ononderbroken fietsverbindingen toe te voegen in nieuwe parklandschappen die onderdeel vormen van een netwerk van natuurverbindingen. Dat is gelukt: na de Oosterweelwerken zul je conflictloos kunnen fietsen van het Rivierenhof via het Noordkasteel naar de linkeroever of via het Laaglandpark naar de Oude Landen in Ekeren of het Peerdsbos in Brasschaat.

3.1. Noordkasteel

Voor het Noordkasteel werd de oplossing gevonden in het westwaarts opschuiven van het complex, tot in het havengebied. Daardoor konden de deelgebieden tussen de SAMGA-silo’s en de Zeevaartschool en ter hoogte van de Noordkasteelvijver volledig worden gevrijwaard. Twee jaar werd getekend, gerekend én onderhandeld om tot dat resultaat te komen. Het was een bijzonder intensief maar tegelijk enthousiasmerend proces voor de burgerbewegingen, de ambtenaren en de diverse experten.

3.2. Groenendaallaan

Eenzelfde proces, maar iets gebalder, werd doorlopen voor de zone aan de Groenendaallaan. De oplossing daar schuilde in het gedeeltelijk mee overkappen van het op- en afrittencomplex zelf, waardoor wandelaars en fietsers zich in alle richtingen zullen kunnen verplaatsen zonder halt te moeten houden voor een auto.

3.3. Schijnpoort

Het ruimtelijk goed ingepast krijgen van het complex aan Schijnpoort – het breedste stuk van de Oosterweelverbinding (zie hoger) – vormde de taaiste brok. Daar volstond het niet om te evolueren van een brede, open paperclip (2011) en Hollandse Knoop (2014) naar een ruimtelijk versmalde, te overkappen knoop. Er moest ook iets gebeuren met de Verbindingsweg die vlak bij de huizen van de Ten Eekhovelei zou komen. Onderzocht werd of die weg verlegd kan worden naar de smalle strook tussen Aquafin en de ring. Dat blijkt inderdaad te kunnen, mits millimeterwerk en een ongelijkvloerse kruising (brug of tunnel) van die weg met een afrit. Voor de verlegde Verbindingsweg wordt nog een wijzigende bouwaanvraag ingediend.

3.4. Luchtkwaliteit verbeteren

Op basis van het MER weten we dat aan sommige tunnelmonden van de Oosterweelverbinding de luchtkwaliteit niet bevredigend is (deelrapport 17), ondanks toevoeging van extra luchtopeningen, schouwen en overkragingen. Dat is cruciale kennis, want ze wijst op het belang (zeg maar: de noodzaak) van 1. een volledige modal shift (minder autoverkeer), 2. het trager rijden (max. 80 km/uur op de hele ring, inmiddels voorgelegd aan de overheden), 3. de voorziene vergroening van het wagenpark (verstrenging van de EU-normering) en 4. de implementatie van het BEL 2030-scenario voor energiebeleid. Voorts is afgesproken dat nog extra onderzoek volgt rond innovatieve systemen van luchtbehandeling in tunnels, zodat de overkappingen langer en dus vollediger kunnen worden.

 

4. Ringparken

Met het oog op het uitwerken van bouwaanvragen voor de nieuwe parkgebieden op de tunnels van de Oosterweelverbinding en aan de voorziene op- en afrittencomplexen organiseerde leefbaarheidsintendant Alexander D’Hooghe in het voorjaar van 2020 zogenaamde minicompetities tussen de in 2017 geselecteerde ontwerpteams. Die teams doorliepen tussen september 2017 en mei 2018 met vele Antwerpenaren al een eerste ontwerptraject voor het overkappen van de ring, culminerend in de Ringdagen van mei 2018 en november 2019. Een aantal van hen zal, na selectie door een jury, vanaf september 2020 tot in het najaar van 2021 in co-creatieve processen met geïnteresseerde Antwerpenaren definitieve ontwerpen maken van de Ringparken Noordkasteel, Groenendaallaan, Lobroekdok en Schijnpoort. Ook dat zal leiden tot aanvullende bouwaanvragen.

Twee ontwerpteams kregen in december 2019 al de opdracht voor het uitwerken van Ringparken die op korte termijn aangelegd zullen worden: de Ringparken West en Groene Vesten. Ringpark West bundelt de in juni 2018 gekozen leefbaarheidsprojecten ‘Stille bermen Zwijndrecht’, ‘Stille bermen Linkeroever’ en ‘Voltooien fietsnetwerk’. In samenwerking met omwonenden en gebruikers bereidt het geselecteerde ontwerpteam bouwaanvragen voor geluidsbermen en nieuwe fietspaden voor, die maximaal afgestemd worden met de lopende werken voor de Oosterweelverbinding op de linkeroever. Ringpark Groene Vesten – het langste van alle Ringparken – moet zorgen voor extra groene ruimte op de huidige bermen langs de ring tussen de Kolonel Silvertopstraat (Kiel) en de E34 in het oosten (Borgerhout), anticiperend op de geplande overkapping van de ring ook op dat deel. Daartoe wordt, opnieuw in een co-creatief proces, tot op detailniveau een landschapsontwerp uitgewerkt voor het volledige projectgebied, met het oog op de opmaak van een reeks van concrete bouwaanvragen.

 

 5. Hoe zit het nu met die modal shift?

Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan de Plannota Routeplan 2030, nadat de Vervoerregio Antwerpen (32 steden en gemeenten) op 27 juni 2018 al een Visienota had goedgekeurd. In de Plannota lezen we: ‘Als we het aandeel autotrips tegen 2030 tot 50% willen terugbrengen, betekent dit dat per dag ongeveer één op de vier autotrips moet veranderen in een rit per fiets, per openbaar vervoer of een combirit’ (p.10). Daartoe is een ‘kwaliteitssprong noodzakelijk in de sterk complementaire netwerken voor fiets én openbaar vervoer’ (p.15). In het Routeplan wordt voor beide modi daarom een netwerkniveau met hoge kwaliteitseisen voorgesteld, dat we het A-net noemen.

Dat A-net zal ambitieuze investeringen vergen, weten de betrokken overheden, waar natuurlijk een batterij van terugverdieneffecten tegenover staat (gezondheid, verkeersveiligheid, slimme verdichting, ruimtelijke winst, halen van klimaatdoelstellingen, minder files, …). We geven twee voorbeelden.

Zo wordt ‘binnen de urbane zone’ in vijf hoofdknooppunten voorzien waar verbindingen van alle schaalniveaus (interregionale treinen, voorstadstreinen, sneltrams, snelwegshuttles, HOV-bussen, lokale tram- en buslijnen en hoogwaardige fietsroutes) zullen samenkomen. Naast Antwerpen-Centraal zullen de stations Zuid en Luchtbal daartoe worden opgewaardeerd, zal het station Berchem mogelijk verplaatst en zeker vergroot worden, en wordt een nieuw station Schijnpoort gebouwd.

In de ‘rand van de urbane zone’ wordt een ring van regionale mobiliteitsknooppunten gepland die als ‘instappunten’ van het sneltramnet zullen functioneren, met telkens een P+R. Het gaat om drie bestaande eindhaltes (Melsele, Schoonselhof, Boechout/Capenberg), twee terminussen in aanbouw (Havana, Linkeroever) en drie nieuwe eindhaltes (Kleine Bareel, Houtlaan, UZA). Naar die nieuwe, nog exact te lokaliseren mobiliteitsknopen zullen sneltramlijnen worden aangelegd. Een sneltram naar Ranst moet op termijn de ontbrekende spoorcorridor aan de oostkant van Antwerpen opvullen.

Het ‘Routeplan 2030’ is een vervoersregionaal plan. Voor het eerst wordt op schaal van 32 gemeenten een samenhangend mobiliteitsplan uitgewerkt dat inzet op het actief terugdringen van het autoverkeer. Het plan dat de Lijn tegen 2021 voorbereidt, moet daar ook nog aan getoetst worden. Het succes ervan hangt verder mee af van het mobiliteitsbeleid dat lokale besturen zullen voeren. De Vervoerregio Antwerpen zal maar zo sterk zijn als zijn zwakste schakel.

De Vervoerregio tekent wel een regionale mobiliteitsstrategie uit, maar wanneer lokale besturen hun mobiliteitsbeleid daar niet op enten (parkeerbeleid, buurtnetwerken, wijkcirculatieplannen, versterken van woonkernen, slimme aanleg van kruispunten, keuzes maken bij beperktheid van ruimte, ontwerpen van verkeersveilige straten, …) zullen de modal-shift-winsten niet renderen. 

Het is daarom noodzakelijk dat lokale besturen de geest van het Toekomstverbond mee omzetten in goede praktijken, en daarop blijvend aangesproken worden.

In deelrapport 16 van het MER staat op p.16: ‘De voornaamste conclusie is dat de intensiteiten op het onderliggende net sterk dalen ten aanzien van de referentiesituatie zonder Toekomstverbond; die reductie wordt best aangewend om een significante verbetering te kunnen geven inzake doorstroming en veiligheid van fietsers en voetgangers.’

Vooral op dat vlak rekent de Vervoerregio erop dat lokale besturen mee het verschil willen en durven te maken.

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal, 22 mei 2020

Schrijf je in voor de webwoensdagen van de burgerbewegingen en stel je vraag

 

Zondag 17 mei

Het Toekomstverbond gaat online

De voorbije weken is er, ondanks de lockdown, veel gebeurd in het kader van het Toekomstverbond. 

Er zit beweging in het ‘Routeplan 2030’ voor de modal shift naar duurzamer verkeer. Dat plan stond in maart op de agenda van de Horta-avond met Ademloos en stRaten-generaal, die we helaas moesten annuleren. Hoe valt het Routeplan te rijmen met de plannen van De Lijn, waar ondertussen zoveel commotie over onderstond?

Eind april diende Lantis de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding in, waarvoor in juni het openbaar onderzoek begint. Wat betekent dat bv. voor de omgeving van het Sportpaleis? 

Er lopen online bijeenkomsten voor beloftevolle leefbaarheidsprojecten, zoals de Ringparken Groene Vesten en West, en de Zuidknoop. 

Gespreksstof en vragen genoeg dus voor meer dan één infoavond. Zoals beloofd organiseren de burgerbewegingen die binnenkort online. Noteer alvast volgende datums:

  • Woensdag 3 juni: stand van zaken Toekomstverbond en omgevingsvergunningsaanvraag Oosterweel - met gastsprekers intendant Alexander D'Hooghe en Luc Hellemans, CEO van Lantis.
  • Woensdag 17 juni: modal shift en Routeplan 2030 - met gastspreker Simon Neyt van de Vervoerregio.
  • Woensdag 24 juni: leefbaarheidsprojecten - met gastspreker Alexander D'Hooghe. 

Gastheren zijn Peter Vermeulen van Ringland, Manu Claeys van stRaten-generaal en Wim van Hees van Ademloos. De 'webinars' beginnen om 20 uur. Meer info in onze volgende nieuwsbrief.

Bron: nieuwsbrief Ringland

Zondag 17 mei

Hoe beleef jij je straat? Vertel je verhaal

Ruim 4.000 burgers in heel Vlaanderen hebben donderdag meegedaan aan de derde editie van Straatvinken. Een verdubbeling tegenover vorig jaar! Met deze verkeerstelling gaan we jaar na jaar na of we evolueren naar duurzamer verkeer. Onder meer ATV en Gazet van Antwerpen kwamen langs voor een verslag en op de Facebook-pagina van Ringland vind je foto's van straatvinken in actie. 

Maar het is nog niet gedaan! Straatvinken nodigt tellers én niet-tellers uit om ook deel te nemen aan straat-O-sfeer, het tweede luik van het leefbaarheidsonderzoek. 

Hoe beoordeel jij het verkeer in je straat, de mogelijkheid tot sociaal contact, het geluid enzovoort? Is dat nu anders dan voor de coronacrisis? En overweeg je zelf je mobiliteitsgedrag aan te passen?

Surf naar straat-O-sfeer, graag vóór 5 juni, en vertel onze wetenschappers het verhaal van je straat. Hoe meer bewoners deelnemen, hoe beter we een zicht krijgen op de verschillen tussen straten en buurten. Door die fijnmazige data kan Straatvinken bijdragen aan een dialoog tussen burgers, wetenschappers en beleidsmakers.

Bron: Nieuwsbrief Ringland

Donderdag 14 mei

Aantal verkeerstellers verdubbeld bij derde editie Straatvinken

Persbericht Ringland Academie / Straatvinken


Naar schatting meer dan 4.000 burgers hebben op 14 mei deelgenomen aan de verkeerstelling Straatvinken, het burgerwetenschapsonderzoek van de Ringland Academie i.s.m. de Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven. Dat is een verdubbeling tegenover vorig jaar. Om 17 uur telden ze een uur lang het verkeer in vele straten in heel Vlaanderen. Online werden alvast zo'n 500.000 verkeersbewegingen geregistreerd. Tellers én niet-tellers worden nu uitgenodigd deel te nemen aan straat-O-sfeer, het tweede deel van het mobiliteitsonderzoek dat peilt naar hun beleving van hun straat. 

Hoeveel straatvinken precies geteld hebben, is nog niet definitief bekend. Vooraf hadden zich 5.000 burgers ingeschreven, meer dan een verdubbeling tegenover de vorige editie, toen het telgebied nog beperkt was tot de provincie Antwerpen, het Waasland en de regio Leuven. Vanaf dit jaar kon in heel Vlaanderen geteld worden.

Met de online tel-tool waren ongeveer 2.000 tellers aan de slag. Maar er kon ook geteld worden met pen en papier. Hoeveel mensen dat gedaan hebben, zal de volgende dagen duidelijk worden wanneer ze allemaal hun telresultaat hebben ingeleverd (via de computer of per post). Bij de vorige twee edities waren er ongeveer evenveel online tellingen als met pen en papier. 

De deelnemers die online telden met de tool, vinkten op hun smartphone 499.572 verkeersbewegingen: voetgangers, fietsers, steps, auto's, bestel- en vrachtwagens, trams en bussen enz.

Mobiliteitsdeskundige Thomas Vanoutrive, die Straatvinken ondersteunt vanuit de UAntwerpen, reageert erg tevreden op de verdubbeling van het aantal geïnteresseerden. 'Dit onderzoek levert unieke gegevens op, die ons veel leren over het verkeer en de leefbaarheid in de straten. De diversiteit aan straten is mooi. Er werd geteld van aan de IJzer in West-Vlaanderen tot aan de Maas in Limburg, zowel in rustige als in drukke straten, zowel in steden als daarbuiten. Dat maakt Straatvinken bijzonder. We houden rekening met de uitzonderlijke verkeerssituatie ingevolge de lockdown. Deze editie geeft ons des te meer energie om ook de komende jaren verder te doen en na te gaan hoe het verkeer evolueert.'

Volgens Huib Huyse, die vanuit HIVA - KU Leuven mee de leefbaarheidsbevraging straat-O-sfeer begeleidt, toont het hoge aantal deelnemers aan dat steeds meer burgers begaan zijn met de mobiliteit en de leefbaarheid in hun straat. 'Niet alleen de inwoners in de regio Antwerpen en het Waasland, de bakermat van het initiatief van de Ringland Academie, zijn curieus naar het verkeer. In heel Vlaanderen willen burgerwetenschappers meer leren over hun straat. Morgen sturen we de leefbaarheidsbevraging straat-O-sfeer uit, waarbij mensen een verhaal over hun straat kunnen delen. Dat zal ook een uitzonderlijk beeld schetsen van hoe straatvinken hun straat ervaren tijdens de coronacrisis. Welke invloed heeft die bijvoorbeeld op de sociale contacten en de verkeersdrukte in de straat?'

De verwerking van de telresultaten gebeurt de volgende maanden door onderzoekers van de UAntwerpen. Voor de leefbaarheidsbevraging zijn dat HIVA - KU Leuven en het studiebureau Voices That Count. Ze worden bekendgemaakt in het najaar. Conclusies op de lange termijn - evolueren we naar de gewenste modal split 50/50? - kunnen pas getrokken worden vanaf de vierde editie. Deze derde editie, die plaatsvond in afwijkende omstandigheden ingevolge de coronacrisis, zal hoe dan ook een apart resultaat opleveren. 

Maandag 11 mei

Zorro wijst de weg naar duurzamer verkeer

Op initiatief van Ringland is in de Antwerpse zuidoostrand Zorro gelanceerd: het burgerplatform ZuidOostRand RouteOverleg.

Samen met burgers van de gemeenten Mortsel, Edegem, Hove, Boechout, Kontich, Lint, Borsbeek en Wommelgem maken we met dit pilootproject werk van duurzame mobiliteit. Zo geven we vorm aan een van de afspraken uit het Toekomstverbond tussen de overheid en de Antwerpse burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal. 

In deze stadsrand zijn de meeste afstanden fietsbaar. Toch beheerst de auto er de openbare ruimte. Ook het openbaar vervoer kan er beter. We bekijken met Zorro ook de verbindingen met de aangrenzende Antwerpse districten, de Rupelstreek en de gemeenten Wijnegem, Ranst en Lier.

Zorro wil de modal shift waarmaken met concrete voorstellen. De druk bijgewoonde debatavond van Ringland in februari in Mortsel vormde de aanloop. Op maandag 26 oktober stelt Zorro zijn eerste rapport voor.

Wil je dit project blijven volgen? Schrijf je dan hier in voor de nieuwsbrief en we houden je op de hoogte. Hier lees je de eerste nieuwsbrief.

Heb je interesse (en tijd) om de werking van Zorro wat intensiever op te volgen? Contacteer dan Ringland-coördinator Dirk De Weerdt via zorro@ringland.be.

Zorro geniet de financiële steun van de Vlaamse overheid en de Vervoerregio Antwerpen.

Vrijdag 01 mei

Na vergunningsaanvraag Oosterweel nu vooral werk maken van modal shift

Persbericht Ringland, Ademloos en stRaten-generaal

 

De vergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding is ingediend. Niet alleen voor Lantis is dit een mijlpaal. Ook voor de Antwerpse burgerbewegingen is daarmee een belangrijke stap gezet, na een uitermate intense periode van strijd maar ook van samenwerking in het kader van het Toekomstverbond.
Ademloos, Ringland en stRaten-generaal dringen er nu op aan versneld werk te maken van de hele overkapping en van die andere pijler van het Toekomstverbond: de modal shift naar duurzamer verkeer. Ook en vooral in deze periode van lockdown mag er geen tijd verloren gaan.

 

Sinds het Toekomstverbond van maart 2017 hebben de Vlaamse overheid, de stad Antwerpen en de burgerbewegingen constructief overleg gepleegd en goed samengewerkt. Daardoor kon Lantis gisteren bij de Vlaamse regering de omgevingsvergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding (eindelijk) indienen. De burgerbewegingen verwelkomen dat zonder meer als goed nieuws. In ontelbare sessies, ook met burgers, hebben zij intensief meegewerkt aan een ongeziene verbetering van de oorspronkelijke plannen voor het rondmaken van de Antwerpse Ring. Het nieuwe ontwerp van Oosterweel omvat nu ook de eerste overkappingen en leefbaarheidsprojecten. 

Andere pijlers van het Toekomstverbond hebben de burgers drie jaar geleden over de streep getrokken om hun (juridische) verzet tegen Oosterweel te staken. Om blijvende steun te garanderen is het daarom van wezenlijk belang om ook volop en concreet werk te maken van die andere afspraken: de uitbreiding van de eerste leefbaarheidsprojecten naar de volledige overkapping van de Antwerpse Ring, de omleiding van het doorgaande verkeer via het noordelijke Haventracé (met de aanleg van de A102) en - primordiaal - de modal shift naar duurzamer verkeer.

‘Oosterweel is een eerste stap naar de volledige overkapping.’
(Peter Vermeulen, Ringland)

‘Alleen een Oosterweelverbinding realiseren, is onvoldoende.
Maak nu meteen en vooral werk van de modal shift.’
(Manu Claeys, stRaten-generaal)

Richt nú een werkbank Openbaar Vervoer op

De realisatie van de Oosterweelverbinding, evenals de daaraan gekoppelde overkapping van de Antwerpse Ring, is onmogelijk zonder een voorafgaande modal shift naar minder autoverkeer. Tegen 2030 moet volgens het Toekomstverbond daarom de helft van onze verplaatsingen in de Vervoerregio Antwerpen gebeuren met het openbaar vervoer, met de fiets of te voet.

In de werkbank ‘Routeplan 2030’, waar de burgerbewegingen mee aan het roer zitten, zijn daarvoor ondertussen al beloftevolle inspanningen geleverd. Andere ontwikkelingen baren de burgerbewegingen, en met hen vele gebruikers van het openbaar vervoer, meer zorgen. Ondanks de recente opening van nieuwe noordwaartse tramlijnen wordt De Lijn sinds de aankondiging van het nieuwe ‘Vervoersplan basisbereikbaarheid 2021’ vooral geassocieerd met de afbouw van de dienstverlening. Het debat over ‘afgeschafte tramlijnen’ woedt volop in Antwerpen.

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal delen de bekommernissen geuit door TreinTramBus. ‘Ook na de coranacrisis moeten onze overheden ondubbelzinnig kiezen voor gezondheid en klimaat, voor levenskwaliteit en voor economische welvaart én dus ook voor duurzame oplossingen voor de Antwerpse mobiliteitsknoop, waarbij voetgangers, fietsers en openbaarvervoerreizigers centraal staan’, aldus de ondertekenaars van de platformtekst van TreinTramBus. De burgerbewegingen vinden het onaanvaardbaar dat de gebruikers van het openbaar vervoer tot nu nauwelijks betrokken werden bij de plannen van De Lijn. 

Daarom hebben Ademloos, Ringland en stRaten-generaal in het overleg over het Toekomstverbond en het ‘Routeplan 2030’ sterk aangedrongen op de oprichting van een aparte werkbank ‘Openbaar Vervoer 2021’, mét vertegenwoordiging van burgers en betrokken organisaties. Die werkbank zal erop toezien dat de plannen van De Lijn voor 2021 geen stap achteruit betekenen, maar daarentegen een opstap zijn naar de ambities die opgenomen zijn in de visienota van het ‘Routeplan 2030’ en die nu verder worden uitgewerkt in de Plannota.

Geef voetgangers en fietsers nú meer ruimte

Ook de coronacrisis dreigt de modal shift nog meer te vertragen. De vrees bestaat dat burgers weer meer de auto zullen nemen omdat die als ‘persoonlijke bubbel’ gezondsheidsveiliger geacht wordt dan collectief vervoer. Laten we van harte hopen dat dat slechts een tijdelijke afweging zal zijn en dat geen enkele overheid overweegt dat te faciliteren.

Positief is dat veel mensen nu de fiets ontdekt hebben. Met het oog op ‘social distancing’ vragen ze daar nu ook meer ruimte voor, met autoluwe straten, trager verkeer, brede fiets- en voetpaden. Steeds meer steden spelen daarop in. Denk aan Milaan, Parijs, Berlijn, Brussel en vele andere.

Wereldwijd veranderde corona onze blik op de publieke ruimte en het concept mobiliteit. Met het Toekomstverbond was Antwerpen daar in feite al op voorbereid. Zo biedt de overkapping het ultieme antwoord op onze nood aan meer ruimte en groen in de stad - lag Ringland er maar al! De burgerbewegingen vragen het bestuur de coronacrisis nu vooral te zien als een opportuniteit. Geef voetgangers en fietsers nú alle ruimte en voorzie zo snel mogelijk in extra capaciteit op het openbaar vervoer. Alleen zo kunnen we de nodige fysieke afstand bewaren. Alleen zo houden we onze buurten en steden gezond en leefbaar, tijdens én na de lockdown.

‘Alleen met bredere voet- en fietspaden kunnen we de nodige fysieke afstand bewaren.
Alleen zo houden we onze buurten en steden gezond en leefbaar.’

(Wim van Hees, Ademloos)

Vrijdag 01 mei

Maak zelf een Ringkapje of bestel er één

De overheid roept iedereen op om mondkapjes te maken. Als burgerbeweging willen we daar in het belang van de volksgezondheid zeker aan meewerken. Al was het maar omdat we absoluut het openbaar vervoer willen kunnen gebruiken. Wist je dat onze linnen draagtassen met R-logo zeer geschikt zijn om herbruikbare mondkapjes van te maken? Ringkapjes dus. 😉

Misschien heb jij nog wel zo'n draagtas in huis. We hebben bij Ringland ook nog een kleine 100 tassen in voorraad. Enkele Ringlanders gingen afgelopen week al enthousiast aan de slag, voor zichzelf én voor anderen. Daardoor kunnen we ook enkele kapjes verdelen.

 

Zo maak je een Ringkapje

Benodigdheden

  • Linnen draagtas met Ringland-logo
  • Naaimachine, schaar, garen,...
  • Strijkijzer
  • Handleiding en patroon via www.maakjemondmasker.be (goedgekeurd door de federale overheidsdienst Volksgezondheid)

Vooraf wassen!

  • Was de linnen tas vooraf op 60°. Dat is niet alleen noodzakelijk voor de hygiëne, de stof krimpt ook. Beter de stof vooraf laten krimpen dan het afgewerkte kapje…
  • Als je de stof of het kapje strijkt, leg dan een stuk keukenrol op het logo, want dat geeft kleur af bij hoge temperatuur.
  • Het Ringkapje doorstaat ook enkele minuten in kokend water.

En naaien maar

  • Volg de instructies op www.maakjemondmasker.be.
  • Knip uit de voorkant van de tas de stof voor de buitenkant van het kapje (met R-logo): 20 cm breed x 20,5 cm hoog.
  • Knip uit de achterkant van de tas de stof voor de binnenkant van het kapje: 20 cm breed x 18,5 cm hoog.   
  • De lintjes voor het kapje kan je maken met de linten van de draagtas. Knip die daarvoor in de lengte door (niet vergeten te surfillleren!), zodat je er vier hebt. Je kan ook werken met elastieken.

Linnen tassen nodig of een Ringkapje reserveren? 

Je kan linnen tassen bestellen in onze webshop of ophalen in de Jupiterstraat in Berchem. Stuur een mailtje naar kapje@ringland.be (met het aantal dat je wenst). We bezorgen je het volledige adres en maken een afspraak. Laat het ons ook weten als je mee de voorraad kapjes wil aanvullen. We kunnen nog vrijwilligers met een naaimachine gebruiken!

Via kapje@ringland.be kan je ook een Ringkapje reserveren. Zolang de (beperkte!) voorraad strekt.

[Update 3 mei: alle kapjes die we in voorraad hadden, zijn uitgeput. We hebben nog wel wat tassen. Wil je inspringen bij het maken van kapjes voor anderen? Laat het ons weten!]    

Nog dit

De Ringkapjes worden gemaakt door Ringland-vrijwilligers. In onze webshop kosten de tassen 5 euro. Onze bedoeling is echter niet met deze actie extra inkomsten te vergaren. Een vrije bijdrage voor de onkosten en de werking van Ringland is uiteraard altijd welkom op rekeningnummer BE40 7350 3473 3563, met vermelding 'Actie Ringkapjes'.

Woensdag 15 april

Lockdown of niet, Straatvinken gaat door

Bron: nieuwsbrief

Vanaf 15 april kan je je inschrijven voor de derde editie van Straatvinken, de verkeerstelling van de Ringland Academie met wetenschappelijke ondersteuning door de Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven. Op donderdag 14 mei van 17 tot 18 uur tellen we weer met honderden burgers een uur lang elke voetganger, fietser, tram, bus, auto, bestel- en vrachtwagen die er door onze straat passeert.

Schrijf je in via www.straatvinken.be.

Tellen tijdens een lockdown? 

Veel evenementen moesten ingevolge de coronacrisis helaas geannuleerd worden. Maar Straatvinken kan doorgaan! Het verkeer tellen dat door je straat passeert, kan je immers individueel doen, desnoods van achter het raam van je kot. En lockdown of niet, ook deze editie zal volgens onze wetenschappers waardevolle gegevens opleveren om na te gaan of we evolueren naar duurzamer verkeer. Om wetenschappelijke analyses te maken over trends in de mobiliteit is het bovendien belangrijk dat er continuïteit is in de onderzoeksdata, ook tijdens een apart jaar zoals we dit nu beleven. Ten slotte zijn we benieuwd of deze crisis een blijvende impact zal hebben op het verkeer in onze straten.

Tellen in heel Vlaanderen

Nog goed nieuws: het telgebied is voor deze derde editie opnieuw uitgebreid. Vanaf dit jaar kan iedereen in heel Vlaanderen meedoen. Nodig dus ook al je verre vrienden, familieleden en kennissen uit om het verkeer in hun eigen straat te tellen. Je kan ze bijvoorbeeld deze mail forwarden. 

Met pen en papier of met de tel-tool

We tellen met het papieren telformulier of met de online tel-tool, die vanaf maandag 4 mei te vinden is op www.straatvinken.be. Schrijf je nu in en we houden je op de hoogte.  

Hoe leefbaar is je straat?

Na de telling zal je ook uitgenodigd worden om een leefbaarheidsbevraging in te vullen, waarbij je je verhaal over je straat kan delen. Op basis van 18 indicatoren, zoals luchtkwaliteit, verkeersdrukte, straatbreedte en straatgroen, berekenen wetenschappers van HIVA - KU Leuven en Voices that Count een verkeersleefbaarheidsscore van je straat. Dit jaar voegen we ten slotte enkele lockdown-gerelateerde vragen toe. Misschien kijk je nu wel anders naar je straat of de publieke ruimte?

Naar een duurzame modal split

Elk jaar wordt Straatvinken herhaald, tot 2030. Zo gaan we na of het verkeer jaar na jaar gezonder wordt en de noodzakelijke modal shift naar duurzamer verkeer gerealiseerd wordt. Benieuwd naar de resultaten van de vorige twee edities? Je vindt ze op www.straatvinken.be/resultaten.

Schrijf je in via www.straatvinken.be.

Maandag 30 maart

Nood aan een groen Ringland, naast ons kot

In de stad is het in deze coronatijden vechten om de schaarse stukjes groen waar je de nodige afstand kan bewaren. De oplossing is niet minder stad, maar meer dan ooit veel meer groen midden ín de stad, betoogt Peter Vermeulen. Met een groen en ruim Ringland zullen we als Antwerpenaars bij een nieuwe virusuitbraak veel sterker staan in de strijd.

 

‘Blijft het pleidooi om zich in de steden te vestigen nog overeind, nu de stedeling tegen de grenzen van dat model aanloopt?’ Die vraag rees afgelopen week in De Standaard in een artikel dat vertrok van de vaststelling dat stedelingen het extra moeilijk hebben in deze tijden van corona. In de stad heeft immers niet iedereen een tuin of terras, waardoor de (schaarse) parken (te) veel volk trekken - precies wat nu ook niet mag. Moeten we de stad zelf dan maar in vraag stellen? Een lezer merkte gevat op: ‘Ik wist niet dat corona ook het gezond verstand aantast.’

Maar geen nood, verderop in het artikel gaf zowel de Vlaamse als de Brusselse bouwmeester duidelijk aan dat nu zeker geen verkeerde conclusies mogen worden getrokken. Ze legden beiden sterk de nadruk op ‘het belang van de kwaliteit van de publieke (en groene) ruimte in de stad’. Verder stelden ze terecht: ‘Deze crisis kan ons helpen om de verdichtingshysterie wat af te zwakken.’ Want we weten allemaal dat het beter is om minder verspreid te wonen. Verdichten in de kernen van gemeenten en steden is daarom de boodschap. Maar, zoals de bouwmeesters aangeven: zorgvuldig verdichten houdt rekening met de schaal van de omgeving (dus zeker geen te grote appartementen in kernen) en besteedt tegelijk minstens evenveel aandacht aan de verbetering van de publieke ruimte in en om de nieuwe projecten. 

Elders verschenen artikels die niet alleen wezen op de spectaculaire daling van de verkeersoverlast en de evenredige verhoging van de verkeersveiligheid - allemaal ‘dankzij’ corona - maar ook op de betere luchtkwaliteit die daar mede een gevolg van is. Ook in dat verband zou het echter dwaas zijn om overhaaste conclusies te trekken. Waar gaat het dan wel om? 

Twee netwerken

In alle voorbereidend werk rond de ‘beleidsplannen ruimtelijke ontwikkeling’ - die jammer genoeg nog niet verder uitgewerkt en omgezet zijn - staan twee concepten centraal:

1. De versterking van het blauw-groene netwerk, door de opwaardering en uitbouw van de open ruimte tot een aaneengesloten groen en ecologisch systeem (met extra ruimte voor water), diep doordringend tot in de kernen van alle steden en gemeenten.

2. De uitbouw van verkeersnetwerken met een duidelijke hiërarchie van ‘multimodale’ knooppunten (voor vlotte overstap of wisseling van vervoermiddel), gericht op een structurele modal shift (veel meer verplaatsingen te voet, per fiets of met het openbaar vervoer en dus minder met de auto).

We weten ondertussen wel dat volle trams of bussen in coronatijden niet te verdedigen zijn. In deze omstandigheden passen uiteraard andere maatregelen. Maar we weten evengoed dat niet corona, maar de structurele vermindering van het autoverkeer bijdraagt aan de verkeersveiligheid, de volksgezondheid én daardoor ook de leefbaarheid in steden en gemeenten. Die ‘winst’ is in normale tijden natuurlijk des te groter. 

Veelbelovende Oosterweelplannen

Laten we dus niet wachten op de afronding van al die beleidsprocessen. Laten we er vooral - zodra het weer kan - voort keihard in vliegen. Afgelopen week konden we tijdens een videoconferentie met o.m. Lantis en het team van de intendant al vaststellen dat de meest recente, mede door de burgerbewegingen sterk bijgestelde Oosterweelplannen (onder meer voor de groene omgeving van het Noordkasteel en de Groenendaallaan) er alvast veelbelovend uitzien. Wie had dat vijf jaar geleden durven te dromen?

Laten we de komende vijf jaar dan ook samen de nodige verdere stappen zetten. Aan de tunnelconstructies bijvoorbeeld kunnen nog optimalisaties doorgevoerd worden. Maar vooral moet de aanpak erop gericht zijn dat de hele werf meteen afgewerkt kan worden volgens het gewenste resultaat. Dat vergt onder meer innovatieve oplossingen voor de resterende gaten en de nodige financiering om de overkapping meteen volledig af te werken. Het zou al te gek zijn om de Antwerpenaars in 2030 te ontgoochelen met de mededeling: ‘We komen over tien jaar wel eens terug om nog de bijkomende overkappingen te realiseren.’

Toonaangevende logistieke hotspot

Laten we intussen ook keihard voortwerken aan het ‘Routeplan 2030’, dat de modal shift moet helpen te realiseren. Dat wil zeggen dat we het negatieve discours van de afgelopen (pre-corona-)weken, waarbij o.m. sprake was van de afschaffing van tramlijnen, dringend moeten omzetten in een toekomstgericht plan voor veel meer aangename en comfortabele verplaatsingen, gekoppeld aan veel meer verkeersleefbaarheid en verkeersveiligheid. Een plan dus dat de ‘minder hinder’ voor de duur van de Oosterweelwerken structureel en blijvend aanpakt. Een plan ook dat nu al begint met de voorbereiding van investeringen op de langere termijn om de ambitie van een verdubbeling van het aantal verplaatsingen met het fiets en met het openbaar vervoer echt waar te maken. Antwerpen als logistieke hotspot moet op dat terrein echt toonaangevend worden, niet alleen in Vlaanderen, maar in heel Europa.

Groene dooradering in alle wijken

Zoals Ringland van bij zijn oprichting bepleitte: wij gaan voor de overkapping van de volledige Ring, met daar bovenop 20 procent stadsontwikkeling (rond de stations) en niet minder dan 80 procent groenaanleg. Daarmee raakt het structurele groentekort waar de stad al meer dan 50 jaar, sinds de aanleg van de ‘Kleine Ring’, mee kampt eindelijk opgelost.

Laten we in afwachting van die realisatie ook al zo snel mogelijk werk maken van de ‘groene dooradering’ in alle wijken aan weerszijden van de Ring, zodat groene verbindingen ontstaan naar het geweldige Ringpark dat er tegen 2030 bijkomt. 

Uiteraard hopen we met ons allen vurig dat deze lockdown eenmalig is. Maar in het slechtste geval zullen we bij een mogelijk nieuwe virusuitbraak als Antwerpenaars veel sterker staan met een groen en ruim Ringland. We zullen alvast niet meer moeten vechten om de schaarse groene ruimte in onze stad.

 

 

Vrijdag 27 maart

Oosterweelwerf op Linkeroever ligt stil, ontwerp Ringparken gaat voort

De werken voor de Oosterweelverbinding op Linkeroever zijn door de coronamaatregelen noodgedwongen stilgelegd. Gezonde werkomstandigheden konden niet meer gegarandeerd worden, veel arbeiders hebben zich ziek gemeld of zijn terug naar hun thuisland.

Toch ligt niet alles stil, benadrukte intendant Alexander D’Hooghe in een online werkvergadering. Voor de leefbaarheidsprojecten (zoals de Ringparken en de Scheldebrug) en de knoop Zuid worden de studies en/of de ontwerpen onverminderd voortgezet. De werkateliers en andere overlegmomenten met burgers gaan eveneens zo veel mogelijk door, via videoconferenties.

Ook bij de burgerbeweging Ringland blijven we aan de slag. Zo willen we o.m. zo snel mogelijk de Vlaamse regering onze nota overhandigen naar aanleiding van 3 jaar Toekomstverbond. Daarin doen we concrete en haalbare aanbevelingen voor de snelle realisatie en financiering van de overkapping. We houden je op de hoogte.

Vrijdag 20 maart

Woon je in het district Antwerpen? Stem mee!

Inwoners van het district Antwerpen (postcodes 2000, 2018, 2020, 2030, 2050 en 2060) kunnen nog tot dinsdag 31 maart 1,4 miljoen euro verdelen over de gekozen thema's van de burgerbegroting. Ringland dient dit jaar opnieuw een dossier in onder het thema Aanwerving en ondersteuning vrijwilligers. Hoewel het leven nu even stil lijkt te liggen, vliegen we er straks weer volop in, met onze vrijwilligers en met de steun van de burgerbegroting. Stem dus mee!

Ik steun Ringland via de burgerbegroting

Zondag 15 maart

Nieuwe Ringland-medewerker voor zuidoostrand

Op 1 maart is bij Ringland Dirk De Weerdt aan de slag gegaan als coördinator voor het pilootproject Sensibilisering burgers Vervoerregio Antwerpen. De bedoeling van dat project is burgers in de subregio Zuidoost-Antwerpen te organiseren en te sensibiliseren rond het 'Routeplan 2030' en de modal shift naar duurzamer verkeer.

De deelnemers aan onze debatavond in Mortsel die zich daarvoor opgaven, krijgen - zodra het weer kan en mag - een uitnodiging voor de eerste bijeenkomst van een nieuw overlegplatform. Dirk, die eveneens actief is in de Fietsersbond Azura (zuidrand), zal samen met onze vrijwilliger Jan Vos ook contacten leggen met de betrokken gemeentebesturen, adviesraden en organisaties die werken rond mobiliteit. Dit pilootproject geniet de financiële steun van Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters. 

Maandag 03 februari

Géén Horta-avond op maandag 16 maart

[Update 11 en 15 maart 2020]

Opgelet! 

De Antwerpse burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal hebben na rijp beraad beslist de infoavond in de Horta, gepland voor maandag 16 maart, uit te stellen. Ook wij willen onze verantwoordelijkheid nemen bij het indijken van het coronavirus. 

Eerder deze week [maandag 9 maart] wonnen we rechtstreeks advies in bij een aantal medici en epidemiologen. Dat leerde ons dat we in deze periode zo gedisciplineerd mogelijk moeten inzetten op het vertragen van de verspreiding van het sars-CoV-2-virus en het beschermen van risicogroepen. Ook de overheid raadde inmiddels indoor-evenementen met veel volk af. Bijgevolg dus ook onze infoavond in de Horta, aangezien die steeds kan rekenen op enkele honderden belangstellenden.

Behalve gezondheid is ook participatie en informatie voor ons prioritair. We vinden het dan ook jammer dat we deze beslissing hebben moeten nemen. Deze Horta-avond, die maandag voor de 28ste keer zou plaatsvinden, kwam bovendien op een bijzonder moment. Precies drie jaar geleden – op 15 maart 2017 – sloten we met de overheden het Toekomstverbond. We zouden op maandag 16 maart de balans opmaken, met onder meer een toelichting over de bouwaanvraag voor de Oosterweelverbinding (die half mei in openbaar onderzoek gaat) en het Routeplan 2030 (dat voor de broodnodige modal shift moet zorgen). Ringland, Ademloos en stRaten-generaal schreven ook een nota aan de Vlaamse regering, die we zouden overhandigen aan minister van Mobiliteit Lydia Peeters. Ook die afspraak is uitgesteld.

Zodra we opnieuw stappen kunnen doen, hoor je weer van ons. We legden alvast een nieuwe Horta-avond vast: maandag 25 mei.

Dank voor je begrip en tot gauw in goede gezondheid.

[Hieronder oorspronkelijk bericht] 

Drie jaar geleden, op 15 maart 2017, tekenden de overheid en de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal het Toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid. Dat akkoord betekende een doorbraak in het al jaren aanslepende Oosterweeldossier en een belofte dat de overkapping er komt.

Op maandag 16 maart 2020 om 20 uur maken de burgerbewegingen op de 28ste Horta-avond de balans op. Hoe ver staan we drie jaar later?

Op het programma van de avond:

20 uur: Manu Claeys (stRaten-generaal) en Luc Hellemans (Lantis) bespreken de bouwaanvraag voor de Oosterweelverbinding.
20.25 uur:  Simon Neyt (covoorzitter van de werkbank Routeplan 2030) presenteert de ontwerpversie van het Routeplan 2030 met maatregelen om in de Vervoerregio Antwerpen tegen 2030 de modal shift 50/50 te realiseren.
20.55 uur: Peter Vermeulen (Ringland) geeft toelichting bij de nota van de actiegroepen aan de Vlaamse regering met de verdere ambities in het kader van drie jaar Toekomstverbond.
21.15 uur:  Vragen en antwoorden.

Vooraf, vanaf 19.30 uur, kan je een 3D-filmpje van een rit door de Oosterweeltunnels bekijken. Afsluiten doen we om 22 uur met een fris glas.

De Horta-avond is een infoavond op initiatief van Ademloos en stRaten-generaal met medewerking van Ringland. De toegang is gratis.

Welkom in zaal Horta, Hopland 2 in Antwerpen.

Maandag 20 januari

Burgerbewegingen bij minister Lydia Peeters 

Ringland, stRaten-generaal en Ademloos hadden op 20 januari een constructief gesprek met Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters. Er heerste grote eensgezindheid over de nood aan samenwerking en vooruitgang. 

We hopen dat de minister ook nog veel inspiratie kan putten uit 'Het Ringland Boek' over onze burgerbeweging. :-)

Vrijdag 17 januari

Debatavond over duurzame mobiliteit

De presentaties van de debatavond van 19 februari 2020 kan je intussen hier (her)bekijken.  
Het samenvattend verslag van de debatavond vind je hier.
Het Routeplan 2030 van de Vervoerregio Antwerpen vind je hier.
(Opgelet! Dit is een ontwerpversie die de volgende maanden nog verder aangevuld wordt.)

 

[Uitnodiging debatavond 19 februari]

Dagelijks ervaren we met ons allen de verkeersdrukte in en rond Antwerpen. Niet alleen op de Antwerpse Ring, maar ook op de toegangswegen en zelfs op meer landelijke doorgangswegen en sluipwegen in de rand staan we steeds vaker in de file. Daarvoor moeten we samen snel oplossingen zoeken, ook voor de rand rond Antwerpen.

Modal shift 50/50

Bij de Antwerpse burgerbeweging Ringland en het burgerwetenschapsproject Straatvinken, waarbij honderden burgers jaarlijks het verkeer in hun straat tellen, menen we dat een oplossing voor de verkeersproblemen grotendeels afhangt van een ‘modal shift’. Dat is een verandering in ons verplaatsingsgedrag. Momenteel kennen we nog een ‘modal split’ 70/30. Voor 70 procent van onze verplaatsingen gebruiken we de auto, bestel- en vrachtwagens, voor slechts 30 procent kiezen we voor duurzamere alternatieven: stappen, fietsen of met het openbaar vervoer gaan. Tegen 2030 moet die verhouding evolueren naar een modal split 50/50. Zo staat het in het ‘Toekomstverbond’ van de Antwerpse burgerbewegingen met de overheid, en zo werd het ook bevestigd in het Vlaams regeerakkoord.

Die modal shift 50/50 is een ambitieuze maar noodzakelijke doelstelling: voor een vlotte mobiliteit, een betere leefbaarheid en gezondheid én de overkapping van de Antwerpse Ring. Om dat doel te bereiken is er nog veel werk aan de winkel. Niet alleen op vlak van infrastructuur, zoals een toereikend aanbod aan openbaar vervoer en degelijke fietspaden, maar ook in onze mentaliteit. 

Daarover gaan we in gesprek met burgers.

Routeplan 2030

Voor de Vervoerregio Antwerpen, een samenwerkingsverband van 33 gemeenten, is er al een ‘Routeplan 2030’ in de maak. Met dat mobiliteitsplan werken de gemeenten in overleg met de overheidsadministraties, De Lijn, de NMBS en burgerorganisaties aan meer samenhang in het bovenlokale mobiliteitsbeleid. Het wordt een meerjarenprogramma met concrete maatregelen.

Samen nadenken 

Ringland en Straatvinken organiseren nu, in samenwerking met de Vervoerregio Antwerpen en ondersteund door de stad Mortsel, een debatavond voor de subregio Zuidoost-Antwerpen. We bekijken de maatregelen uit het Routeplan 2030 voor deze gemeenten en gaan na wat er volgens de inwoners nog mogelijk of wenselijk is. We zijn er immers van overtuigd dat burgers het best geplaatst zijn om mee na te denken over en vorm te geven aan het mobiliteitsbeleid in hun regio. We zoeken ook uit hoe we medeburgers én beleidsverantwoordelijken kunnen stimuleren om zowel de mental als de modal shift te realiseren.  

Doelgroep

De doelgroep voor deze debatavond op 19 februari zien we ruim: alle geïnteresseerde burgers, lokale beleidsverantwoordelijken, ambtenaren, verenigingen en adviesraden zijn welkom. We focussen op de regio van Edegem over Kontich, Mortsel, Hove, Boechout, Lint, Borsbeek, Wommelgem tot Wijnegem

Ook jij bent van harte uitgenodigd op 

woensdag 19 februari om 20 uur
in de zaal van de Parkschool
Lusthovenlaan 12 in Mortsel.

Deelnemen is gratis, maar om organisatorische redenen vragen we vooraf in te schrijven via de knop hieronder. Als je vooraf aangeeft dat je geïnteresseerd bent, bezorgen we je nog een link naar het Routeplan 2030, zodra dat beschikbaar is.

Ik ben geïnteresseerd

 
Wat mag je verwachten van de avond?

We focussen op intergemeentelijke verplaatsingen met de fiets en het openbaar vervoer, evenals de combinatie van meerdere verkeersmodi (combimobiliteit). Volgende vragen liggen voor:

  • Wat stelt het 'Routeplan 2030' voor om burgers meer op de fiets en/of het openbaar vervoer te krijgen?
  • Wat zijn de belangrijkste knelpunten of verbetervoorstellen bij het publiek?
  • Wat houdt burgers tegen om meer het openbaar vervoer of de fiets te gebruiken? Welke maatregelen kunnen het verschil maken? 
  • Wat kan jij als burger doen om duurzame mobiliteit hoger op de politieke agenda te krijgen?
  • Hoe kan je andere burgers overtuigen om mee de shift te realiseren?  
Agenda van de avond
  • Toelichting door Thomas Vanoutrive (UAntwerpen en Straatvinken) over de modal shift.
  • Toelichting door Simon Neyt en Peter Vermeulen (co-voorzitters werkbank Routeplan) over de Vervoerregio en het Routeplan 2030.
  • Debat in groepen per gemeente(n).

Afhankelijk van de interesse kan uit deze debatavond, al dan niet in samenwerking met Ringland of andere organisaties (Fietsersbond,...), een burgerplatform groeien voor de subregio Zuidoost-Antwerpen. Dat kan dan de bovengemeentelijke aspecten voor een duurzaam mobiliteitsbeleid opvolgen. Tegelijk kan het een pilootproject zijn voor andere subregio’s. 

We hopen op je aanwezigheid. Aarzel niet deze uitnodiging door te sturen naar andere geïnteresseerden. De modal shift naar duurzame mobiliteit kan er alleen maar komen als we ons er met zéér velen voor inzetten.

© Johan Meuris

 

Donderdag 16 januari

Masterclass Ringparken Groene Vesten en West

De teams die de ringparken Groene Vesten en West gaan ontwerpen, zijn bekendgemaakt. Er komt opnieuw een participatieronde voor burgers. Ringland bereidt je daarop voor tijdens een 'masterclass' op woensdag 12 februari.  

Twee ontwerpteams gaan al meteen van start: 

  • Het team rond het bureau Omgeving zorgt in het Ringpark West voor de uitbreiding van het fietsnetwerk en voor geluidsbermen en -schermen ter hoogte van Zwijndrecht en Linkeroever.
  • Het team rond bureau Buur (het voormalige 'team Noord') krijgt de opdracht de bermen langs de Ring tussen de Kolonel Silvertopstraat in het zuiden en de aansluiting met de E34 in het oosten te ontwikkelen. Dat Ringpark Groene Vesten moet in afwachting van de volledige overkapping de leefbaarheid verbeteren voor de naastliggende wijken. 

Deze twee Ringparken zijn twee van de acht projectclusters die in het kader van De Grote Verbinding (de nieuwe naam van 'Over de Ring') worden uitgerold. Voor de overige vijf Ringparken (Zuid, Noordkasteel, Groenendaal, het Schijn en Lobroekdok) worden de ontwerpteams later dit jaar aangesteld. Lees meer in het persbericht van de stad Antwerpen.

Ter herinnering 
  • 2018 - Van de 33 projecten van de ontwerpteams werden er 18+4 geselecteerd voor de eerste fase van de overkapping.
  • 2019 - Lantis (het vroegere BAM) en de burgerbewegingen verbeteren in co-creatie drie bijzonder moeilijke aansluitingen van de Oostweelverbinding (Noordkasteel, Groenendaallaan en Schijnpoort/Sportpaleis).
  • 2020 - De vergunningsaanvraag voor de Oosterweelverbinding wordt ingediend. Er komt weer ruimte om verder te ontwerpen voor de rest van de Ring en de overkapping. De 18+4 projecten worden daarvoor geclusterd in 7 Ringparken plus de nieuwe Scheldebrug. Er worden opnieuw ontwerpteams aangesteld. Die werken in opdracht van de overheid en onder aansturing van het team van de overkappingsintendant de projecten verder uit. Dat gebeurt opnieuw met burgerparticipatie.  
Bereid je voor op de nieuwe participatieronde met onze masterclass

Voor de ringparken Groene Vesten en West wordt de nieuwe participatieronde al in het voorjaar opgestart. Ringland wil burgers daarop goed voorbereiden. Daarom plannen we opnieuw een 'masterclass'. De twee teams komen toelichting geven over hun plannen. We reflecteren daarover en denken samen na hoe we ons met onze vrijwilligers daarop organiseren. Je leert andere 'Ringland-antennes' kennen zodat je een goed team kan vormen. Ook in de loop van het participatieproces zorgen we voor een goede informatie-uitwisseling.

Iedereen is welkom, waar je ook woont. Maar tijdens deze masterclass focussen we dus wel op de ringparken Groene Vesten en West.

Grijp je kans om mee te bouwen aan een nieuwe stad met een vlotte mobiliteit en een betere leefbaarheid. Schrijf je in voor onze

masterclass ringparken Groene Vesten en West
op woensdag 12 februari om 20 uur
in Thomas More - Campus National, 
Kronenburgstraat 62 in Antwerpen.

Ik schrijf mij in

Deze avond wordt mede mogelijk gemaakt met de steun van de Burgerbegroting 2019-2020 van het district Antwerpen.

 

 

Woensdag 15 januari

Loop voor en met Ringland de 10 Miles

Update 25/3/2020

Ingevolge de coronacrisis zijn de 10 Miles geannuleerd. Wie al inschreven was, heeft intussen bericht gekregen. Zodra de stad Antwerpen een nieuwe datum heeft geprikt, is het weer mogelijk in te schrijven voor het Ringland-team.  

Oorspronkelijk bericht

Ook dit jaar loopt een Ringland-team de 10 Miles. Als we op zondag 26 april mee over de Ring lopen, doen we dat om over enkele jaren élke dag op het dak van de Ring te kunnen lopen. Je kan ook inschrijven voor de short run van 5 km of de kids run. Doe het vóór 2 april. Samen genieten we het voordeeltarief voor groepen. Je kunt ook nog een loop-T-shirt bestellen (zolang de voorraad strekt).

We bieden onze lopers full service: we zorgen voor je inschrijving en je badge, en terwijl jij of je kinderen lopen, nemen we je spullen in veilige bewaring.

Ik loop mee met het Ringland-team

Maandag 23 december

Balans van een intensief Ringland-jaar

Begin 2019 vierde Ringland zijn vijfde verjaardag. Een feestje waard, maar daarom nog geen reden om op onze lauweren te rusten. We werkten dit jaar erg hard, vooral achter de schermen, in werkbanken en ‘scrumsessies’. We traden ook naar buiten tijdens Radio Ringland, met Straatvinken en op de Boekenbeurs. Telkens weer konden we rekenen op talloze enthousiaste vrijwilligers. En steeds weer zochten we naar een evenwicht tussen onze rol als actiegroep en onze rol als medebedenker van oplossingen, in samenwerking met alle partners. Ons jaaroverzicht en dit filmpje toont dat we zeker niet stilzaten. Zijn we ook tevreden?

Ja, we zijn tevreden

  • Veel van onze eisen, naar voren gebracht in onze open brief voor de nieuwe gemeenteraad, tijdens Radio Ringland en ons memorandum voor de nieuwe Vlaamse regering, werden gehonoreerd. Dat gebeurde zowel in het Antwerpse bestuursakkoord (‘De Grote Verbinding’) als in het Vlaamse regeerakkoord, dat het Toekomstverbond nadrukkelijk herbevestigt.  

  • Er is stilaan sprake van echte co-creatie. Tijdens de ‘scrumsessies’ over de knooppunten Oosterweel (aan het Noordkasteel), Schijnpoort (aan het Sportpaleis) en Groenendaallaan (aan station Luchtbal) zochten alle partners samen naar consensus. Peter Vermeulen en Manu Claeys in Gazet van Antwerpen: ‘Dit bewijst dat het Toekomstverbond werkt.’ Bekijk de Horta-avond voor een stand van zaken.  

  • We staan voor immens grote werken. Alle partners van het Toekomstverbond zijn zich er nu van bewust dat we die alleen sámen tot een goed einde kunnen brengen. Die eensgezindheid viel ook op tijdens de Ringdagen, waar het team van de overkappingsintendant, de stad Antwerpen, Lantis, AWV en andere administraties sámen de stand van zaken presenteerden.

  • De meeste werkbanken geraken op toerental. Overal zijn de burgerbewegingen vertegenwoordigd. In de werkbank voor de heraanleg en de overkapping van de zuidelijke Ring zit Ringland mee aan het stuur.

Ja, het kan nog veel beter

  • Er is nog maar een beslissing over 3,7 km overkapping. We blijven ijveren voor een volledige overkapping van de Oosterweelverbinding (niet pas achteraf). Er is ook veel meer samenhang nodig tussen de projecten voor de Ring-zuid, het knooppunt Zuid, de knoop met de E34/E313 en de Ring-noord. Daarvoor dient de integrale studie voor de volledige R1.

  • Na het goede kerstakkoord van 2018 over de voorkeursvariant van de Oosterweelverbinding kreeg Ringland een opdoffer: het gescheiden verkeer op de zuidelijke Ring zou dan toch niet doorgetrokken worden op de noordelijke Ring. We hopen nog op een verbeterd ontwerp tegen het moment dat de werf het Sportpaleis nadert en de aansluiting op de zuidelijke Ring duidelijk is uitgewerkt. Dit volledige traject moet hoe dan ook overkapt kunnen worden.

  • Er zijn dringend meer inspanningen nodig voor een modal shift naar duurzame mobiliteit. De regering investeert te weinig in openbaar vervoer en fietsinfrastructuur en zet niet in op rekeningrijden, nochtans een krachtig instrument om autoverkeer te sturen en te ontmoedigen. Via de werkbank ‘Routeplan’ trachten we dringend meer daadkracht op te bouwen.

  • De werkbank ‘Haventracé’ boekte nauwelijks vooruitgang. Een versterkte A12 (met leefbaarheidsmaatregelen voor de noordrand), en de nieuwe A102 tussen Wommelgem en Ekeren zijn nochtans prioritair om de noordelijke Ring te ontlasten van doorgaand verkeer. Het opstarten van het studiewerk voor de A102 is een van de dringendste opdrachten voor de Vlaamse regering.

Ja, Ringland doet voort! 

  • De volledige overkapping van de Antwerpse Ring is een noodzakelijk investering voor een betere samenleving en een aangenamere leefomgeving met meer ruimte en groen, vlotter verkeer én een betere gezondheid voor alle Antwerpenaren. 
  • Om de overkapping te realiseren móét de modal shift er komen: meer en veiliger infrastructuur voor voetgangers en fietsers, meer en beter openbaar vervoer, ontmoediging van het auto- en vrachtverkeer. Met de overkapping en de modal shift draagt Antwerpen ook bij aan een klimaatneutrale toekomst. 

  • Met de duizenden verkeerstellers van Straatvinken brengen we het verkeer in kaart. Zo gaan we na of de modal split evolueert van 70/30 nu, naar 60/40 in 2025 en 50/50 in 2030. Op donderdag 14 mei 2020 tellen we opnieuw!   

  • De zeven geplande Ringparken moeten uitgroeien tot één volledige overkapping. In elke werkbank blijven we daartoe onze kritische én constructieve rol spelen.

Doe jij ook mee?

  • Bereid je voor op de nieuwe participatieronde die de overkappingsintendant plant voor 2020. Kom daarvoor naar onze masterclass op donderdag 23 januari in Thomas More Hogeschool in de Kronenburgstraat. Je kan je daar ook engageren als ‘Ringland-antenne’ of als expert om mee de werkbanken te volgen. 

Ik schrijf me in voor de masterclass ook 23 januari

  • Steun onze burgerbeweging. Draag een financieel steentje bij met een gift of permanente opdracht. Doe je dat deze week nog snel, dan bezorgt de Koning Boudewijnstichting je in het voorjaar een fiscaal attest waarmee je recht hebt op een belastingvoordeel voor 2019. 

  • Verspreid onze boodschap met een affiche of een gadget uit onze webshop. Of schenk jezelf of je vrienden Het Ringland Boek. Cadeautip, nu voor maar 20 euro!

Bron: nieuwsbrief Ringland, 23/12/2019

Zondag 22 december

Dit was Ringland in 2019

Begin 2019 vierde Ringland zijn vijfde verjaardag. Een feestje waard, maar daarom nog geen reden om op onze lauweren te rusten. We werkten dit jaar erg hard, vooral achter de schermen, in werkbanken en ‘scrumsessies’. We traden ook naar buiten tijdens Radio Ringland, Straatvinken en op de Boekenbeurs. Telkens weer konden we rekenen op talloze enthousiaste vrijwilligers. En steeds weer zochten we naar een evenwicht tussen onze rol als actiegroep en onze rol als medebedenker van oplossingen, in samenwerking met alle partners. 

Een overzicht van onze activiteiten in 2019:

  • Bij de installatie van de nieuwe gemeenteraad in januari schrijven Ringland, Ademloos en stRaten-generaal een open brief aan de burgemeester, de schepenen en de gemeenteraadsleden van meerderheid en oppositie. 
  • In februari stellen de partners van het Toekomstverbond (de burgerbewegingen, de stad Antwerpen, de haven en de BAM) op een gezamenlijke persconferentie hun akkoord voor een voorkeursvariant van de Oosterweelverbinding voor. Er zijn ook afspraken gemaakt over de Werkgemeenschap.
  • Bij onze vijfde verjaardag blikken we terug en vooruit met het lijvige en rijk geïllustreerde Het Ringland Boek - Vijf jaar burgers in beweging.
  • Op 3 april presenteren de Ringland Academie, de Universiteit Antwerpen en de stad op een colloquium denksporen om de overkapping te financieren.
  • Op het festival Radio Ringland, op 5 mei op het Conscienceplein in hartje Antwerpen, tekent de Ringlandband opnieuw present. Een hele reeks artiesten brengt met die gelegenheidsformatie een nieuwe versie van Laat ons een bloem. Studenten van AP Hogeschool verzorgen vier uur live verslaggeving en ondervragen in de studio in café ViaVia politici over hun verkiezingsbeloftes voor de overkapping. 
  • Ringland, Ademloos en stRaten-generaal gieten hun wensen voor de nieuwe regering in een memorandum met zes uitdagingen.
  • Ook op onze jaarlijkse infoavond in De Roma op 20 mei, enkele dagen voor de verkiezingen, luidt de boodschap aan onze verkozenen: Maak Ringland waar! Die oproep is meteen ook de slogan van de nieuwe Ringland-affiche. We hebben het immers uitgerekend: er is nog maar een toezegging voor 3,7 km overkapping.
  • Ondertussen kent het burgerwetenschapsonderzoek Straatvinken op 16 mei een geslaagde tweede editie, met meer dan 2.500 verkeerstellers. Een bijkomende bevraging leert dat de verkeerssamenstelling een sterke invloed heeft op de beleving van de straat.
  • In de zomer onderhandelen de experts van de Ringland Academie met Lantis (de nieuwe naam van de BAM) over de knooppunten Oosterweel (aan het Noordkasteel), Schijnpoort (aan het Sportpaleis) en Groenendaallaan (aan station Luchtbal). Die intensieve 'scrumsessies', die mee geleid worden door Ringland, leveren in het najaar akkoorden op die ook instemming vinden bij de omwonenden. Ook in de andere werkbanken (Haventracé, Routeplan,...) gaat het overleg voort. 
  • Op de Horta-avond van de burgerbewegingen en de Ringdagen van het team van de intendant en de overheid wordt in november de stand van zaken gepresenteerd. De conclusie van Peter Vermeulen (Ringland) en Manu Claeys (stRaten-generaal) in Gazet van Antwerpen: ‘Dit bewijst dat het Toekomstverbond werkt.’ 
  • De gezamenlijke stand van Ringland en Straatvinken op de Boekenbeurs trekt veel geïnteresseerden, ook van ver buiten Antwerpen. Zo'n 1.300 nieuwe enthousiastelingen schrijven zich in voor de nieuwsbrief van Ringland en/of melden zich aan voor de volgende editie van Straatvinken op donderdag 14 mei 2020. 
  • Ringland leeft, Ringland beweegt! Dat mogen we ook vaststellen in het kader van De Warmste Week. Daarvoor zetten vrijwilligers opnieuw acties op ten voordele van Ringland, van een yoga-dag tot de verkoop van soep en confituur.

Bekijk ook dit filmpje.

Het jaaroverzicht toont dat we zeker niet stilzaten. Zijn we ook tevreden?
Lees hier onze balans van 2019. 

Vrijdag 06 december

Een warm hart voor Ringland

Rita bereidde voor De Warmste Week al een lekkere voorraad confituur ten voordele van Ringland. Dat inspireerde Dré en vrienden dan weer om ook de pot op het vuur te zetten voor Ringland-soep. Katelijne verleidt haar collega’s op school binnenkort met snoep, pralines en taart. En Carina, Jolanda en Bert bieden je op zaterdag 14 december een dag vol yoga

Op zaterdag 21 december kan je in Antwerpen natuurlijk ook nog meelopen met de Warmathon. Wil je meedoen met het Ringland-team? Mail Ringland-vrijwiliger Luc.
Overigens kan je vanaf vrijdag 6 december ook al inschrijven voor de Ten Miles op zondag 26 april. Ook daarvoor kan je aansluiten bij het Ringland-team. Je eerste goede voornemen voor het nieuwe jaar :-)

 

Donderdag 05 december

December = cadeautjestijd = Ringland-tijd

Ringland helpt je bij het geven van cadeautjes en … we krijgen er ook graag. Want alleen zo kunnen we onze werking voortzetten en ons aller droom van de overkapping realiseren. Vergeet niet: je steun aan Ringland komt ook jezelf en héél veel andere mensen ten goede, zelfs de volgende generaties! Enkele tips.

 

• Het Ringland Boek tegen cadeauprijs

Ons cadeau voor jou? Voor de eindejaarsfeesten bieden we Het Ringland Boek aan voor 20 euro in plaats van 30 euro. Verras je geliefden met dit mooi vormgegeven en lezenswaardig boek over vijf jaar burgerbeweging. Zo verspreid je mee onze droom. Bestel het boek hier online of koop het in deze boekhandels.

Nog tips nodig voor kleine maar fijne attenties? Een fietsplaatje, een sleutelhanger, het Ringland-gedicht van stadsdichter Maud Vanhauwaert of een fris Kapke? Bekijk hier al onze gadgets. Op deze verdeelpunten vind je ook nog ons origineel Ringpakpapier!

Op naar de Ringland-webshop

• Een kerstbrief met een vraag

Zo'n 100 vrijwilligers zijn druk in de weer om de komende dagen een bijzondere brief van Peter Vermeulen rond te dragen. Die bevat zijn allereerste Ringland-schetsen én een vraag. Want jawel, december is ook hét moment om nog gauw een fiscaal aftrekbare gift te regelen.

Doe je dat nog voor het einde van het jaar, dan bezorgt Ringland je - via de Koning Boudewijnstichting - in het voorjaar een fiscaal attest voor je belastingaangifte van 2019. 
Zoals je wellicht weet: voor een gift van minstens 40 euro per jaar krijg je tot 45 procent terug via je belastingen. 
Met jouw gift kunnen onze twee halftijdse krachten onze vrijwilligersbeweging blijven coördineren. 
Al benieuwd naar Peters brief? Klik eens op de schetsen...

Ik doe een fiscaal aftrekbare gift

 

Woensdag 04 december

Masterclass voor de volgende fase voor de overkapping

Welke stappen zijn er de afgelopen maanden gezet op weg naar een volledige overkapping? Op de Horta-avond van de burgerbewegingen en tijdens de Ringdagen van het team van de overkappingsintendant kregen we een uitgebreide stand van zaken over de Oosterweelverbinding, de ontwarde knooppunten (Noordkasteel, Groenendaallaan, Hollandse knoop), de zeven Ringparken en de Scheldebrug. Daarmee staan we klaar voor de doorstart van de participatierondes met burgers, gepland voor het nieuwe jaar.

Wil je extra goed voorbereid zijn voor de volgende fase? Noteer dan nu al in je agenda de nieuwe masterclass van Ringland op donderdag 23 januari om 20 uur. Daarna spreek je als geëngageerde Ringbouwer met een stevige kennis van zaken. Praktische info volgt.

Herbekijk hier de Horta-avond van de burgerbewegingen

Herbekijk hier de Ringdagen over de Grote Verbinding 

 

Donderdag 28 november

In memoriam prof. em. Jef Van den Broeck

Ringland rouwt om het overlijden van professor emeritus Jef Van den Broeck, lid van de Ringland Academie en ondersteuner van het eerste uur. Jef was, samen met zijn collega aan de KU Leuven André Loeckx, onafhankelijk expert namens de burgerbewegingen in de werkbanken van de overkappingsintendant. Op onze Roma-avond in mei bood hij daarover nog een terug- en vooruitblik. We zullen Jefs zeer gewaardeerde expertise en inzet en zijn warme menselijkheid erg missen.
Lees hier de tekst die Jef begin dit jaar schreef voor Het Ringland Boek.

Zondag 17 november

'Dit bewijst dat het Toekomstverbond werkt'

Bron: Gazet van Antwerpen, p.6-7 
 
Maandag vindt in Antwerpen de 27ste Horta-avond plaats, een infovergadering van de burgerbewegingen over Oosterweel. Het wordt een spannende avond, zeggen organisatoren Wim Van Hees (Ademloos), Manu Claeys (stRaten-generaal) en Peter Vermeulen (Ringland). Ruim twee jaar na het sluiten van het Toekomstverbond willen de burgerbewegingen uitleggen hoe ze de oude plannen van Oosterweel-heavy hebben hertekend en uitpakken met de nieuwe plannen van Oosterweel-light. Dat die niet voor iedereen light genoeg zijn, daarvan zijn de heren zich volop bewust.

Het is negen uur 's ochtends. Rond de keukentafel bij Manu Claeys in Borgerhout zitten Wim Van Hees, Peter Vermeulen en de gastheer zelf met een kop koffie. Symbolisch, want aan diezelfde keukentafel heeft Manu Claeys veertien jaar geleden het bezwaarschrift van stRaten-generaal tegen Oosterweel opgesteld. Maar ook praktisch, want Peter Vermeulen moet de trein naar Amsterdam halen, waar hij een lezing zal geven.

Interesse tot in Singapore

“Peter en ik worden door besturen, ambtenaren en wijkcomités voortdurend uitgenodigd”, zegt Manu Claeys. “We ontvangen ook geregeld buitenlandse delegaties, zelfs uit Singapore. Er is duidelijk grote interesse in hoe wij als burgerbewegingen samenwerken met bestuurders, administraties en onderzoekers aan het grootste infrastructuurproject in Europa.”

Claeys heeft het over het Toekomstverbond, in maart 2017 gesloten tussen de Vlaamse overheid, het Antwerps stadsbestuur en de drie burgerbewegingen. Een historisch moment waarop het Oosterweeldossier, na jarenlange strijd en stilstand, eindelijk in beweging kwam. Ruim twee jaar later is het milieueffectrapport, dat de impact van Oosterweel op de directe omgeving in kaart brengt, klaar. In januari wordt de bouwaanvraag Oosterweel ingediend, een proces waarop ook de burgerbewegingen hebben toegezien. Binnen het Toekomstverbond hebben ze in verschillende 'werkbanken' mee gestudeerd, overlegd en gesleuteld aan de plannen van Oosterweel, samen met de administraties en met Lantis, het vroegere BAM.

“We hebben de ruimte gekregen om de plannen uit 2017 grondig te hertekenen”, zegt Claeys. “Na 24 maanden van hard werk is er een bouwaanvraag voor Oosterweel-light. Die gaat uit van een modal shift 50/50 in 2030 (50% gemotoriseerd verkeer, 50% openbaar vervoer, fiets en te voet, red.), een Haventracé dat het verkeer verder weg leidt van de stad en een volledige overkapping van de Ring.”

En, tevreden?

Peter Vermeulen: Het werk is trager verlopen dan we hadden gehoopt, onder meer door de grootsheid van het project. En we zijn ongeduldig, want we staan nog altijd in de file en het openbaar vervoer werkt maar half. Toch zijn we tevreden met wat we in die korte tijd hebben kunnen veranderen. Een huzarenstuk.

Manu Claeys: Dat de bouwaanvraag in januari kan worden ingediend, is belangrijk. Niet in het minst voor intendant Alexander D'Hooghe, die zijn ontwerpteams nu echt van start kan laten gaan met de eerste overkappingsprojecten.

Vermeulen: Wat voor ons belangrijk is, is dat we de plannen en cours de route nog kunnen aanpassen en verbeteren. Dat kan over technische installaties gaan, zoals het type schouwen dat aan de tunnelmonden wordt geplaatst om de luchtkwaliteit onder controle te houden, maar ook over het aantal rijvakken.

Claeys: Die aanpassingen en cours de route, wat zo veel betekent als inbreken op de bouwaanvraag, zijn een primeur voor Vlaanderen. Hetzelfde geldt voor de nieuwe manier van contractvorming met consortia van aannemers, de zogenaamde target cost. Als de kosten door aanpassingen hoger of lager uitvallen, delen aannemer en opdrachtgever in verlies of winst. In Londen is de metro zo gebouwd.

In de uitnodiging van de Horta-avond beloven jullie drie knopen te hebben ontward. Welke zijn dat?

Wim Van Hees: Een van de hardnekkige knopen is de Oosterweelknoop (een op- en afrittencomplex voor de haven tussen de nieuwe Scheldetunnel en de kanaaltunnels onder het Albertkanaal, red.) bij het Noordkasteel. Die is nu compacter getekend en via de terreinen van Total westelijker gelegd. Dat we zo een groot stuk van deze groene zone kunnen redden, was al bekend, maar nu staat het zwart op wit in de bouwaanvraag. In het plan uit 2017 was dit een grote open wonde, een kluwen van wegen van aan de Scheldetunnelmonden tot aan het Havenhuis. In de nieuwe constellatie wordt dit helemaal overkapt.

De grote doorbraak zou de ­Groenendaallaan in de buurt van Kinepolis zijn.

Vermeulen: We hebben hard gewerkt op de aansluiting van de Groenendaallaan in Merksem op de Ring, die daar verdiept zal worden aangelegd. In het vroegere plan gebeurde de verkeersafwikkeling van de snelweg en de Groenendaallaan op hetzelfde maaiveld-niveau. Na maanden van onderzoek en discussie - wij zijn zeer koppig geweest - is beslist dat de verkeerswisselaar ondergronds gaat.

Het verkeer van de snelweg duikt onder de Groenendaallaan. Dit maakt het mogelijk de op- en afritten onder een stuk overkapping te stoppen, het Ringpark Groenendaal. Hierdoor kunnen voetgangers en fietsers zonder kruispunt of lichten rechtstreeks van Merksem naar de wijk Luchtbal en Luchtbal-station, door het park. De verbinding tussen het noordelijke deel van het park-op-de-kap en het zuidelijke deel gebeurt bovengronds en gaat dus niet langer onder de Groenendaallaan door, zoals eerder gepland. Daardoor blijft ook het Ringfietspad continu in het groen.

Deze week raakte bekend dat aan de Hollandse Knoop ter hoogte van het Sportpaleis een verbindingsweg wordt verlegd, waardoor de Ten Eekhove-wijk meer ademruimte krijgt. Maar de Knoop zelf is nog niet ontward?

Vermeulen: Het verleggen van die verbindingsweg is een belangrijke aanpassing. Voorts zetten we aan Schijnpoort een tussenstap. De verbeteringen voor de Groenendaallaan en het Noordkasteel zijn opgenomen in de bouwaanvraag, Schijnpoort nog niet, maar dat is niet zo erg. In het vervolgtraject zullen later ook aan Schijnpoort nog aanpassingen kunnen worden meegenomen voor de ondergrond, de omgeving, de overkapping en de aansluiting met de E313.

Maar de Hollandse Knoop aan het Sportpaleis telt nog altijd 23 rijvakken?

Claeys: Voor de snelweg zelf zijn we naar het minimum aan capaciteit en het minimum aan rijvakken gegaan, namelijk elf. Maar als je alles samentelt - rijvakken, op- en afritten, verbindingswegen en pechstroken - zal je op één plek nog 24 baanvakken kunnen tellen. Als je de Ring daar wil koppelen aan zowel de Singel, de Bisschoppenhoflaan en de E19 als aan de zuidelijke kanaaltunnel heb je nu eenmaal hulpstukken zoals op- en afritten en opstelstroken nodig. Op de ruimtelijke impact daarvan is al hard gewerkt, waardoor de breedste snede nu toch compacter is dan bij Oosterweel-heavy, en grotendeels overkapt.

Van Hees: We willen de discussie over het aantal baanvakken niet in de krant voeren, daarvoor nodigen we iedereen maandag uit op onze Horta-avond. Die Horta's waren trouwens een historisch initiatief van Ademloos. In het Toekomstverbond blijft terugkoppelen essentieel.

Hebben jullie moeite met de kritiek dat de burgerbewegingen sinds het Toekomstverbond aan de andere kant zouden staan en minder kritisch zijn?

Claeys: We hebben daar geen moeite mee omdat we niet aan de andere kant staan. Je kan zelf vaststellen dat er hier drie burgerbewegingen rond de tafel zitten die hetzelfde zeggen. Met stRaten-generaal waren we de eersten die bezwaarschriften tegen het oorspronkelijke Oosterweel hebben ingediend. Twaalf jaar lang hebben we tegen de bierkaai gevochten omdat we opzij stonden. Nu staan we niet meer opzij, maar ook niet aan de andere kant. De werkbanken waarin de burgerbewegingen samenzitten met de administraties en met Lantis zorgen ervoor dat er geen kanten meer zijn.

Van Hees: Vroeger konden we alleen klagen en actievoeren, tot aan een volksraadpleging om te eindigen bij de Raad van State. Nu zitten we mee in het proces en zijn we beter geïnformeerd, maar dat verandert niets aan onze inzet. We hebben overal waar het nodig was het been stijf gehouden, tot we akkoord konden gaan met wat op tafel lag. Het Toekomstverbond wérkt, en dat signaal willen we maandag uitsturen.

Het openbaar onderzoek start in april. Verwachten jullie veel bezwaren?

Claeys: Er zullen bezwaarschriften worden ingediend, en dat is een goede zaak omdat ze suggesties doen waarmee kan worden rekening gehouden. Dat burgers de gelegenheid krijgen om hun mening te formuleren, is essentieel.

Oosterweel-light gaat uit van een modal shift 50/50 in 2030. Gaat dat lukken?

Claeys: De modal shift is de context waarin de bouwaanvraag is opgemaakt. Een afspraak die in het regeerakkoord van de nieuwe Vlaamse regering is bevestigd. Een primeur voor Vlaanderen, want er is niet vraaggestuurd gerekend, in de zin van het aandeel verkeer dat er in 2030 zal zijn, maar aanbodgestuurd: dit is het maximum aan verkeer dat we in 2030 willen. Als die modal shift er niet komt, zal Oosterweel niet werken en de overkapping ook niet. Daarvan is men op alle niveaus doordrongen.

Jullie hebben er dus alle vertrouwen in?

Vermeulen: We hebben in het regeerakkoord gelezen hoe weinig geld De Lijn krijgt. Dat kan natuurlijk niet, er zal geïnvesteerd moeten worden. Maar goed, in 2014 was er in het regeerakkoord ook geen geld opgenomen voor een overkapping van de Ring en in 2017 was er plots 1,25 miljard. Het is niet omdat het niet in het regeerakkoord staat dat het niet tijdens de legislatuur alsnog kan worden opgepikt.

Wanneer denken jullie dat er met de bouw van Oosterweel wordt ­gestart?

Claeys: Als de goedkeuring van de bouwaanvraag nog voor de zomer lukt, verwachten we dat er kan worden gebouwd tegen het voorjaar van 2021. Ondertussen gaan we overtuigd en vol vertrouwen verder met het Toekomstverbond, want wat nu voorligt, bewijst dat het werkt. Willem Elsschot heeft dat ooit mooi samengevat: tussen droom en daad staan wetten in de weg, en praktische bezwaren. De wetten zijn de procedures waar we tegen botsen, de bezwaren het terrein waarop we stoten.

Karin Vanheusden

Horta-avond, maandag 18 november om 20 uur, zaal Horta, Hopland 2, Antwerpen.
Bekijk hier het programma van de avond. Toegang gratis. 

Dinsdag 12 november

Hoog tijd voor een stand van zaken

De voorbije maanden is achter de schermen ontzettend hard gewerkt door de experts van de burgerbewegingen en de administraties. Hoog tijd om een stand van zaken op te maken. Dat doen de burgerbewegingen op maandag 18 november om 20 uur in de Horta. Op dinsdag 26 en woensdag 27 november kan je ook naar de Ringdagen van de overheid.

Horta-avond

[De presentaties van de Horta-avond kan je inmiddels hier herbekijken.]

Op de Horta-avond van Ademloos en stRaten-generaal in samenwerking met Ringland is deze keer ook Lantis (ex-BAM) van de partij. Een overzicht van het programma: 

  1. Manu Claeys (stRaten-generaal) geeft uitleg bij de vernieuwde MER-procedure en de bouwvergunnning voor de Oosterweelverbinding.

  2. Hella Rogiers (team intendant), Christophe Lambrechts (Ringland)en Natalie Waterplas (Lantis) brengen verslag uit over de intensieve ontwerpsessies. Daarin werd samen naar oplossingen gezocht voor de Oosterweelknoop bij het Noordkasteel, de aansluiting aan de Groenendaallaan in Merksem en de Hollandse knoop in Borgerhout.

  3. Luc Hellemans (Lantis) blikt onder het motto ‘de toekomst is aan de durvers’ vooruit op 2020 en de stappen die nodig zijn om te beginnen aan de Oosterweelverbinding én de eerste fase van de overkapping. Hoe maken we van dit project de hefboom voor duurzame mobiliteit en hoe komen we tot een ‘future proof’-Oosterweel?

  4. Peter Vermeulen (Ringland) geeft een overzicht van andere projecten uit het Toekomstverbond: een aanzet tot een herziene spaghettiknoop op de zuidelijke Ring, een doorkijk naar zone West (Linkeroever en Zwijndrecht), de aanpak van de onderbouw van de toekomstige Ring, de aansluiting van de Ring aan de Oosterweel, het Routeplan 2030 voor de modal shift, het Haventracé, ... 

  5. Wim van Hees (Ademloos) modereert de vragen uit het publiek.

Ringdagen

[De presentaties van de Ringdagen kan je inmiddels hier herbekijken.]

Op dinsdag 26 en woensdag 27 november tussen 15 en 21 uur kan je op de Ringdagen  van de overheid in de vernieuwde Handelsbeurs  in gesprek gaan met experts van de stad Antwerpen, Lantis, de Vlaamse overheid en het team van de intendant. Je komt er meer te weten over De grote verbinding, de zeven geplande Ringparken, de nieuwe Scheldebrug en de Oosterweel-verbinding.

Maandag 07 oktober

Meer inspanningen noodzakelijk voor modal shift naar duurzame mobiliteit

De Antwerpse burgerbewegingen zijn verheugd dat het Vlaams regeerakkoord het Toekomstverbond onverkort handhaaft. Ringland, stRaten-generaal en Ademloos lezen in het akkoord veel positieve elementen, al zijn er ook belangrijke kanttekeningen te maken. Zonder extra investeringen in het openbaar vervoer blijft de noodzakelijke modal shift dode letter. Ook het niet invoeren van rekeningrijden getuigt van gebrek aan politieke moed en inzicht.

Herbevestiging Toekomstverbond 

Het Toekomstverbond, afgesloten in de Antwerpse regio in het kader van de Oosterweelverbinding, blijft het speerpunt op Vlaams niveau. Het Vlaams regeerakkoord bevestigt de volledige uitvoering van de Oosterweelverbinding, het Haventracé (waar ook de A102 toe behoort), de volledige overkapping én de modal shift. Al lezen we in de tekst overkappingen, het mag duidelijk zijn dat de burgerbewegingen blijven streven naar één zo volledig en maximaal mogelijke overkapping, dus niet een soort kaas met gaten. 

STOP-principe: de enige manier

Wat mobiliteit betreft, is de terechte bevestiging van het STOP-principe (prioriteit in die volgorde voor stappers, trappers, openbaar vervoer en personenwagen) erg belangrijk. Het is de enige manier om leefbaarheid en verkeersveiligheid maximaal te garanderen. 

Duurzame mobiliteit enkel met modal shift

In het regeerakkoord missen we echter twee cruciale schakels om de noodzakelijke modal shift naar duurzamere mobiliteit, zoals die ook vastgelegd is in het Toekomstverbond, te realiseren: meer investeringen in openbaar vervoer en rekeningrijden. 

Combimobiliteit (het combineren van verschillende manier van vervoer) en het voorziene extra budget voor fietsvoorzieningen zullen, hoe lovenswaardig ook, niet volstaan. Het regeerakkoord stelt dat De Lijn verder moet uitgroeien tot ‘een voorloper en zelfs voorbeeld inzake modern, hoogwaardig en betrouwbaar openbaar vervoer’. Zonder extra investeringen is die ambitie echter niet geloofwaardig. 

Een gegarandeerde dienstverlening, extra aanbod en meer stiptheid zijn meer dan terechte eisen. Doorgedreven inspanningen voor de doorstroming van openbaar vervoer in de stedelijke regio’s kan de efficiëntie stevig opkrikken, maar daarnaast moet het netwerk ook uitgebouwd worden. Zo niet, blijft het ‘extra aanbod’ dode letter. 

Positief met het oog op de modal shift zijn, naast de extra investeringen in het fietsnetwerk, ook de voorziene inspanningen voor goederentransport per trein of via de binnenvaart.

Het uitblijven van rekeningrijden getuigt daarentegen van een gebrek aan politieke moed en inzicht. Elke mobiliteitsdeskundige zal bevestigen dat een dergelijke maatregel noodzakelijk is om het verkeer efficiënt te kunnen sturen en de modal shift ook op die manier effectief te ondersteunen.

Geen infrastructuurwerken zonder leefbaarheidsmaatregelen

Dat er toch nog zwaar geïnvesteerd wordt in weginfrastructuur is alleen te verantwoorden vanuit de vaststelling dat de huidige infrastructuur niet overal voldoet (o.m. de Antwerpse en Brusselse Ring). Reorganisatie is nodig, maar alleen in combinatie met maatregelen die de leefkwaliteit ten goede komen. Infrastructuurwerken die uitsluitend gericht zijn op de uitbreiding van de capaciteit zijn nefast: ze trekken alleen maar meer verkeer aan. 

Terecht wijst het regeerakkoord erop dat de grootste uitdaging erin bestaat bereikbaarheid te verzoenen met verkeersveiligheid, leefbaarheid, economische groei, luchtkwaliteit en klimaat.

Vervoerregio’s als hefboom

Tot de opdracht van de vervoerregio’s, zowel in Antwerpen als elders in Vlaanderen, behoort de integratie van de diverse vervoermodi. Extra nadruk ligt daarbij op deelsystemen en het creëren van multimodale mobipunten voor een optimale overstap en uitwisseling. Daartoe zijn verdere investeringen noodzakelijk in de uitbouw van de nieuwe samenwerkingsverbanden. De diverse mobiliteitsspelers (De Lijn, de NMBS, Infrabel, de Vlaamse Waterweg, het departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW), het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV), enz.) moeten er onder leiding van MOW op structurele basis overleggen met de lokale besturen, externe mobiliteits- en planexperts én de diverse burgerbewegingen. In veel vervoerregio’s is nog een inhaalbeweging nodig voor het overleg met de burgers. 

Koppeling met ruimtelijke ontwikkeling

De partners moeten het thema mobiliteit bovendien koppelen aan de gewenste ruimtelijke ontwikkeling in de regio, met concentraties rond de knooppunten in de vervoersnetwerken. De intenties in het regeerakkoord voor het verminderen van bijkomend ruimtebeslag zijn een positieve stap. We verwelkomen innovatieve oplossingen inzake alternatieve woonvormen, mobiliteitsoplossingen, financierings- of investeringsmodellen, met als doel rendementsverhogingen op de ene plaats te koppelen aan het inperken van ontwikkelingen elders.

Voor heel Vlaanderen is het een gezamenlijke uitdaging om eindelijk korte metten te maken met meer dan vijftig jaar van expansie, nefaste ruimtelijke verrommeling en alsmaar toenemende mobiliteitsproblemen. We moeten excelleren in een efficiënte omslag van het mobiliteitsbeleid, gekoppeld aan een doortastend ruimtelijk beleid. Die koppeling komt als ambitie helaas nog te weinig uit de verf in het Vlaams regeerakkoord.

Constructieve samenwerking

Het regeerakkoord legt ten slotte de nadruk op de goede en constructieve samenwerking met alle partners, administraties, overheden én maatschappelijke actoren. Het spreekt voor zich dat ook de burgerbewegingen die samenwerking verder willen zetten, niet alleen met de huidige stakeholders, maar ook met de nieuwe minister van Mobiliteit Lydia Peeters en de verkozenen in het Vlaams Parlement.

Bron: Persbericht 7/10/2019

De volledige overkapping volgens Ringland.

Zaterdag 28 september

To shift or not to shift … that’s the question

In de pers en op sociale media worden dezer dagen opnieuw grote twijfels geuit over de Oosterweel-plannen zoals ze momenteel voorliggen. Vertrekken die plannen echt vanuit de ‘ambitieuze modal shift 50/50’, zoals in het Toekomstverbond met de burgerbewegingen afgesproken is? En ruimer: loopt het hele proces wel zoals het hoort, of niet? Moet er dringend bijgestuurd worden, of niet? En niet minder relevant: spelen de burgerbewegingen hun rol zoals het hoort, of niet? Een poging tot antwoord vanwege Ringland, Ademloos en stRaten-generaal.

Vooraf dit: wat is het ‘Toekomstverbond’? Kort samengevat: één groot experiment, gericht op een heel nieuwe manier van samenwerken. Is dat vanzelfsprekend? Allesbehalve. Zeker niet in een complex dossier als Oosterweel dat al volop liep en van koers moest veranderen. Wagen de burgerbewegingen zich daarbij op glad ijs? Zeker wel, net zoals alle partners rond de tekentafel trouwens.

Omgevingsvergunningsaanvraag voor Oosterweel

Wat is er momenteel gaande? Om eindelijk te kunnen starten met de werkzaamheden voor de Scheldetunnel en de Oosterweelverbinding dient Lantis (ex-BAM) eind dit jaar een ‘omgevingsvergunningsaanvraag’ in. Dat ontwerp is baanbrekend, omdat het ‘vraaggestuurd’ is, uitgaande van de gewenste ‘modal split van de toekomst’. Dat was in het verleden dus níét het geval. Die kentering is het rechtstreekse gevolg van het ‘kerstakkoord’ dat de burgerbewegingen eind 2018 sloten met de overheid. Een zeer grote stap vooruit.

Modal split van 70/30 naar 50/50

Momenteel bedraagt de ‘modal split’ 70/30. Dat betekent dat 70% van het verkeer bestaat uit auto’s en vrachtwagens, 30% zijn duurzamere verplaatsingen: te voet, per fiets of met het openbaar vervoer. In het Toekomstverbond is afgesproken dat die verhouding 70/30 tegen 2030 evolueert naar een ‘ambitieuze modal split’ 50/50. Halverwege moeten we aan 60/40 zitten. Het zijn die cijfers die gehanteerd werden in de huidige plannen voor de Oosterweelverbinding, die tegen 2025 gerealiseerd moet zijn.

Doorwerking van het kerstakkoord

Het bovengenoemde kerstakkoord wordt vandaag ook op andere fronten doorgetrokken.

  1.   Nota Vlaamse regering

Samen met alle partners werken we vandaag aan een nota voor de nieuwe Vlaamse regering. Daarin vragen we met aandrang garanties voor die ambitieuze modal split (AMS), ook met de nodige investeringsmiddelen, en dit als noodzakelijke aanvulling op de lopende vergunningsprocedure voor de Oosterweelverbinding zelf.

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal hebben dat standpunt al zeer duidelijk naar voren geschoven in ons gezamenlijke memorandum voor de verkiezingen van mei 2019. In augustus hebben we het nog eens persoonlijk aan alle betrokken regeringsonderhandelaars overgemaakt. We hopen dat het Vlaams regeerakkoord, dat we eerstdaags verwachten, die garanties ook effectief biedt.

  1.   AMS 50, doorkijk AMS 100

Het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) heeft zich als verantwoordelijke administratie akkoord verklaard om dat vraaggestuurde ontwerp uit te werken vanuit de veronderstelling dat de modal shift tegen 2025, als de Oosterweelverbinding in gebruik genomen wordt, al voor de helft gerealiseerd zal zijn. Het ontwerp is dus gebaseerd op een ‘AMS 50’. Voor alle duidelijkheid: AMS 50 betekent in dit geval ‘de helft gerealiseerd’ van het uiteindelijke doel en is dus in de praktijk de modal split 60/40. AMS 100 betekent dan ‘100% gerealiseerd’, dus de uiteindelijke modal split 50/50. Sorry voor het verwarrende jargon.

Die werkwijze biedt de garantie dat het geheel zal functioneren, ook op het moment dat de noodzakelijke tweede stap vooruit in de modal shift, namelijk naar 50/50 tegen 2030, nog gezet moet worden. Ook het voorliggende milieueffectenrapport (MER) gaat uit van die AMS 50 en bepaalt alvast leefbaarheidsmaatregelen op basis van dat (slechtere) scenario. 

Helemaal akkoord dat er in dat verhaal iets erg onlogisch zit. Iedereen beseft immers dat het bijvoorbeeld veel logischer geweest zou zijn om eerst de A102 te bouwen tussen de E313/E34 in Wommelgem en de E19 in Ekeren. Die extra verbinding zou al veel verkeer van de Ring halen, terwijl die Ring dat verkeer nu nog langer zal moeten verwerken. Maar in het hele proces is gebleken dat het niet meer realistisch was om dat nog om te keren.

Hoe gaan we daarmee om? 

Opnieuw twee sporen.

  1.   Studie zuidelijke Ring

Na onze zeer intensieve en nog lopende werkzaamheden voor de ruimtelijke verbeteringen van de verkeersknopen Oosterweel/Noordkasteel, Groenendaallaan in Merksem/Luchtbal en Schijnpoort, zijn we nu ook net begonnen met een proces om een concrete ‘projectdefinitie’ op te maken voor de zuidelijke Ring, de R1-Zuid.  

Daarin wordt het systeem van het gescheiden verkeer (stadsregionaal en doorgaand verkeer in aparte tunnels) concreter uitgewerkt. Uiteraard komen daarbij ook de overgangen aan bod, zowel naar de Spaghettiknoop-Zuid (waarvoor al langer een apart project loopt), als naar de knoop E313/E34 (met de E313/E34 zelf én met de R1-Noord). 

In dat traject bekijken we niet alleen de AMS 50, maar ook de doorkijk naar de AMS 100. We werken daarnaast ook ten gronde aan de luchtkwaliteit en de tunnelveiligheid. Onze ambitie is alleszins om ‘de gaten’ nog zo maximaal mogelijk uit te overkapping te halen, of zeker de nodige maatregelen te treffen om schadelijke lucht en geluid onder controle te krijgen. Wat vandaag in het MER wordt bepaald, kan en moet op die basis dus nog aangescherpt worden.

Terwijl de omgevingsvergunningsaanvraag voor Oosterweel om vergunbaar te zijn móét aansluiten op de huidige situatie van de zuidelijke Ring, bestuderen we in dit traject dus net het omgekeerde: welke consequenties zal de herstructurering van de R1-Zuid hebben op de overgangen aan weerszijden ervan, en dus op de huidige ontwerpen voor de Spaghetti-Zuid en de Oosterweelverbinding/R1-Noord.

  1.   Een wijzigende bouwaanvraag

Terwijl de vergunning voor de Oosterweelverbinding noodzakelijk is om nu te kunnen starten met de werkzaamheden, weet iedereen rond de tafel al dat het dossier nog zal evolueren, net omdat er uiteindelijk een aansluiting moet komen op de nieuwe situatie op de zuidelijke Ring … die vandaag echter nog niet bekend is. 

Op aangeven van Lantis zelf is in de ‘stuurgroep Oosterweel’ dus al bij herhaling duidelijk gemaakt dat er in de toekomst, tegen dat de werken verder gevorderd zijn - ze starten met de Scheldetunnel en gaan verder tot aan de Luchtbal en vervolgens tot aan Schijnpoort - alleszins nog een ‘wijzigende bouwaanvraag’ opgemaakt en ingediend zal moeten worden, aangepast aan de toekomstige aansluitingen op de R1-Zuid. Maar dat kan dus pas als die verder uitgeklaard zijn, en dat is dus net het onderwerp van het proces R1-Zuid dat nu van start gaat. Het is maar een van de consequenties waarmee rekening gehouden moet worden en die het onvermijdelijke gevolg zijn van een zo grootschalig en complex project.

Wederzijds vertrouwen

Dit was een erg technische uitleg - we beseffen het ten volle en excuseren er ons ook voor. Veel mensen haken hier mogelijk ook af, en ook dat begrijpen we. Maar wij kiezen er vandaag voor om op deze manier door te gaan, in een zeer complex traject vol ‘wolfijzers en schietgeweren’, of vooral nog vol onbekenden. Daar zijn we ons terdege van bewust. 

Wat ons betreft, kan een dergelijk complex proces alleen maar lopen als er wederzijds vertrouwen is. Met al wie daar vandaag van zeer dichtbij bij betrokken is, bouwen we dat vertrouwen gestaag op. Dat is een kwetsbaar proces, ook daar zijn we ons van bewust.

Hoe dan ook moeten we shiften, liefst allemaal samen. Shiften naar die nieuwe manier van samenwerken, om te kunnen shiften naar leefbaarheid en echte duurzame stedelijke mobiliteit. Het Antwerpse bestuursakkoord spreekt van ‘De grote verbinding’. Aan diezelfde ambitie blijven we werken, en we hopen ze ook terug te vinden bij de nieuwe Vlaamse regering.

Peter Vermeulen namens Ringland
Manu Claeys namens stRaten-generaal
Wim van Hees namens Ademloos

Zondag 22 september

Ringland en Straatvinken op de Boekenbeurs

Ringland biedt veel oplossingen en kansen, voor de mobiliteit, het leefmilieu en de gezondheid. En dat niet alleen voor Antwerpen, maar voor heel Vlaanderen. Dat willen we tussen 29 oktober en 11 november tonen op de Boekenbeurs.

Je vindt Ringland in hal 2, stand 213. Kom langs om Het Ringland Boek of een leuk Ringland-gadget te kopen, een Ringland-affiche mee te nemen, je te informeren over de laatste stand van zaken of je in te schrijven voor onze nieuwsbrief. 

Resultaten verkeerstelling Straatvinken
In de Ringland-stand kan je bovendien de resultaten komen bekijken van Straatvinken, het mobiliteitsonderzoek waaraan misschien ook jij, samen met meer dan 2.000 medeburgers, hebt deelgenomen. Welke straten van de Vervoerregio Antwerpen zijn al flink op weg voor een modal shift naar duurzamer verkeer en waar is nog veel werk aan de winkel? Op touchscreens kan je het ontdekken. Het Straatvinken-team staat klaar om al je vragen te beantwoorden.

Lesmap 'Hoe (on)gezond is het verkeer rond mijn school?'
De derde telronde van Straatvinken vindt plaats op donderdag 14 mei 2020. Wil je naar aanleiding daarvan samen met leerlingen (laatste graad lager onderwijs en eerste graad hoger onderwijs) de verkeerssituatie rond je school bestuderen? Straatvinken stelde daarvoor het lespakket Hoe (on)gezond is het verkeer rond mijn school? samen. We stellen het voor tijdens de leerkrachtendag voor het lager onderwijs op woensdag 30 oktober om 12.30 uur in zaal Het Open Boek.

Het Ringland Boek
Over het Het Ringland Boek - Vijf jaar burgers in beweging praten Peter Vermeulen en Veerle Janssens met Kris Vanmarsenille, hoofdredactrice van Gazet van Antwerpen, op vrijdag 1 november om 12.30 uur in zaal Het Open Boek.

Reserveer hier je ticket voor de Boekenbeurs.

(Het mobiliteitscongres in het kader van de Boekenbeurs gaat niet door.)

Zaterdag 21 september

Stem voor de burgerbegroting op Ringland

Woon jij in het district Antwerpen? Dan kan je Ringland erg helpen!

De bewoners van postcodes 2000, 2018, 2020, 2030, 2050 en 2060  kunnen elk jaar mee beslissen over de besteding van 1,4 miljoen euro. 

Ringland diende voor deze burgerbegroting een project in voor de ondersteuning van onze vrijwilligerswerking. Je kan daarvoor stemmen via doemee.burgerbegroting.be. Registreer je en kies binnen het thema ‘Ondersteunen van vrijwilligerswerk’ het project ‘Ringland komt er dankzij vrijwilligers’. Doen!
Je kan online stemmen tot 12 oktober. Je mag op zoveel projecten stemmen als je wil. Op zondag 13 oktober telt je stem bovendien nóg meer mee op het burgerbegrotingsfestival in Grand Café Horta, Hopland 2. Schrijf je daarvoor in via deze link.

Vrijdag 20 september

Een warm hart voor Ringland

Na de succesvolle acties van vorig jaar is Ringland opnieuw een van de goede doelen tijdens de Warmste Week van 18 tot 24 december.

Je hebt vast een fantastisch idee waarmee je geld in het laatje kan brengen voor de grootste en warmste burgerbeweging van Vlaanderen: zelfgemaakte pompoensoep of confituur verkopen, een fuif, quiz of concertje organiseren,…

Registreer hier je initiatief, groot of klein en hou ons op de hoogte via info@ringland.be. Als je dat wil, maken we via Facebook of Instagram graag reclame voor je initiatief.

Je kan op zaterdag 21 december ook met het Ringland-team meelopen met de Warmathon. Laat ons ook dat even weten via info@ringland.be, zodat we samen kunnen lopen.   

Waarom Ringland een goed doel is

Samen met zeer veel Antwerpenaren droomt Ringland van de volledige overkapping van de Ring. We blijven aan de kar trekken, op een constructieve manier politieke druk uitoefenen, ervoor ijveren dat het Toekomstverbond integraal wordt uitgevoerd en deelnemen aan de werkbanken. Alles om een gezond, leefbaar en mobiel Antwerpen te realiseren. Als dat geen goed doel is! Voor jou, voor alle Antwerpenaren en zelfs voor heel Vlaanderen. 
De financiële en morele steun via De Warmste Week komt ten goede aan onze vrijwilligerswerking.

 

Donderdag 19 september

Ringland zat niet stil in de hete zomer 

De zomervakantie van 2019 was heet. Maar Ringland is niet bij de pakken blijven zitten. Een overzicht van onze activiteiten: 

  • Mee onder impuls van Ringland is het ontwerp van de verkeersknoop aan de Groenendaallaan in Merksem, waar de Oosterweelverbinding aansluit op de noordelijke Ring, verbeterd. Daarnaast is met Lantis (ex-BAM) én de buurtbewoners (’t Schijnverbond, Damcomité,...) intensief overleg opgestart om de verkeersknoop aan Schijnpoort te verbeteren. Ringland begeleidt mee de gesprekken en onze experts zitten mee aan de tekentafel. De cocreatie waar we al lang op aandringen, krijgt eindelijk vorm.

  • Onder leiding van Peter Vermeulen van Ringland en intendant Alexander D’Hooghe is de langverwachte studie van de zuidelijke Ring opgestart. Die studie is belangrijk omdat ze grote thema’s samenbrengt: maximale overkapping, aansluiting op de tunnels van de Oosterweelverbinding, aantal rijstroken in functie van een modal shift naar duurzamer verkeer, leefbaarheidsprojecten, luchtkwaliteit, ecologie, geluid en zelfs de energie- en waterhuishouding van de stad.

  • We herinnerden de regeringsonderhandelaars aan ons memorandum  en hun verkiezingbeloftes voor de overkapping. Met dit filmpje stuurden we een wake-upcall uit. Verspreid het mee en maak Ringland waar!

  • Onze experts becommentarieerden het lopende milieueffectenrapport(MER) voor de Oosterweelverbinding en het Routeplan 2030 met maatregelen voor de modal shift naar duurzamer verkeer. ‘Samengevat kunnen we zeggen dat er voor beide nog veel werk aan de winkel is', aldus een expert van de Ringland Academie.

  • Samen met veel vrijwilligers bereiden we onze deelname aan de Boekenbeurs voor. We zijn in dat kader ook een van de organisatoren van een groots mobiliteitscongres. Wil ook jij meewerken als nieuwe vrijwilliger? Stuur een mailtje naar info@ringland.be.

Bron: Nieuwsbrief 19/9/2019

[embedyt] https://www.youtube.com/watch?v=U08o5-P1DJs[/embedyt]

Dinsdag 13 augustus

Van vage intenties naar concrete verbintenissen

Persbericht Ringland, Ademloos, stRaten-generaal, 13/8/2019

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal roepen de onderhandelaars voor de vorming van een nieuwe Vlaamse regering met dit filmpje op om concreet werk te maken van hun verkiezingsbeloftes aangaande de volledige overkapping. Terwijl de startnota van Bart De Wever nog erg vaag blijft over infrastructuurprojecten en duurzame vervoersmiddelen, verwachten de burgerbewegingen van de onderhandelaars van de N-VA, Open VLD en CD&V de volgende weken een meer gedetailleerde uitwerking van het Toekomstverbond. 

In de startnota van Bart De Wever voor de onderhandelingen over een nieuwe Vlaamse regering komt een aantal thema’s al vrij gedetailleerd aan bod. Andere, niet minder cruciale projecten, worden niet vermeld of blijven vaag. ‘We waken over een zo snel mogelijke uitvoering van de grote infrastructuurprojecten die op stapel staan’, luidt het. Maar bijvoorbeeld de Oosterweelverbinding en de volledige overkapping van de Antwerpse Ring worden niet concreet genoemd, terwijl dat voor Vlaanderen veruit de belangrijkste infrastructuurprojecten zijn in het komende decennium. 

Tijdens de vorige legislatuur zijn daarover in het Toekomstverbond belangrijke beslissingen genomen. Voor de komende regeerperiode moeten die herbevestigd én verstevigd worden. De Antwerpse burgerbewegingen Ringland, stRaten-generaal en Ademloos rekenen erop dat de onderhandelaars van de N-VA, Open VLD en CD&V daar werk van maken. Het komt erop aan nú een duidelijk stappenplan op te stellen, van de eerste leefbaarheidsprojecten naar de volledige overkapping.

Bouwaanvraag

Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan de bouwaanvraag voor de Oosterweelverbinding. Die voorziet nog niet in die afgesproken maximale overkapping. Nochtans is het intussen duidelijk dat een gefaseerde aanpak, waarbij bijkomende overkappingen pas over enkele jaren zouden worden uitgevoerd, ingewikkelder en duurder zou zijn. Op korte termijn moeten dus bijkomende middelen voor de volledige overkapping toegewezen worden.

De volgende Vlaamse regering moet voor een vlottere mobiliteit en meer leefbaarheid sowieso het investeringsniveau fors optrekken, niet alleen in en om Antwerpen, maar in alle vervoerregio’s in Vlaanderen. 

Duurzame vervoersmiddelen

Naast de overkapping moet onder meer de A102 concreet gepland worden, als cruciaal onderdeel van het Haventracé. Voorts zal het ‘Routeplan 2030’ de nodige investeringen vergen. Zonder middelen is de noodzakelijke modal shift naar duurzamer vervoer immers niet te realiseren. 

Wat de modal shift betreft verwelkomen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal daarom de volgende passage uit de startnota: ‘Tegelijk investeren we fors in de duurzame vervoersmiddelen: fietssnelwegen, binnenvaart, spoor en openbaar vervoer. We zetten daarbij tevens in op combimobiliteit, waarbij burgers en bedrijven vlot kunnen schakelen tussen verschillende vervoersmiddelen.’ Maar ook die belofte blijft nog vaag. De burgerbewegingen dringen erop aan dat de onderhandelaars de komende weken de daad bij het woord voegen. Het memorandum van Ringland, Ademloos en stRaten-generaal biedt daarbij meer dan voldoende inspiratie. 

Innovatie

De startnota legt terecht de nadruk op innovatie. Ook in de beleidsdomeinen mobiliteit en ruimtelijke ordening is die aan de orde, onder meer inzake alternatieve financiering voor infrastructuur en stadsontwikkeling, verhandelbare bouwrechten en gericht instrumentarium. Alleen zo kan niet alleen de modal shift in gang gezet worden, maar ook de bouwshift die noodzakelijk is om de ruimtelijke verrommeling eindelijk te keren. Finaal moeten mobiliteit en ruimtelijke ontwikkeling weer maximaal op elkaar afgestemd worden.

Wake-upcall

De burgerbewegingen herinneren de politici graag aan de beloftes die ze in de aanloop naar de verkiezingen gedaan hebben. Vandaag stuurt Ringland daarom deze wake-upcall uit: Maak Ringland waar!

Dinsdag 04 juni

Telraam en Straatvinken slaan de handen in elkaar voor verkeerstellingen door burgers

Persbericht Ringland Academie / Straatvinken / Telraam, 4/6/2019

Telraam en Straatvinken, de grootste twee burgerinitiatieven die in Vlaanderen het verkeer tellen, slaan de handen in elkaar voor een intensieve samenwerking.

Telraam ontwikkelt toptechnologisch en betrouwbaar meetmateriaal dat ter beschikking wordt gesteld van geïnteresseerde burgers. Het is een initiatief van studiebureau Transport & Mobility Leuven, de beweging voor duurzame mobiliteit Mobiel 21 en webbureau Waanz.in.

In Antwerpen lanceerde de Ringland Academie vorig jaar het project ‘Straatvinken’, waarbij burgers een uur lang het verkeer tellen. Op donderdag 16 mei vond de tweede editie van deze jaarlijkse verkeerstelling plaats. Daarnaast zijn sinds begin mei in de regio Antwerpen, met steun van Gazet van Antwerpen, ook 100 ‘Telramen’ geactiveerd. Onder de naam ‘Straatvinknesten’ registreren ze een maand lang doorlopend het verkeer tijdens de daguren. De bedoeling is om beide burgerwetenschapsinitiatieven nog beter op elkaar af te stemmen en de juistheid van de data maximaal te verifiëren.

Objectiveren van het buikgevoel

‘Ruim twee maanden na lancering heeft Telraam nu meer dan 200 telpunten verspreid over heel Vlaanderen, van Kortrijk tot Hoeselt, met concentraties in Kessel-Lo en de ruime regio Antwerpen’, zegt Elke Franchois van Mobiel 21. ‘Deze telpunten brengen volautomatisch de modal split van vier vervoermiddelen in kaart. Zo objectiveren ze het buikgevoel van burgers in hun dialoog met het lokale bestuur. Voetgangers, fietsers, auto’s en zwaar vervoer worden op een overzichtelijke manier in beeld gebracht.’

‘De tellingen kunnen aantonen dat bepaalde ingrepen in de verkeerscirculatie, de rijrichting, de parkeervoorzieningen, of de inrichting van de publieke ruimte leiden tot meer veiligheid en een betere verkeersleefbaarheid bij wegenwerken of sluipverkeer’, zegt Wouter Florizoone van Transport & Mobility Leuven.

Betrouwbare telresultaten

De handmatige verkeerstellingen van de Straatvinkactie van 16 mei worden nu naast de metingen van de Telramen gelegd om de nauwkeurigheid van de automatische meetmethode te verifiëren. Dit partnerschap biedt Telraam de mogelijkheid de betrouwbaarheid van de automatische tellingen op grote schaal te onderzoeken.

De eerste vergelijkingen geven aan dat Telraam betrouwbaar is. De foutenmarge is beperkt tot 10 à 15% voor auto’s. De toewijzing van de juiste categorie (voetganger, fiets, auto of vrachtwagen) kan voor iets grotere afwijkingen zorgen, als gevolg van de huidige methode voor de objectherkenning. Die wordt continu verbeterd naarmate er meer Telraam-data verzameld worden.

De samenwerking biedt ook nieuwe mogelijkheden om de mobiliteitsdoelstellingen voor de regio Antwerpen jaar na jaar op te volgen en trends in verkeersleefbaarheid in kaart te brengen. Huib Huyse van HIVA - KU Leuven en wetenschappelijk begeleider van Straatvinken verduidelijkt: ‘De 100 Straatvinknesten worden ingezet als referentiemeetpunten. Op termijn moeten die toelaten om na te gaan of de verschillen tussen de jaarlijkse tellingen van telkens één uur op een 2.000-tal punten een gevolg zijn van verschuivingen in de mobiliteitsmix of eerder te verklaren zijn door verschillende weersomstandigheden of andere factoren.’

 

Maandag 03 juni

Burgerbewegingen counteren kritiek Tobback

Louis Tobback, oud-burgemeester van Leuven en sp.a-kopstuk, uit in zijn boek Dwarsgedachten felle kritiek op de geplande werken in Antwerpen en de rol die de burgerbewegingen daarbij spelen. Bekijk hier de uitspraken van Tobback op ATV en hier de reactie van Manu Claeys namens de burgerbewegingen. Lees hieronder ook de repliek van Manu Claeys en Peter Vermeulen in Gazet van Antwerpen van 3 juni 2019.

“Louis Tobback zit met zijn hoofd nog in vorige eeuw”

De Vlaamse kas wordt systematisch geplunderd door Antwerpen, het akkoord met de burgerbewegingen is afgekocht met de overkapping en waarom moet de rest van Vlaanderen meebetalen voor de Antwerpse overkapping? De kritiek van Louis Tobback (sp.a) op het Oosterweeldossier valt in slechte aarde bij de actiegroepen.

Voormalig minister en burgemeester van Leuven, Louis Tobback (sp.a) was niet mild voor de actiegroepen en het Oosterweeldossier. Manu Claeys van stRaten-generaal en Peter Vermeulen van Ringland nemen hem die uitspraken niet in dank af. “Ik heb altijd respect gehad voor Tobback”, zegt Vermeulen. “Maar nu krijgen wij een label opgeplakt dat niet strookt met de realiteit.”

Volgens Tobback wordt Antwerpen bevoordeeld. Het sp.a-kopstuk vraagt zich openlijk af waarom de Vlaming zou moeten meebetalen voor een Antwerps project. “En daar wringt het net, want dit is een project dat alle Vlamingen ten goede komt”, zegt Claeys.

“Antwerpen moet enorm veel verkeer slikken en de Antwerpenaar betaalt de prijs op het vlak van leefbaarheid”, legt Claeys verder uit. “Tobback wil betalen om vlot langs de stad te rijden, maar niet voor de overkapping en de leefbaarheid van de inwoners van die stad. Hij ziet die overkapping als een luxeproject en dat is het zeker niet. Het is pijnlijk om vast te stellen dat hij angst zaait over wat het de niet-Antwerpenaar zal kosten. Maar als er tol of rekeningrijden wordt ingevoerd, is het de gebruiker die betaalt. En voor al die mensen die maar enkele keren per jaar langs Antwerpen rijden, is dat erg beperkt.”

“Vlaanderen heeft de afgelopen jaren gedesinvesteerd op het vlak van infrastructuur, niet alleen in Antwerpen”, vult Peter Vermeulen aan. “Dan is het logisch dat er investeringen dienen te gebeuren. Dat geldt bijvoorbeeld ook in Leuven, waar het regionet al vergevorderd is. Ook dat gaat geld kosten.”

Financiering

De uitspraken van Tobback over de “Vlaamse kas die geplunderd wordt door Antwerpen”, valt in slechte aarde bij Vermeulen en Claeys. “Tobback doet alsof alles voor 100% uit de Vlaamse begroting moet komen”, zegt Claeys. “Dat is gewoon onjuist. Er zijn langlopende leningen die worden afgesloten. De opbrengst van rekeningrijden of tol zal ook een deel financieren. Europa betaalt mee, de stad betaalt mee, onder meer ook met eigen projecten zoals een fietsersbrug over de Schelde. En daarnaast is er ook dat deel Vlaams geld én de return on investment. De ruimte die ontwikkeld kan worden na de overkapping, biedt enorm veel mogelijkheden. En die gronden zijn ook nog eens grotendeels in handen van Vlaanderen, de provincie of de stad.”

“Op lange termijn is het een besparing”, zegt Vermeulen. “Het biedt zoveel bonussen, op het vlak van mobiliteit, leefbaarheid, luchtkwaliteit,… voor iedereen. Het is een noodzakelijk project.”

Burgerbewegingen baas?

In zijn nieuwste boek Dwarsgedachten neemt Tobback het woord malgoverno in de mond, Italiaans voor 'slecht bestuur'. Hij schiet daarmee op de actiegroepen, die beslissen zonder verkozen te zijn. “Wat ik zie gebeuren, is een intensief project van burgerparticipatie, de intendant, ontwerpteams en goed bestuur met alle betrokken instellingen, van de stad tot Vlaanderen”, zegt Claeys. “Als Tobback de overkapping herleidt tot het afkopen van de burgerbewegingen, dan heeft hij de boot van de nieuwe relatie tussen de burger en het bestuur volledig gemist. Dan zit hij met zijn hoofd nog in de vorige eeuw. Hij komt uit het oude systeem, waarin bijvoorbeeld de Lange Wapper van bovenaf werd doorgeduwd. Die tijd is voorbij.” (Jan Stassijns)

 

Maandag 20 mei

Volgende Vlaamse regering moet half vol glas dringend bijvullen

Bekijk hier de presentaties van de infoavond van Ringland in De Roma

Bekijk hier via YouTube een compilatie van de avond

Persbericht Ringland, 20/5/2019

Ringland, waar staan we? Of: waar staan we nog maar? Die vraag staat centraal tijdens de infoavond van de Antwerpse burgerbeweging op maandag 20 mei. Samen met zijn achterban maakt Ringland de balans op van de voorbije vijf jaar. Het glas is half vol, maar het moet in de volgende regeerperiode dringend bijgevuld worden. De langetermijnvisie voor de volledige overkapping en de uitbouw van Antwerpen tot een van de meest leefbare steden van Europa moet omgezet worden in een kortetermijnbeleid. Boven op de 1,25 miljard euro, bij het Toekomstverbond toegewezen door de ontslagnemende regering, moet de volgende Vlaamse regering werk maken van het vervolgtraject, op naar de volledige overkapping. Dat zal uiteraard extra investeringen vergen. Ook voor de noodzakelijk modal shift zal een tandje bij gestoken moeten worden.

De aflopende regeerperiode valt toevallig of niet samen met de eerste vijf jaar van het bestaan van Ringland. Het waren vijf intense jaren, waarbij het Toekomstverbond uit 2017 een van de mijlpalen was. Met dat akkoord werd een doorbraak bereikt in de jarenlang aanslepende strijd rond Oosterweel en kregen de burgerbewegingen eindelijk een plaats aan de onderhandelingstafel.

Politici eensgezind over Ringland

Voorafgaand aan de infoavond in De Roma voelden studenten radiojournalistiek van AP Hogeschool, in het kader van het recente festival Radio Ringland, kopstukken van zes partijen aan de tand over hun beleidsintenties ten aanzien van de volledige overkapping, de modal shift en rekeningrijden.

Willem-Frederik Schiltz (Open VLD), Wouter Van Besien (Groen), Yasmine Kherbache (sp.a), Jos D'Haese (PVDA), Annick De Ridder (N-VA) en Koen Van den Heuvel (CD&V) gaven antwoorden op enkele ja/nee-vragen. Vlaams Belang ging niet in op de uitnodiging. Lees en bekijk de vragen en antwoorden hier.

Opvallend was de grote eensgezindheid over volgende thema’s:

  • Oosterweelverbinding: er moet in voldoende middelen voorzien worden om bij de bouw van de Oosterweelverbinding daar meteen ook een maximale overkapping te realiseren.
  • Zuidelijke Ring: de plannen voor de overkapping moeten tegen 2025 volledig op punt staan zodat ze tussen 2025 en 2030 uitgevoerd kunnen worden.
  • Het STOP-principe: voorrang - in die volgorde - voor voetgangers, fietsers, openbaar vervoer en auto.
  • De noodzaak van een modal shift: via investeringen in openbaar vervoer, fiets en deelsystemen moet het autogebruik in de regio Antwerpen tegen 2025 met 10% verminderen.

Ringland is uiteraard verheugd over deze reacties. Maar in de volgende regeerperiode komt het erop aan de daad bij het woord te voegen.

Nog niet alle twijfels weggenomen

Het viel de jongste weken op dat nog steeds niet iedereen er gerust op is dat de volledige overkapping er komt. Er rezen zelfs twijfels over het Toekomstverbond (cf. blog van politicoloog Wouter Van Dooren). Ook bij ’t Schijnverbond, een koepel van buurtorganisaties in de ruime omgeving van het Sportpaleis, heerst nog steeds veel onrust en wrevel over de Hollandse knoop, die volgens de jongste plannen nog steeds 26 rijstroken zou tellen.

Nieuw samenwerkingsmodel nog voor verbetering vatbaar

Prof. em. Jef Van den Broeck en stedenbouwkundige Luk Vanmaele, beiden leden van de Ringland Academie en namens de burgerbewegingen betrokken bij de werkbanken van de intendant, blikken tijdens de Roma-avond terug op het afgelegde parcours sinds het Toekomstverbond.

Jef van den Broeck juicht toe dat de burgerbewegingen eindelijk geaccepteerd worden als volwaardige partners, maar ‘er is nog heel wat werk aan de winkel vooraleer we van een echte deliberatieve aanpak kunnen spreken’. ‘Er bestaat nog geen georganiseerde samenwerkings- en besluitvormingsstructuur. Er is ook geen echte regisseur van het hele proces. Bovendien moet een permanente band gecreëerd worden met de hele bevolking, een werk- en leerproces voor iedereen.’

Het systeem met werkbanken, waarin administraties, ontwerpers en burgers met elkaar geconfronteerd worden, bewijst volgens prof. van den Broeck dat samenwerken tot meer ontwerp- en projectkwaliteit leidt. ‘Een voorwaarde is wel dat de werkbanken goed begeleid worden. In de huidige fase vlot dat nog niet optimaal omdat een duidelijke regie ontbreekt en de rollen van de actoren niet altijd duidelijk zijn.’ Hij pleit ervoor dat de stad de rol van regisseur zou opnemen omdat ze direct betrokken is op alle vlakken.

Ambitie modal shift moet hoger

Luk Vanmaele zoomt in op de noodzakelijke modal shift en het Routeplan 2030 dat daarvoor opgemaakt werd. Ringland, Ademloos en stRtaten-generaal stelden in december 2018 een adviesnota met concrete maatregelen op, ter aanscherping van de te vage en vrijblijvende Visienota. Die adviesnota werd zeer positief onthaald, maar verder is er nog niets mee gebeurd. Het blijft wachten op een actieplan.

De burgerbewegingen dringen aan op meer ambitie dan een modal split 50/50. Buitenlandse stadsregio’s tonen aan dat 50/50 niet zal volstaan. Vooral de districten en de randgemeenten zijn nog te sterk autogericht. Er zal een stevige tand bij moeten worden gestoken om ook daar het maatschappelijk draagvlak te vergroten, oordeelt Luc Vanmaele. ‘Bovendien stellen we vast dat heel wat politici en ambtenaren wel de mond vol hebben van de modal shift, maar niet echt de beleidsconsequenties ervan zien.’

1. Omwenteling nodig voor openbaar vervoer

Wat het openbaar vervoer betreft, valt het op dat de Visienota mogelijke conflictpunten angstvallig ontwijkt. Geplande tramverlengingen gaan niet naar Schilde, Brasschaat en Ekeren. De Ringland Academie betwijfelt of een ‘HOV-bus’ naar die gemeenten qua doorstroming en capaciteit even hoogwaardig kan zijn als een sneltram.

Het gr ootste knelpunt is het gebrek aan investeringsbudget. ‘Het heeft het geen enkele zin om ambitieuze netwerken uit te tekenen wanneer De Lijn en de NMBS enkel geconfronteerd worden met besparingen en afbouw. Hier is een omwenteling nodig en die zal en mag geld kosten’, aldus Luc Vanmaele.

Het Routeplan vergt ook een geïntegreerd beleid met alle actoren op alle beleidsniveaus. ‘Het hokjesdenken van stad, rand, gewest, De Lijn en de NMBS blijft nog steeds de kop opsteken. Het Ringspoor bv., een idee uitgewerkt in de Ringland Academie, is nog steeds geen prioriteit voor de NMBS.

2. Fietsbeleid volgt evoluties niet

Ondanks de forse inspanningen voor fietsostrades en het wegwerken van missing links, blijven er nog veel gevaarlijke knelpunten op drukke steenwegen en verbindingswegen, waar de autodoorstroming nog steeds prioritair is. Er wordt nog te weinig rekening gehouden met recente evoluties in het fietsgebruik (meer en andere fietsen). Het fietsgebruik groeit sneller dan de investeringen in infrastructuur.  

3. Auto: te veel en/en-verhaal

Het volstaat niet te focussen op openbaar vervoer en fiets, als de auto niet tegelijk op de juiste plaats gezet wordt’, oordeelt Luk Vanmaele. Volgens Ringland moeten P&R’s bv. ver genoeg van de stadsrand gesitueerd worden, net voor de files beginnen, met overstap op een snelle en frequente verbinding met het openbaar vervoer.

P&R binnen de urbane zones (bv. Antwerp Expo, Sportpaleis) zijn in strijd met de doelstellingen van de modal shift. Ringland vraagt dat de bouw van geplande parkeergarages in de centra on hold gezet wordt. Er is een verschuiving nodig van bezoekersparkeren naar bewonersparkeren. Daarnaast moeten bewonersparkeerkaarten beperkt worden tot maximaal één per huisadres.

Luk Vanmaele: ‘Het is nog te veel een en/en-verhaal. Voor een echte modal shift moeten scherpe keuzes gemaakt worden. De auto moet niet compleet geweerd worden uit de stad, maar op zijn juiste plaats gezet.’

Ontwerp Oosterweel nog steeds voor doorgaand verkeer

Peter Vermeulen evalueert de stand van zaken aangaande de Oosterweelverbinding (OWV) op basis van drie krachtlijnen uit het Toekomstverbond:

  • OWV enkel voor stadsregionaal verkeer
  • OWV ontwerpen voor gereduceerde capaciteit
  • Noodzakelijke modal split 50/50 tegen 2030

In de jongste ontwerpen van Lantis (het vroegere BAM) is ter hoogte van de noordelijke kanaaltunnel geen op- en afrit voorzien ter hoogte van de Groenendaallaan. Dat betekent dat die tunnel louter gebruikt kan worden door doorgaand verkeer, wat in strijd is met het Toekomstverbond. Ook het gebrek aan een aansluiting van de E17/E34 op de parallelweg naar Oosterweel op Linkeroever illustreert dat. Voorts blijft het ontwerp in te veel capaciteit voorzien.

Positief is dat de fietstunnel in de Oosterweelverbinding op verzoek van de burgerbewegingen verbreed is van 4 naar 6 meter. Om in te spelen op het steeds grotere volume fietsverkeer stelt Ringland bovendien voor met twee boven elkaar liggende kokers te werken. Dat zou de capaciteit nog verdubbelen.

Bevredigend akkoord over Oosterweelknoop

 De onderhandeling over de Oosterweelknoop hebben met het kerstakkoord een bevredigend resultaat opgeleverd: in co-creatie is een eenvoudigere paperclip ontworpen, met minder ruimtebeslag. Daardoor zijn het Noordkasteel en de historische SAMGA-silo’s definitief gevrijwaard.

Grote ontgoocheling: geen gescheiden verkeer aan Sportpaleis

Ronduit ontgoocheld is Ringland over de beslissing om het systeem van gescheiden verkeer, waarover voor de zuidelijke Ring al een akkoord bestond, niet door te trekken naar de noordelijke Ring. Ondanks het unaniem positieve advies van mobiliteitsdeskundigen stond Ringland binnen de ‘stuurgroep Oosterweel’ alleen met zijn pleidooi. De co-creatie-sessies moeten de volgende weken uitwijzen hoe het ontwerp ter hoogte van het Sportpaleis zo veilig mogelijk kan, met garanties voor een maximale overkapping.

Haventracé en A102 prioriteit voor nieuwe Vlaamse regering

In de werkbank Haventracé is het afgelopen jaar nauwelijks vooruitgang geboekt. Een versterkte A12 (met leefbaarheidsmaatregelen voor de noordrand) en de nieuwe A102 (tussen Wommelgem en Ekeren) zijn nochtans prioritair om de noordelijke ring op termijn echt te ontlasten van doorgaand verkeer. Het studiewerk voor de A102 opstarten is een van de dringendste opdrachten voor de nieuwe Vlaamse regering.

Nog maar 3,7 km overkapping beslist - Dringend integrale studie nodig voor R1

In de werkbank Overkapping is het duidelijk dat er dringend meer samenhang vereist is tussen de Ring-zuid, de knoop zuid, de knoop met de E34/E313 en de R1-noord. Daarvoor is een integrale studie voor het geheel van de R1 nodig.

De keuze die in juni 2018 gemaakt is voor de eerste projecten voor de ‘eerste fase van de overkapping’ omhelst - nog maar - 3,7 km overkapping. (Zie dit filmpje ter aankondiging van de Roma-avond.) Dat is dan nog een optimistische inschatting, aangezien hierbij ook de reserveprojecten en het Noordkasteel meegerekend zijn.

Pas met de beloofde integrale studie voor de R1 kan verder nagedacht worden over verdere overkappingen voor de zuidelijke Ring.

Financiering: de gebruiker betaalt

Zonder uitzicht op voldoende financiële middelen, geen overkapping. Tot nog toe is 1,25 miljard euro toegezegd voor de projecten van de eerste fase. Het blijft onduidelijk hoe de overheid de verdere werken zal financieren. Ringland reikte met zijn recente colloquium (3 april) denksporen aan. Rekeningrijden blijft volgens de burgerbewegingen alvast aangewezen, ook als verkeerssturende maatregel met het oog op de modal shift en als inspanning voor het klimaat. Prof. Cathy Macharis (VUB) zal daarop ingaan in haar uiteenzetting in De Roma.   

Op de ja/nee-vraag van Radio Ringland over rekeningrijden antwoordden Groen en sp.a volmondig ‘ja’, CD&V ‘ja, mits voldoende alternatieve vervoerwijzen’, Open VLD ‘ja voor Antwerpen’, PVDA en N-VA ‘ja voor vrachtverkeer’.

Conclusie / Oproep aan politici: Maak Ringland waar!

De vraag ‘Ringland, waar staan we (nog maar)?’ kan volgens volgens de burgerbeweging beantwoord worden met de vaststelling dat het glas half vol is. Maar: het is aan de volgende regering om het glas dringend bij te vullen. Of: ‘Maak Ringland waar!’

Dat is niet alleen de slogan van de nieuwe affiche van Ringland, die sinds Radio Ringland massaal verspreid wordt. Tijdens de Roma-avond zullen alle aanwezigen zich met die wens ook richten tot de politici.

Op zaterdag 25 mei, de dag voor de verkiezingen, wordt de oproep herhaald tijdens de Critical Mass Bike Ride, waarvoor Ringland mee mobiliseert.

Donderdag 16 mei

Geslaagde twee editie Straatvinken

(Persbericht Ringland Academie / Straatvinken)

 

Meer dan 2.500 burgers hebben zich aangemeld voor Straatvinken, het burgerwetenschapsonderzoek van de Ringland Academie i.s.m. de Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven. Om 17 uur telden ze een uur lang het verkeer in vele straten van de provincie Antwerpen, het Waasland en de stadsregio Leuven. Online leverde dat alvast 417.550 kliks of verkeersbewegingen op. 56 gemeentebesturen riepen hun inwoners op om mee te doen met het onderzoek.

Hoeveel Straatvinken effectief geteld hebben, is nog niet exact bekend. Meer dan de helft van de ingeschrevenen telden online via de tel-tool op www.straatvinken.be. 417.550 keer werd zo een auto, fietser, voetganger, bus, step enzovoort aangevinkt. Er kon ook geteld worden met pen en papier. Hoeveel mensen dat gedaan hebben, zal de volgende dagen duidelijk worden wanneer ze hun telresultaat ingeven.

Straatvinken vond dit jaar voor de tweede keer plaats. Het project is door de Ringland Academie opgezet om na te gaan of het verkeer jaar na jaar gezonder wordt. In het Toekomstverbond tussen de Antwerpse burgerbewegingen en de overheid is immers afgesproken dat tegen 2030 nog maar de helft van het verkeer mag bestaan uit verplaatsingen met auto's of vrachtwagens. Ook in Leuven is met Roadmap 2050 en Regionet de modal shift naar duurzamer verkeer een belangrijk thema.  

Voor deze editie werd het telgebied in de regio Antwerpen uitgebreid tot de hele provincie en het Waasland. Het telgebied Leuven omvat ook Wijgmaal, Putkapel, Wilsele en Heverlee. De gemeentebesturen in de regio Antwerpen werd gevraagd via de eigen kanalen inwoners op te roepen om mee te tellen. Voor de gemeenten biedt het onderzoek waardevolle informatie die ze kunnen gebruiken in het uittekenen van hun mobiliteitsbeleid. 56 gemeenten gingen op de oproep in.

Verkeersleefbaarheidsscore

Nieuw dit jaar is voorts dat de deelnemers na afloop ook een verkeersleefbaarheidsbevraging invullen. Op basis van acht indicatoren, waaronder verkeersdrukte, aandeel gemotoriseerd verkeer en straatinrichting, krijgt elke straat zo een verkeersleefbaarheidsscore.

Straatvinknesten

Ondertussen loopt nog een langdurige controlemeting, onder de naam Straatvinknesten. Op 100 plaatsen staan bij burgers thuis webcams opgesteld die gedurende twee maanden, in mei en in oktober, tellingen doen op basis van beeldherkenning.

Conclusies op mobiliteitscongres

Op de infoavond van Ringland in De Roma, op maandag 20 mei, worden de eerste (voorzichtige) conclusies getrokken. De volledige resultaten worden verwacht tegen het najaar. Ze worden gepresenteerd op een mobiliteitscongres van Ringland, op 6 november in het kader van de Boekenbeurs.

Interesse vanuit de overheid voor opvolging modal shift

Het departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW) van de Vlaamse overheid, evenals de Vervoerregio Antwerpen o.l.v. Lantis (het vroegere BAM) tonen interesse om de Straatvinken-data te integreren in de officiële monitoring van de vereiste modal shift en de verkeersleefbaarheid. Dat betekent een mooie erkenning voor dit burgerwetenschapsinitiatief.

Burgerinitiatief met diverse partners

In Antwerpen mobiliseert Ringland kandidaat-tellers, in de Leuvense stadsregio is dat Straten Vol Leuven. De Universiteit Antwerpenen HIVA - KU Leuven staan in voor de wetenschappelijke begeleiding.
Argenta en Gazet van Antwerpen ondersteunen het project financieel, communicatief en inhoudelijk. Spaceden Datylon leveren logistieke ondersteuning. Voor Straatvinknesten wordt gebruikgemaakt van het webplatform van het citizen-science-initiatief Telraam. Bagaar ondersteunt mee de logistiek van die automatische verkeerstellingen. Voor de verkeersleefbaarheidsbevraging werkt HIVA - KU Leuven samen met Voices That Count.

Conclusies eerste editie 2018

De eerste editie van mei 2018 in de Vervoerregio Antwerpen en in Leuven toonde aan dat er tegen 2030 nog flink wat inspanningen nodig zijn om de burgers te doen kiezen voor alternatieven voor de auto. 70 procent van het getelde verkeer bestond toen uit auto’s, bestelwagens en vrachtwagens, 30 procent waren voetgangers, fietsers, en bussen en trams.
Zowel in Leuven als in Antwerpen bleken er evenwel grote verschillen te zijn tussen de binnenstad binnen de Ring en de zones buiten de Ring. Terwijl in de binnenstad ongeveer 50 procent auto’s geteld werden, steeg dat aandeel in de rand fors naar meer dan 80 procent. In de Antwerpse districten buiten de Ring bestond het verkeer voor 67 procent uit auto’s, mede door de druk van het autoverkeer dat uit de rand komt. In Leuven scoorden de steenwegen in het algemeen laag qua duurzame vervoerswijzen. Bekijk hier de resultaten van Straatvinken 2018.

Donderdag 09 mei

Een nieuwe Ringland-affiche

Wij willen Ringland. Vooruit met Ringland. Wij gaan ervoor: overal in de straten doken de voorbije vijf jaar deze slogans op.

Al blijft de boodschap meer dan ooit overeind, de affiches zijn intussen danig vergeeld. Daarom nu een nieuwe. Met een wat andere look, maar nog steeds onmiskenbaar Ringland. En met een duidelijke oproep aan onze beleidsmakers, ingenieurs en iedereen die kan bijdragen om onze droom van de overkapping te realiseren: Maak Ringland waar!

Op deze verdeelpunten vind je ze:

  • Ticketbalie De Roma, Turnhoutsebaan 329 in Borgerhout
  • Pepper & Mint, Borsbeekstraat 115 in Borgerhout
  • Oxfam-Wereldwinkel, Vosstraat 7 in Deurne  
  • IBike, Lappersbrug 1 in Berchem
  • De Geus, Grotesteenweg 95 in Berchem
  • Oxfam-Wereldwinkel, Statiestraat 14 in Berchem
  • Kornél, Sint-Lambertusstraat 1 in Berchem
  • Bij Luc, Driekoningenstraat 66 in Berchem 
  • Sonseveria, De Villegasstraat 13 in Berchem
  • Café RoodWit, Generaal Drubbelstraat 42 in Berchem
  • De Vélodrome, Dageraadplaats 34 op Zurenborg
  • Oxfam-Wereldwinkel, Jules Moretuslei 458 in Wilrijk
Maandag 06 mei

Politici aan de tand gevoeld

In het kader van Radio Ringland werden politici van zes partijen aan de tand gevoeld over hun plannen voor de overkapping na de verkiezingen. In hun antwoord op vijf vragen onderstreepten ze hun engagement voor de volledige overkapping en de modal shift.   

Zes politici namen plaats achter de micro:

  • Willem-Frederik Schiltz (Open VLD)
  • Wouter Van Besien (Groen)
  • Yasmine Kherbache (sp.a)
  • Jos D'Haese (PVDA)
  • Annick De Ridder (N-VA) 
  • Koen Van den Heuvel (CD&V)
  • Vlaams Belang ging niet op de uitnodiging in

Bekijk hier de opname van de vragen en antwoorden. 

Dit waren kort hun antwoorden op vijf vragen.

1. Kiest uw partij resoluut voor het zogenaamde STOP-principe, met voorrang - in die volgorde - voor voetgangers, fietsers, openbaar vervoer en auto?

  • Open VLD: ja
  • Groen: uiteraard
  • sp.a: jazeker
  • PVDA: absoluut
  • N-VA: qua verkeersveiligheid absoluut
  • CD&V: absoluut ja

2. Wil uw partij bij de bouw van de Oosterweelverbinding - het nieuwe deel tussen Linkeroever en Sportpaleis - meteen ook in voldoende middelen voorzien om daar een maximale overkapping te realiseren?

  • Open VLD: ja
  • Groen: zeker - de 18 projecten zijn niet genoeg
  • sp.a: zeker
  • PVDA: zeker
  • N-VA: absoluut
  • CD&V: ja

3. Wil uw partij dat de plannen voor de zuidelijke Ring - het deel tussen de Kennedytunnel en Borgerhout - tegen 2025 volledig op punt staan zodat ze tussen 2025 en 2030 uitgevoerd kunnen worden?

  • Open VLD: ja
  • Groen: zeker
  • sp.a: ja, heel gaag
  • PVDA: hoe sneller hoe liever
  • N-VA: zo snel als mogelijk, we zijn ook volop bezig met ontwerp
  • CD&V: ja

4. Wil uw partij via investeringen openbaar vervoer, fiets en deelsystemen het autogebruik in de regio Antwerpen tegen 2025 met 10% verminderen?

  • Open VLD: ja
  • Groen: ja, de miljoenen staan klaar
  • sp.a: absoluut en wij willen zelfs verder gaan
  • PVDA: ja
  • N-VA: ja, de investeringen in fiets en openbaar vervoer nog nooit zo hoog geweest
  • CD&V: ja, wij geloven in de modal shift

5. Wil uw partij dat het auto- en vrachtvervoer tegen 2025 via rekeningrijden georganiseerd wordt en op die manier het verkeer beter stuurt én de overkapping helpt financieren?

  • Open VLD: ja voor Antwerpen voor Antwerpen, nee voor heel Vlaanderen
  • Groen: ja voor de slimme kilometerheffing
  • sp.a: ja, absoluut
  • PVDA: voor vrachtverkeer ja, voor personenvervoer nee
  • N-VA qua vrachtvervoer ja, voor personenvervoer geen draagvlak
  • CD&V: ja, als er voldoende alternatieven zijn

In de live-uitzending van Radio Ringland waren deze politici te gast: Willem-Frederik Schiltz (Open VLD), Wouter Van Besien (Groen), Yasmine Kherbache (sp.a), Jos D'Haese (PVDA), Paul Cordy (N-VA) en Koen Van den Heuvel (CD&V).

Maandag 06 mei

Ringland maakt de balans op

Reserveer hier je gratis ticket voor Ringland in De Roma 

 

'Sinds het nieuws dat er toch geen gescheiden verkeer zou komen op de noordelijke Ring, weten we niet goed wat dat betekent voor de overkapping daar’, zegt Maurits. 'Het blijft spannend of dat wel lukt. Daarom moet er druk op de ketel blijven.'

Gert en Dirk: 'Het is positief dat de werkzaamheden in het noorden beginnen, de wijk die dat het hardste nodig heeft. Maar er zitten nog veel gaten in het volledige plan, het blijft nodig om het dossier warm te houden.'

(Bezorgde Ringlanders op Radio Ringland en in Gazet van Antwerpen)

 

De voorbije jaren hebben de burgerbewegingen heel wat binnengehaald. De volgende regeerperiode is er echter nog veel werk aan de winkel. Want onze droom van een volledige overkapping is nog niet gerealiseerd.

Hoeveel km Ringland is er al beslist? Wanneer volgt de volledige overkapping? Hoe zit het met Oosterweel? En met het gescheiden verkeer? Hoe ver staan we met de modal shift naar gezonder verkeer? Hoe draagt Ringland bij aan een duurzamer klimaat? 

Waar staan we (nog maar)? Maak Ringland waar!

Kom daarom naar De Roma op maandag 20 mei om 20 uur.

Boeiende uiteenzettingen mag je onder meer verwachten van:  

  • Peter Vermeulen, bezieler van Ringland
  • Prof. em. Jef Van den Broeck, expert van de burgerbewegingen in de werkbanken van de intendant
  • Luk Vanmaele, stedenbouwkundige, namens de Ringland Academie en ’t Schijnverbond
  • Prof. Cathy Macharis (VUB), o.m. over klimaat en rekeningrijden

Francesca Vanthielen leidt de avond in goede banen.

Reserveer hier je gratis ticket voor Ringland in De Roma 

Zondag 05 mei

Veel schoon volk op Radio Ringland

’t Was zondag 5 mei frisjes op ’t Conscienceplein. Maar met de Ringland Band kregen we het helemaal warm. En in de radiostudio in café ViaVia was het een komen en gaan van hoge gasten. Studenten radiojournalistiek van AP voelden politici aan de tand over hoe zij na de verkiezingen de overkapping snel dichterbij willen brengen. Naar schatting 50.000 luisteraars, onder wie veel jongeren, stemden zondag af op Radio Stad.

Hier kan je drie uur radio-uitzending (her)beluisteren. (Door technische problemen is het eerste uur helaas niet opgenomen, waarvoor onze excuses.)

Bekijk hier de antwoorden van Willem-Frederik Schiltz (Open VLD), Wouter Van Besien (Groen), Yasmine Kherbache (sp.a), Jos D'Haese (PVDA), Annick De Ridder (N-VA) en Koen Van den Heuvel (CD&V) op vijf ja/nee-vragen over de overkapping en de model shift.


Studenten Jeroen Geutjens, Seppe Meul, Charlotte Panis en Junior Verelst verzorgden vier uur lang het live radioprogramma van Radio Ringland op Radio Stad.


Willem-Frederik Schiltz (Open VLD), Wouter Van Besien (Groen), Yasmine Kherbache (sp.a), Jos D'Haese (PVDA), Paul Cordy (N-VA) en Koen Van den Heuvel (CD&V) in de live-uitzending van Radio Ringland.


De Ringlandband bracht op Radio Ringland een nieuwe versie van ‘Laat ons een bloem’.

Vrijdag 03 mei

Radio Ringland? Wa's da?

Nieuwsbrief Ringland, 3/5/2019

Radio Ringland is al het vijfde festival van de burgerbeweging Ringland. Deze keer mag je op zondag 5 mei van 14 tot 18 uur behalve het festivalpodium op het Conscienceplein ook een radioshow vanuit café ViaVia en op Radio Stad verwachten. Allemaal gratis!

 

 

Waarom een nieuw festival?

Omdat wij (in) beweging blijven. Omdat Ringland burgers graag betrokken en geïnformeerd houdt. Omdat wij vóór de verkiezingen onze politici nog wel wat te zeggen en te vragen hebben. Omdat wij van zingen en dansen houden.

Waar is da feestje?

Het festivalpodium staat op het Hendrik Conscienceplein in hartje Antwerpen, op wandelafstand van de Groenplaats. De radiostudio wordt opgetrokken in café ViaVia in de Wolstraat, ook al vlakbij.

Waarom op het Conscienceplein?

Ringland houdt van symbolische plaatsen. Al drie keer feestten we op het dak van de Craeybeckxtunnel (‘de eerste overkapping’). Voor het 10 Stoetenfestival verzamelden we op Spoor Oost, vlak bij de Ring.
Het Hendrik Conscienceplein was in 1972 het eerste plein in Antwerpen dat autovrij werd gemaakt. Dat hebben we te danken aan de happenings van Panamarenko en co, die in 1969 het plein afzetten met ijsblokken.

Wie komt er allemaal?

Honderden Ringlanders! En de Ringlandband! Met Slongs, Wigbert, Tine en Bert Embrechts, Filip Bollaert, Guy Swinnen, Ivan Pecnik, Giga Baúl, Tijs Vanneste, DJ 4T4, Farao en vele anderen. Ook artiesten van Voice of the Street van Radio Stad treden op.

Was er geen nieuw Ringland-lied?

Zeker. Een geheel nieuwe versie van Laat ons een bloem, de classic waarmee Louis Neefs al in de jaren 1970 aandacht vroeg voor het klimaat. ‘Een thema dat meer dan ooit actueel is’, oordeelden initiatiefnemers Bert Embrechts en DJ 4T4. ‘En Ringland is niet alleen een oplossing voor de mobiliteit. Dit project zal van Antwerpen een klimaatbestendige stad maken.’

Wie zingt dat Ringland-lied?

Bert Embrechts en DJ 4T4 doken in de studio met Wigbert, Stijn, Guy Swinnen, Tijs Vanneste, Tine Embrechts, Ida De Nijs, Daan, Ivan Pecnik, Guga Baúl en Jo Cassiers. In Serekunda maakte Bert zelfs een opname met de Gambiaanse muzikanten Ansumana Susso, Joseph Jephte Obe Nzima en Jali Madi (deze zomer ook te horen op Sfinks!). In het Mandinka zowaar. ‘Die Afrikaanse inbreng wijst op de globaliteit van het klimaatprobleem’, zegt Bert.

Alleen muziek op het plein?

Nee, hoor! Jongeren van Let’s Go Urban verzorgen een dance-act. Voorts op het programma ook slam poetry. En niet te vergeten: Erika Van Tielen presenteert! Natuurlijk is er ook drank. En cake! Kom ook eens langs bij onze infostand.

En zelfs Anuna zou komen?

Yep, Anuna De Wever en andere jongelui van Youth For Climate komen zeker langs. Ringland en alle kansen die de overkapping van de Ring biedt, vormen ook een antwoord op hun terechte bekommernissen.

Wie organiseert dat allemaal?

Opnieuw onze fantastische vrijwilligers. En dit jaar ook veel jongeren! Studenten radiojournalistiek van AP Hogeschool doen de liveverslaggeving vanop het Conscienceplein én interviewen gasten vanuit café ViaVia in de Wolstraat.    

Welke gasten ontvangen de studenten?

Gasten die van ver of dichtbij te maken hebben met Ringland: burgers, artiesten, experts én politici. Die leggen ze pertinente vragen voor met het oog op de verkiezingen. Alvast Koen Kennis (N-VA), Koen Van den Heuvel (CD&V), Yasmine Kherbache (sp.a), Wouter Van Besien (Groen), Willem-Frederik Schiltz (Open VLD) en Jos D'Haese (PVDA) hebben hun komst toegezegd. O ja, ook een zekere BDW belooft te komen.

Mag ik ook binnen bij ViaVia?

Jazeker, café ViaVia staat ook open voor het publiek. Spring gerust eens binnen als het op het Conscienceplein wat te druk wordt. Je kunt er ook Het Ringland Boek en andere gadgets van Ringland kopen.

Waar valt dat radioprogramma te beluisteren?

Zondag van 14 tot 18 uur op Radio Stad, via de frequentie 107.8 FM of via www.radiostad.com
Achteraf kan je alles ook nog (her)beluisteren via podcast. Meer info in onze volgende nieuwsbrief.

Hoe geraak ik op het Conscienceplein?

De auto is sowieso geen slimme manier om in ’t stad te geraken. Kom je van ver, parkeer dan aan de rand en stap over op een deelfiets of het openbaar vervoer. Een Velo-station vind je in de Wolstraat en de Minderbroedersstraat. Gelieve je eigen fiets te parkeren in onze fietsenstalling in de Mutsaardstraat.

Met het openbaar vervoer:   
• Tram 7 (halte Keizerstraat)
• Tram 11, 24 (halte Korte Nieuwstraat)
• Tram 3, 5, 9 en 15 (halte Meir of Groenplaats)
• Tram 4, 12 (halte Groenplaats)
• Bus 22, 180, 181, 182, 183(halte Groenplaats)
Check de routeplanners van De Lijnen de NMBS.

Wat voor weer wordt het?

Frisjes en misschien wat regen. Maar da’s niet erg. Daar hebben ze truien en paraplu’s voor uitgevonden. En we zingen en dansen tot we ’t warm krijgen!

Hebben jullie nog Ringland-affiches?

Ja, hoor! Er is zelfs een geheel nieuwe affiche gemaakt. Neem ze mee, samen met ons memorandum  voor de volgende Vlaamse regering, en hang ze aan je raam.

Voorts vind je in onze infostands op het Conscienceplein en in café ViaVia ook het succesvolle fietsplaatsje en andere gadgets. En natuurlijk kun je nog steeds Het Ringland Boek over vijf jaar burgerbeweging kopen. Betalen kan ook met Bancontact.

Ik geraak er niet en mijn radio en pc doen het niet meer…

Op maandag 20 mei is er ook nog onze jaarlijkse avond in De Roma. Met eveneens een boordevol en niet te missen programma. Reserveer alvast via De Roma. ’t Is gratis, maar zo ben je zeker van je plaats.

Vrijdag 26 april

Radio Ringland mobiliseert met jong talent

 

Persbericht, 26/4/2019 

Als wake-upcall in de aanloop naar de verkiezingen organiseert Ringland opnieuw twee publieksevenementen. Op zondagnamiddag 5 mei vindt op het Conscienceplein in Antwerpen ‘Radio Ringland’ plaats, een festival met live radioverslaggeving. Tegelijk wordt ook een nieuwe affiche gelanceerd. Op maandag 20 mei blaast de burgerbeweging opnieuw verzamelen voor haar jaarlijkse infoavond in De Roma.

De afgelopen jaren werden in de dossiers Oosterweel en overkapping stappen in de goede richting gezet. Maar het werk is nog lang niet gedaan. Om een project van een dergelijke omvang te doen slagen, is het noodzakelijk burgers blijvend te informeren en betrokken te houden. De burgerbeweging Ringland ziet dat dan ook als een van haar opdrachten.

In handen van studenten radio-journalistiek van AP Hogeschool

Om jongeren volop te betrekken heeft Ringland de organisatie van Radio Ringland grotendeels in hun handen gelegd. Studenten radio-journalistiek van de AP Hogeschool verzorgen de hele namiddag de live radioverslaggeving van het festival op het Conscienceplein. Het programma wordt uitgezonden via de frequentie van de urban zender Radio Stad (107.8 FM) en is ook later nog te herbeluisteren.

Politici in de studio @ViaVia

De studenten ontvangen ook gasten in de radiostudio, voor de gelegenheid opgetrokken in Café ViaVia. De uitzending zal een afwisseling bieden van korte gesprekken met mensen die van ver of dichtbij iets met Ringland te maken hebben, burgers, experten maar ook politici. Alvast Koen Kennis (N-VA), Koen Van den Heuvel (CD&V), Yasmine Kherbache (sp.a), Wouter Van Besien (Groen), Willem-Frederik Schiltz (Open VLD) en Jos D'Haese (PVDA) hebben hun komst toegezegd. Ook Anuna De Wever van Youth For Climate komt langs. Tussendoor is er muziek en een grappige noot van side kicks, zoals comedian Jasper Posson, winnaar van de Lunatic Comedy Award,

Erika Van Tielen presenteert @Conscienceplein

Op het podium op het Conscienceplein wordt gevestigd én jong talent verwacht. De Ringlandband is ondertussen een vaste waarde op de festivals van Ringland. Op de affiche staan voorts onder meer Farao, artiesten van ‘Voice of the Street’ van Radio Stad en een dance act van jongeren uit de Let’s Go Urban-scene. De presentatie is in handen van Erika Van Tielen.

De Ringlandband presenteert nieuw Ringland-lied

Onder leiding van Bert Embrechts stelt de Ringlandband tijdens het festival het nieuwe Ringland-lied voor. Alvast volgende artiesten werken daaraan mee: Tine Embrechts, Daan, DJ 4T4, Stijn, Van Echelpoel, Ida De Nijs, Wigbert Van Lierde en Ivan Pecnik. Ringland kan dus ook bij artiesten nog steeds op een groot draagvlak rekenen.

Benieuwd of het nieuwe lied van de Ringlandband hetzelfde lot beschoren is als het eerste, Laat de mensen dansen, dat in 2015 op de VRT-zenders gecensureerd werd wegens ‘te politiek’.

Gratis festival

Radio Ringland is al het vijfde festival van Ringland, na de drie op het dak van de Craeybeckxtunnel (2014, 2015 en 2016) en het 10 Stoetenfestival op Spoor Oost (2018). Dankzij de belangeloze inzet van tal van artiesten en vrijwilligers is het opnieuw een gratis festival.

IJsblokken op het Conscienceplein

Dit vijfde festival vindt niet toevallig plaats op het Hendrik Conscienceplein. In 1969 zetten Panamarenko, Hugo Heyrman en andere artiesten het plein af met ijsblokken. Met die happening wilden ze hun eis kracht bijzetten om dit plein in hartje Antwerpen autovrij te maken. De provocerende acties van hun Vrije Aksie Groep Antwerpen (VAGA) luidden vanaf 1968 een nieuw tijdperk in. In 1972 was het eerste autovrije plein in Antwerpen een feit.

 

Vrijdag 26 april

Volgende Vlaamse regering moet Toekomstverbond onverwijld waarmaken

Persbericht Ademloos, Ringland en stRaten-generaal, 26/4/2019

Download hier het integrale memorandum 2019.

Met het Toekomstverbond, afgesloten met de burgerbewegingen, heeft de ontslagnemende Vlaamse regering in 2017 een doorbraak geforceerd in het Oosterweeldossier. Diezelfde burgerbewegingen gaan er nu van uit dat de volgende regering de beloftevolle intenties uit dat akkoord zo snel mogelijk zal omzetten naar de praktijk. Om de volledige overkapping van de Antwerpse Ring en de modal shift naar duurzamer verkeer tegen 2030 te realiseren is er immers geen tijd meer te verliezen. Ademloos, Ringland en stRaten-generaal lijsten in hun gezamenlijke memorandum zes uitdagingen op waar de Vlaamse regering meteen na de verkiezingen mee aan de slag moet.

Het ‘Toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid’ van maart 2017 betekende voor vele Antwerpenaren na jaren van strijd eindelijk een teken van hoop. Als de Vlaamse regering die na de verkiezingen van 26 mei 2019 aantreedt, geen werk maakt van de uitvoering van dat historische akkoord, dreigen vele kiezers gedesillusioneerd achter te blijven. Voor de stad en de regio, voor de leefbaarheid, de mobiliteit én de economie zou dat nog vele jaren van stilstand - ook letterlijk - betekenen. Dat kan de overheid zich niet permitteren.

Om vooruitgang te garanderen heeft de volgende Vlaamse regering aan het Toekomstverbond een uitstekende leidraad. Het biedt een antwoord op de vele uitdagingen waar stad en regio voor staan.  

Het memorandum van Ademloos, Ringland en stRaten-generaal schetst voor zes uitdagingen de stand van zaken en de to do’s. Lees hier de krachtlijnen.

Download hier de pdf van het integrale memorandum 2019.

Dinsdag 23 april

Tweede editie verkeerstelling Straatvinken brengt verkeersleefbaarheid straten in kaart

Persbericht Ringland Academie / Straatvinken

Op donderdag 16 mei vindt op initiatief van de Ringland Academie voor het tweede jaar op rij het burgerwetenschapsproject ‘Straatvinken’ plaats. Die dag tellen burgers een uur lang het verkeer in hun straat. Zo gaan ze samen met wetenschappers na of het verkeer jaar na jaar gezonder wordt. Voor deze tweede editie werd daartoe ook een verkeersleefbaarheidsscore uitgewerkt. Daarnaast is het telgebied uitgebreid tot de hele provincie Antwerpen, het Waasland en de Leuvense stadsregio. Kandidaat-tellers kunnen vanaf vandaag inschrijven via straatvinken.be.

Om na te gaan hoe gezond het verkeer in de straten is, ontwikkelde de Ringland Academie samen met de Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven voor de tweede editie bijkomend een verkeersleefbaarheidsmeting. Burgers zullen niet alleen een uurtje het verkeer tellen, ze worden ook gevraagd een verkeersleefbaarheidsbevraging in te vullen. Op basis van acht indicatoren, waaronder verkeersdrukte, aandeel gemotoriseerd verkeer en straatinrichting, krijgt elke straat zo een verkeersleefbaarheidsscore. De bevraging peilt bij de deelnemers ook naar hoe ze hun straat beleven.

Burgers en overheden krijgen zo voor de eerste keer en op deze schaal zicht op de leefbaarheid in de straten. Jaar na jaar zou die leefbaarheid moeten verbeteren door het lagere aandeel van het autoverkeer. Straatvinken wil tot 2030 de evolutie van het verkeer op straatniveau in kaart brengen. Zowel in Antwerpen als in Leuven is de modal shift naar duurzamer verkeer een belangrijk thema, respectievelijk in het Toekomstverbond tussen de Antwerpse burgerbewegingen en de overheid, en in de Leuvense Roadmap 2050 en Regionet.

Conclusies editie 2018

De eerste editie van mei 2018 in de Vervoerregio Antwerpen en in Leuven toonde aan dat er tegen 2030 nog flink wat inspanningen nodig zijn om de burgers te doen kiezen voor alternatieven voor de auto. 70 procent van het getelde verkeer bestond toen uit auto’s, bestelwagens en vrachtwagens, 30 procent waren voetgangers, fietsers, en bussen en trams. Zowel in Leuven als in Antwerpen bleken er evenwel grote verschillen te zijn tussen de binnenstad binnen de Ring en de zones buiten de Ring. Terwijl in de binnenstad ongeveer 50 procent auto’s geteld werden, steeg dat aandeel in de rand fors naar meer dan 80 procent. In de Antwerpse districten buiten de Ring bestond het verkeer voor 67 procent uit auto’s, mede door de druk van het autoverkeer dat uit de rand komt. In Leuven scoorden de steenwegen in het algemeen laag qua duurzame vervoerswijzen.

Bekijk hier de resultaten van Straatvinken 2018. 

Op donderdag 16 mei tussen 17 en 18 uur gaan de Straatvinken voor de tweede keer massaal de straat op. Tellen doen ze met een speciaal ontwikkelde app of met een papieren telformulier, te downloaden via www.straatvinken.be.

Vanaf 23 april tot 16 mei kunnen kandidaten zich inschrijven via www.straatvinken.be. Het maakt niet uit of men vorig jaar al mee telde of niet. Voor de eerste editie van 2018 deden in Antwerpen en Leuven 1.600 straatvinken mee. Dit jaar hopen de initiatiefnemers op een verdubbeling.

Telgebied uitgebreid, met steun van gemeentebesturen 

Mobiliteit stopt niet aan de gemeentegrens. Daarom breidt Straatvinken het telgebied dit jaar uit van de Vervoerregio Antwerpen tot de hele provincie Antwerpen en het Waasland. Heel wat gemeenten steunen de telling van 16 mei. Al zeker 35 gemeentebesturen gaan hun inwoners oproepen mee te straatvinken. Net zoals vorig jaar telt ook Leuven weer mee. Daar speelt naast Groot-Leuven het verkeer in de buurgemeenten een belangrijke rol.  

Interesse vanuit de overheid voor opvolging modal shift

Het departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW) van de Vlaamse overheid, evenals de Vervoerregio Antwerpen o.l.v. Lantis (het vroegere BAM) tonen interesse om de Straatvinken-data te integreren in de officiële monitoring van de vereiste modal shift en de verkeersleefbaarheid. Dat betekent een mooie erkenning voor dit burgerwetenschapsinitiatief.

Nieuwe partner Telraam biedt logistiek voor controletellingen

In Antwerpen mobiliseert Ringland kandidaat-tellers, in de Leuvense stadsregio is dat Straten Vol Leuven. Straatvinken kan opnieuw rekenen op ondersteunende partners. De Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven staan in voor de wetenschappelijke begeleiding. Argenta en Gazet van Antwerpen ondersteunen het project financieel, communicatief en inhoudelijk. Beide roepen hun medewerkers en klanten op om dit jaar mee te straatvinken. Spaced zorgde voor een vernieuwde versie van de straatvinken-app. Datylon ondersteunt de datavisualisatie. Vanaf dit jaar maakt Straatvinken ook gebruik van het webplatform van het citizen-science-initiatief Telraam voor controletellingen op basis van beeldherkenning. Bagaar ondersteunt mee de logistiek van die automatische verkeerstellingen. Deze bijkomende meting op 100 plaatsen kreeg de naam Straatvinknesten.

 

 

Woensdag 17 april

Lightrail voor pendelverkeer naar haven onontbeerlijk in Routeplan 2030

Persbericht Ringland, Ademloos, stRaten-generaal

De Antwerpse burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal steunen ten volle het idee om het bestaande spoorwegennet in te schakelen voor pendelverkeer van en naar de haven. Christian Leysen en Willem-Frederik Schiltz van Open VLD lanceerden het voorstel van een lightrail (S-Ring) vandaag in Gazet van Antwerpen, eerder schaarden ook andere partijen zoals PvdA en Groen zich al achter dat idee. Het ligt helemaal in de lijn van tal van concepten en projecten die al circuleren bij de opmaak van het Routeplan 2030. Dat plan moet ervoor zorgen dat vanaf nu tot 2030 stelselmatig geïnvesteerd wordt in volwaardige aantrekkelijke alternatieven voor het te drukke autoverkeer in en om Antwerpen.

Met de waterbus en de fietsbus levert het havenbedrijf vandaag al mooi werk. Ook de inspanningen die gebeuren om het collectief bedrijfsvervoer in de haven te bundelen tot een beter op elkaar afgestemd netwerk, kunnen een sterke bijdrage leveren om het verkeer vlot te trekken.

Hetzelfde kan gezegd worden van de inspanningen geleverd door de stad, de provincie en het gewest, op vlak van fietspaden en fietsostrades. Het fietsnetwerk in het kader van het project ‘Over de Ring-West’ (Linkeroever en Zwijndrecht) en de geplande fietsbrug over de Schelde zijn de meest in het oog springende voorbeelden.

Maar het openbaar vervoer blijft de grootste zorg. Het vergt immers de meeste middelen.

Routeplan 2030

Inhoudelijk sluit het voorstel van de S-Ring, met uitlopers van het Ringspoor naar de haven op linker- én rechteroever, perfect aan bij het concept dat tal van experts naar voren schoven in het kader van het Routeplan 2030 en dat ook vanuit de burgerbewegingen wordt ondersteund: regionaal treinverkeer van Essen, via het Ringspoor naar Boom en Puurs (en omgekeerd), als cruciale schakel in het woon-werk- en woon-school-verkeer in de hele Antwerpse regio. De (her)opening van de stations Schijnpoort, Turnhoutsepoort, Dam en Ooststatie is daarbij ook aangewezen.

Deze maatregelen zijn onontbeerlijke schakels in een multimodaal netwerk met vlotte overstapfaciliteiten. Voorts passen daarin radiale sneltramlijnen (parallel aan de E34/E313 naar Oelegem en via de A12 naar Boom bv.) en tangentiële lijnen, zoals de Singeltram en de districtentram.

Stevige inhaalbeweging vereist

Het tempo waarin De Lijn en de NMBS de afgelopen decennia noodzakelijke projecten konden realiseren, ligt daarmee duidelijk veel te laag. Extra middelen zijn broodnodig voor een stevige inhaalbeweging. Het rekeningrijden niet doorvoeren zal de overheid alleszins niet helpen in het zoeken naar sociaal-rechtvaardige én toekomstgerichte middelen om een vlotte mobilteit waar te maken. Met het Toekomstverbond hebben alle partners de ambitie onderschreven om tegen 2030 de ‘ambitieuze modal shift 50/50’ te realiseren. Er is dus geen weg terug én er is geen tijd te verliezen.

Versnipperde bevoegdheden

Met hun voorstel voor personenvervoer per trein in de haven raken de Open VLD-politici ten slotte nog een specifiek probleem: de versnippering van bevoegdheden over het Vlaamse (mobiliteit in het algemeen) en het federale niveau (NMBS in het bijzonder). Al vaak is gebleken dat die splitsing een goede onderlinge afstemming in de weg stond. Dit voorstel kan en moet daar verandering in brengen. De Antwerpse burgerbewegingen pleiten ervoor dat het eendrachtig verdedigd wordt op beide beleidsniveaus samen.

 

Donderdag 04 april

Aan de onderhandelingstafel

De partners van het Toekomstverbond hebben de voorbije weken in hoog tempo voort onderhandeld over het ontwerp van de Oosterweelknoop en over de overkapping van de noordelijke Ring met de aansluitingen aan Schijnpoort en Groenendaallaan. Een kort overzicht.

  • De belangrijkste verworvenheid in het akkoord van 21 december 2018 is dat ook bij het ontwerpen wordt uitgegaan van een modal split 50/50. Het Toekomstverbond bepaalt immers dat tegen 2030 nog maar de helft van het verkeer uit auto’s en vrachtwagens mag bestaan, ten voordele van duurzamer vervoer. Tegen 2025, wanneer de Oosterweelverbinding klaar moet zijn, moet de helft van die ambitie al gehaald zijn. Daarom heeft het geen zin om voor de overkapte Ring te veel capaciteit te voorzien. Het ontwerp moet voortaan 'aanbodgestuurd' zijn, niet langer 'vraaggestuurd'. Concreet betekent dat voor het aangepaste ontwerp minder rijstroken.
  • Ringland pleit al lang voor een scheiding van het lokale en het doorgaande verkeer in aparte tunnels, niet alleen op de zuidelijke maar ook op de noordelijke Ring (vanaf de knoop E313/E34 via het Sportpaleis tot aan de Groenendaallaan). Terwijl dat in december voor iedereen rond de tafel nog de ambitie was, is dat concept intussen weer verworpen. Ringland vindt er geen medestanders meer voor.
  • In haar ontwerpen gaat de BAM opnieuw uit van een gemengd systeem voor de noordelijke Ring. De burgerbewegingen eisen nu snelle duidelijkheid over de overgang tussen het gescheiden systeem op de zuidelijke Ring en het gemengde systeem op de noordelijke Ring, met  stevige garanties voor de verkeers- en tunnelveiligheid.
  • Volgens de BAM staat een gemengd systeem de volledige overkapping niet in de weg. Ook daarover vragen de burgerbewegingen bevestiging via verder ontwerpend onderzoek.
  • Ten slotte hebben de onderhandelingen sinds het Toekomstverbond aangetoond dat de toegezegde co-creatie met de burgerbewegingen nog niet optimaal verloopt. Daarvoor hebben we verbetervoorstellen gedaan. Op korte termijn hopen we zo bijvoorbeeld tot een betere samenwerking te komen voor het ontwerp van de Oosterweelknoop en het knooppunt Groenendaallaan.

Op donderdag 4 april om 14.30 uur vindt in de commissie Mobiliteit en Openbare Werken opnieuw een ‘voortgangsrapportage Oosterweel’ plaats. Je kunt die hier live volgen of later herbekijken.

Woensdag 03 april

Opnieuw een festival! Radio Ringland!

Radio Ringland
 
Zondag 5 mei, 14 tot 18 uur
Conscienceplein, hartje Antwerpen
Gratis!

Presentatie:
Erika Van Tielen en studenten van AP Hogeschool

Podium:
Nieuw en jong talent brengt muziek, slam poetry en dans
De Ringlandband nodigt schoon volk uit voor livemuziek
Bert Embrechts en DJ 4T4 stellen een nieuw Ringland-lied voor
Bekende sidekicks zorgen voor een vrolijke noot

Live uitgezonden door Radio Stad, 107.8 FM:
Verslag vanop plein en podium
Studenten van AP Hogeschool ontvangen serieuze en minder serieuze gasten
Politici krijgen 5 dringende Ringland-vragen voorgeschoteld

Radio Ringland is:
een wake-upcall vlak voor de verkiezingen
de belangrijkste Ringland-ideeën kort en krachtig samengevat
show en plezier met inhoud

Nodig je vrienden uit via het Facebook-evenement

Wil je ook een handje toesteken? 
Geef je hier op

Dinsdag 19 maart

Colloquium: Hoe financieren we de overkapping?

De overkapping van de Antwerpse Ring zal winst opleveren voor de mobiliteit, de stadsontwikkeling, de leefbaarheid en de volksgezondheid. In die zin zal ze zich op termijn 'terugbetalen'. Maar waar halen we nú de middelen om de werken van start te laten gaan? In de jaren 60 werd de autoweg E3 (nu E17) aangelegd met geld dat werd opgehaald bij de burgers via de erg populaire E3-lening. Is een dergelijke formule voor herhaling vatbaar? Of zijn er nog andere methodes mogelijk?
De Ringland Academie heeft daarover de afgelopen jaren al flink wat denkwerk verricht. Om het thema verder uit te diepen zetten we een samenwerking op met het Urban Studies Institute van de Universiteit Antwerpen. Het resultaat verneem je op een colloquium op woensdag 3 april van 13.30 tot 18 uur in het auditorium van Den Bell. Ook de stad Antwerpen, het departement Mobiliteit en Openbare Werken, het Agentschap Wegen en Verkeer en de BAM verlenen hun medewerking. 

Geïnteresseerd? Schrijf je vóór 28 maart in via deze link.

Dinsdag 19 februari

Het Ringland Boek voor minister Ben Weyts

Minister Ben Weyts kreeg vorige week van Peter Vermeulen Het Ringland Boek. Het kan de overheid inspiratie leveren hoe ze burgers kan betrekken bij het beleid.

Bij telkens 30 verkochte exemplaren schenkt Ringland een exemplaar van het boek aan organisaties die er hun voordeel mee kunnen doen. Filter Café Filtré mocht zo op ons verjaardagsfeest het eerste boek in ontvangst nemen. Boost zelf een organisatie - je buurtcomité, natuurvereniging, school .... - die volgens jou graag Het Ringland Boek cadeau krijgt!

Zaterdag 16 februari

Ringland doet boek cadeau aan andere burgerbewegingen

Persbericht, 16/2/2019

De Antwerpse burgerbeweging Ringland schenkt per 30 verkochte exemplaren van Het Ringland Boek een exemplaar weg aan andere burgerorganisaties in Vlaanderen. Iedereen kan daarvoor suggesties doen. Met de campagne Boost betrokken burgers wil Ringland zijn ervaringen van de voorbije vijf jaar zo breed mogelijk delen.

Ringland heeft vandaag in deSingel op het feest voor zijn vijfde verjaardag Het Ringland Boek voorgesteld. Dat boek kwam er op suggestie van prof. em. Luc Huyse, die de Antwerpse burgerbeweging vroeg een soort handleiding te schrijven voor andere burgerbewegingen en actiegroepen in heel Vlaanderen.

1 gratis exemplaar per 30 verkochte
Ringland lanceert nu de campagne 'Boost betrokken burgers'. Daarmee kunnen alle burgers via www.ringland.be organisaties opgeven die volgens hen hun voordeel kunnen doen met het boek. Dat kunnen kleine buurtcomités zijn, maar ook jeugdverenigingen, scholen en gevestigde ngo's. Per 30 verkochte exemplaren schenkt Ringland 1 boek weg. 

Eerste gratis boek voor Filter Café Filtré
De eerste organisatie die al een boek kreeg, was Filter Café Filtré, het van oorsprong Brusselse actiecomité dat in heel Vlaanderen ijvert voor gezonde lucht in schoolomgevingen. Initiatiefneemster Annekatrien Verdickt nam het boek tijdens het feest in ontvangst.

Al honderden exemplaren verkocht
Het Ringland Boek kon al enkele weken in voorverkoop besteld worden. De interesse is groot. Het boek is niet alleen voor organisaties bestemd. Voor Ringlanders is het boek, met veel foto's en interviews, een mooie terugblik op de weg die ze de voorbije vijf jaar samen hebben afgelegd. Door hun enthousiasme en inzet is de volledige overkapping van de Antwerpse Ring in zicht.

Het Ringland Boek in het kort
• Uitgave in eigen beheer
• ISBN 9789463880114
• 232 pagina's, full color
• Verkoopprijs: 30 euro
• Te koop via www.ringland.be en vanaf maandag 18/2 ook in boekhandels in heel Vlaanderen
Inhoudstafel
Voorwoord Luc Huyse
Coverbeeld

Woensdag 06 februari

Een cadeau en een feest in deSingel


Het akkoord over Oosterweel-light is een mooi cadeau in de aanloop naar onze 5de verjaardag, op Valentijn. Het is een cadeau van en voor heel Antwerpen. Daarom plaatsten we langs de Ring een reuzegroot pak met strik rond. Het staat niet toevallig in de berm van de afrit van Borgerhout, de plaats waar we vijf jaar geleden enkele weken lang dagelijks de Ringland-vlag plantten.

We pakken het cadeau uit op ons verjaardagsfeest op zaterdag 16 februari om 14 uur in deSingel. Dan wordt ook Het Ringland Boek - 5 jaar burgers in beweging voorgesteld. Dat doen we met een panelgesprek. Onder meer prof. Luc Huyse is een van onze gasten. Lien Van de Kelder leidt het feest in goede banen. En uiteraard heffen we het glas. Vier mee!

Het Ringland Boek schetst met veel foto's, interviews en achtergrondverhalen het succes van onze jarige burgerbeweging. Tot 14 februari loopt een voordeelactie via ringland.be. Verspreid de droom, steun Ringland!

 

Woensdag 06 februari

Doorbraak voor Oosterweel-light

Er is een doorbraak voor Oosterweel-light:

• Akkoord over voorkeursvariant
• Noordkasteel en historische silo's gered
• Minder verkeer als uitgangspunt
• Gescheiden verkeer over héle Ring
• Verdere samenwerking met alle partners van het Toekomstverbond

= VOLLEDIGE OVERKAPPING IN ZICHT !

Uiteraard is er nog veel werk aan de winkel, maar de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal reageren erg tevreden op dit akkoord.

Bekijk in het filmpje wat het akkoord inhoudt.

Woensdag 06 februari

Ontwerp Oosterweelverbinding in laatste rechte lijn, Werkgemeenschap van start

Persbericht Ringland, Ademloos, stRaten-generaal, BAM, stad en haven

De partners in het Toekomstverbond - de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal, de stad Antwerpen en de BAM - hebben deze middag hun akkoord voorgesteld voor een voorkeursvariant van de Oosterweelverbinding. Er zijn ook afspraken gemaakt over de Werkgemeenschap. 

Er blijft nog veel werk aan de winkel is, maar de burgerbewegingen reageren erg tevreden op deze doorbraak, die de weg vrijmaakt voor een volledige overkapping van de Antwerpse Ring. Ze blijven zich ten volle engageren om die ook effectief te realiseren.

Lees hier het gezamenlijke persbericht.

Maandag 07 januari

Open brief aan nieuwe gemeenteraad

Vandaag wordt in Antwerpen de nieuwe gemeenteraad geïnstalleerd. Naar aanleiding daarvan schreven Ringland, Ademloos en stRaten-generaal samen een open brief aan de burgemeester, de schepenen en de gemeenteraadsleden van meerderheid en oppositie.
De burgerbewegingen zien in het bestuursakkoord van N-VA, sp.a en Open VLD goede aanzetten voor de periode 2019-2024. Tegelijk verwachten ze, in het licht van de grote uitdagingen waar de stad voor staat, toch meer ambitie.

Antwerpen, 7 januari 2019

 

Geachte burgemeester en schepenen,
Geachte gemeenteraadsleden van meerderheid en oppositie,

 

Samen werk maken van de volledige overkapping van de Antwerpse Ring en van een modal shift naar duurzamer verkeer, als hefbomen voor de uitbouw van een leefbare, gezonde stad in een bereikbare regio: dat zijn dé grote uitdagingen waar Antwerpen vandaag voor staat.

Daarom schoven Ringland, Ademloos en stRaten-generaal in hun memorandum die ambitie naar voren als belangrijkste beleidsdoel voor de nieuwe bestuursperiode. Dat waarmaken vergt een volgehouden en gecoördineerde aanpak vanuit alle beleidsdomeinen.

De burgerbewegingen stellen vast dat die ambitie effectief de leidraad vormt van het eerste hoofdstuk ‘Leefbare en mobiele stad’ van het bestuursakkoord 2019-2024. Daarbij is tot onze tevredenheid, zowel qua inhoud als qua werkwijze, voortgebouwd op het Toekomstverbond, waaraan de burgerbewegingen een fundamentele en structurele bijdrage hebben geleverd. Ook de twee schaalniveaus zijn cruciaal: tegelijk werken aan de ruggengraat van de stad van de 21ste eeuw, én in alle districten werk maken van de verbetering van de leefbaarheid op wijkniveau, onder meer via een doorgedreven duurzame mobiliteit.

Toch kan en moet de ambitie nog een flinke stap hoger. De nieuwe bestuursploeg wil van Antwerpen de meest leefbare stad van Vlaanderen maken. De burgerbewegingen mikken op een plaats in de top drie in Europa.

Leefbaarheidsprojecten als opstap naar de volledige overkapping

Vlaanderen heeft voor de overkapping al een eerste schijf van 1 miljard euro vrijgemaakt, de stad zelf doet er 250 miljoen euro bovenop. Dat is fantastisch, maar nu komt het erop aan niet alleen die eerste reeks van 18 + 4 geselecteerde projecten te realiseren, maar in nauwe samenwerking met de volgende Vlaamse regering vooral werk te maken van het perspectief op de volledige overkapping.

Net dat perspectief komt te weinig naar voren in dit bestuursakkoord. Nochtans: hoe sneller dat totaalbeeld concreet wordt, hoe efficiënter de eerste projecten gerealiseerd kunnen worden. Dat de prioriteit daarbij ligt op de dichtstbevolkte en minder sterke stadswijken zoals Dam, Antwerpen-Noord, Luchtbal, delen van Merksem, Deurne en Borgerhout, is uiteraard wel alleen maar toe te juichen.

Niet wachten met circulatieplannen

Voor de districten is het een geweldige uitdaging om aan beide kanten van de Ring nu al toe te werken naar het voorliggende toekomstbeeld, zowel met blauw-groene verbindingen in de richting van de overkapping, als met nieuwe circulatieplannen in de wijken zelf.
Het bestuursakkoord stelt echter voor om te wachten op de voltooiing van de overkapte Ring om een ‘strategisch circulatieplan’ met slimme verkeerssturing uit te werken. Daar is geen enkele reden voor. Volgens de burgerbewegingen is het absoluut noodzakelijk daar nú al werk van te maken, vóór de grote werken voor Oosterweel en de overkapping effectief opstarten.

Om die werken vlot te laten verlopen zal het immers nodig zijn om in de hele stadsregio tienduizenden auto's uit het verkeer te halen. Het kan niet de bedoeling zijn dat die een sluipweg zoeken door de wijken. Als het nieuwe bestuur de ambitie heeft om ‘de wijken te versterken’, zal het dus het sluipverkeer moeten tegengaan. Daarvoor moet het onverwijld werk maken van slimme circulatieplannen. Voorts verdient de geplande fietsbrug over de Schelde een prioritaire realisatie als ‘minderhindermaatregel’. Die brug kan trouwens  symbool staan voor de ‘grote verbinding’, die het bestuursakkoord zegt na te streven.

Modal shift moet ambitieuzer

Schepen Koen Kennis verklaarde zelf dat de modal split 50/50 in de binnenstad al gerealiseerd is: nog maar de helft van het verkeer bestaat er uit auto’s, voor de andere helft van hun verplaatsingen kiezen burgers nu al voor duurzame alternatieven zoals stappen, fietsen of het openbaar vervoer. Maar om het globale streefcijfer 50/50 in de hele Vervoerregio waar te maken, moet de ambitie in de stad een stuk hoger, naar 70/30 in de kernstad en 60/40 in de voorstad. Steden als Zürich en Amsterdam doen zelfs nog beter.

Bovendien heeft Straatvinken, het burgeronderzoek van de Ringland Academie, aangetoond dat het cijfer voor de binnenstad vertekend wordt door de autoluwe woonwijken die er al zijn. Drukke verkeersassen snijden als street canyons dwars door de stad. Het bestuursakkoord toont veel te weinig ambitie om die grondig aan te pakken. De voorgestelde initiatieven om burgers aan te moedigen de auto nog meer aan de kant te laten, zijn te vrijblijvend. Er wordt geen duidelijke keuze gemaakt voor het STOP-principe, met prioriteit voor stappers, trappers en openbaar vervoer, en pas dan personenvervoer.

Om het stappen en fietsen nog meer aan te moedigen, moet niet alleen de kernstad autoluwer worden, maar ook de wijken daarbuiten. Waarom op de invalswegen geen parkeerstroken ombouwen tot bredere fietspaden en groenstroken, zoals in Kopenhagen? Hoe kan de Turnhoutsebaan een aangename fietsvriendelijke verbinding worden, met ook de stadstram in een aantrekkelijke publieke ruimte, als de parkeercapaciteit er volgens het bestuursakkoord toch dezelfde moet blijven? Dat er aanzetten zijn om de parkeernorm bij bouwprojecten te verlagen is positief, maar zal niet voldoende zijn om de parkeerdruk te verlagen. Er is dringend nood aan een doorgedreven parkeerbeleid dat niet langer uitgaat van méér parkeerplaatsen, maar van een grondige herschikking van het bestaande boven- en ondergrondse areaal. Dat kan de doorstroming ook elders merkelijk verbeteren en geeft meer ruimte voor allerlei andere ambities uit het bestuursakkoord, zoals meer rustplekken in de stad of makkelijk bereikbare sorteerstraatjes.

Betere luchtkwaliteit in autoluwe wijken

Te veel autoverkeer is niet alleen nefast voor de stedelijke leefbaarheid in het algemeen, maar ook voor de luchtkwaliteit in het bijzonder. CurieuzeNeuzen, het andere burgeronderzoek van de Ringland Academie, toonde aan dat de luchtkwaliteitsnormen in veel straten overschreden worden. Het voornemen van het nieuwe bestuur om het stadscentrum autoluw te maken juichen de burgerbewegingen toe, maar nog te veel maatregelen zijn daarmee in tegenspraak. De vele parkeergarages blijven een aanzuigeffect hebben voor verkeer van buiten de stad. De aangekondigde luchtfilters in klassen bieden evenmin een fundamentele oplossing voor de slechte luchtkwaliteit rond scholen. Een ontdieseling van het verkeer kan niet wachten tot 2030. Om tegen dan de normen van de Wereldgezondheidsorganisatie te halen moet de totale ban van fossiele brandstoffen al gerealiseerd zijn tegen 2028. Een uitbreiding van de lopende milieueffectrapportage is nodig; ze zal het effect van een versnelde invoering van een dieselban onderstrepen.

Routeplan 2030 als leidraad voor hele Vervoerregio

Om in de hele Vervoerregio de mobiliteit aan te pakken is samenwerking nodig tussen de 33 gemeenten die er deel van uitmaken. Het Routeplan 2030, dat volop in opmaak is, moet daarvoor dé leidraad vormen. Alleen vanuit intensieve samenwerking is een gecoördineerde uitbouw mogelijk van het hele netwerk van openbaar vervoer en fietsinfrastructuur, noodzakelijk als alternatief voor wie naar Antwerpen wil komen.

Die aanpak mag niet beperkt blijven tot een districten-tramroute en het Ringspoor op Antwerps grondgebied, maar vereist ook stamlijnen in de hele Vervoerregio, met de stations als multimodale knooppunten en het principe dat pendelaars maximaal één keer moeten overstappen. Dat kader komt nog te weinig naar voren in het bestuursakkoord. De burgerbewegingen bepleiten een snelle uitwerking en realisatie van dat Routeplan.

De geest van het Toekomstverbond

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal roepen de politici op het overleg met de burgers voort te zetten, als noodzakelijke voorwaarde om ‘De Grote Verbinding’ echt waar te maken. Burgemeester Bart De Wever gaf aan dat het bestuursakkoord uitgewerkt is ‘in de geest van het Toekomstverbond’. Voor dat akkoord tussen de overheid en de burgerbewegingen is gezocht naar een andere manier van samenwerken en zijn niet voor de hand liggende partners toch samen rond de tafel gebracht. De burgerbewegingen hopen dat dat de volgende jaren lukt in zo veel mogelijk bevoegdheidsdomeinen én op het terrein. De formule van de werkbanken in de Werkgemeenschap van het Toekomstverbond kan ook het model zijn voor de wijkwerking in Antwerpen.

Alleen door samen te werken kunnen de overkapping en de grootse werken die op stapel staan op een goede en vlotte manier gerealiseerd worden. Laten we daarvoor een voorbeeld nemen aan Maastricht, waar de A2 in tien jaar tijd werd omgebouwd tot een volledig nieuwe Avenue 2, een groene loper die wijken én mensen echt weer met elkaar verbindt.

Als we samen de volledige overkapping van de Ring kunnen realiseren, wordt Antwerpen niet alleen de meest leefbare stad van Vlaanderen, maar is een plaats in de top drie van Europa een haalbare ambitie. Ringland, Ademloos en stRaten-generaal willen daar alvast voor blijven gaan.

Vrijdag 07 december

Het Ringland Boek komt eraan

Persbericht, 7/12/2018

Ringland kondigt vandaag Het Ringland Boek aan. Dit boek biedt aan de hand van interviews, foto’s en achtergrondverhalen inzicht in de manier waarop de Antwerpse burgerbeweging in 5 jaar tijd een opmerkelijk resultaat boekte. Voor Ringlanders is het een mooie terugblik op hun volgehouden engagement. Hopelijk zal het nog meer burgers enthousiasmeren. Voor andere burgerorganisaties vormt het een bron van inspiratie. Het Ringland Boek verschijnt bij de 5de verjaardag van Ringland op 14 februari 2019, maar het kan vanaf vandaag besteld worden. Een tip voor een origineel kerstcadeau dus: ‘Verspreid de droom, leg Het Ringland Boek onder de boom’.

Een jaar geleden was prof. em. Luc Huyse (KU Leuven) gastspreker op een reflectiedag van de Antwerpse burgerbeweging. Hij zei toen: ‘Ringland is een succesverhaal op het vlak van burgerparticipatie, maar kan een nog veel bredere rol spelen. Veel actiegroepen en burgerbewegingen in Vlaanderen zijn op zoek naar een routeplanner, een draaiboek waarmee zij hun organisatie politieke invloed kunnen geven. Een soort ‘do it yourself’-gids op basis van Ringlands ervaringen met politieke inburgering zou bijzonder nuttig zijn, een cruciale stap zelfs in de zoektocht naar vernieuwing van de democratie.’

Vijf jaar burgerbeweging

Ringland besloot de handschoen op te nemen. Het boek

  • schetst de ontstaansgeschiedenis van de burgerbeweging in de politieke en maatschappelijke context
  • zoomt in op de eigen communicatiestijl waarmee opmerkelijk snel een grote achterban werd opgebouwd
  • biedt een overzicht van de vele evenementen die met de inzet van talloze vrijwilligers telkens een groot succes werden
  • beschrijft de nieuwe vorm van samenwerken in het ‘Antwerps laboratorium’
  • geeft de stappen in het politiek overleg aan die tot het historische Toekomstverbond hebben geleid
  • geeft een inkijk achter de schermen van een professioneel geleide burgerorganisatie
  • werpt een blik op een mooie toekomst in een leefbaar en mobiel Antwerpen
  • en zo veel meer.

Samen met veel Ringlanders

Geheel in de traditie van de burgerbeweging koos het redactieteam voor een co-creatieve aanpak, met inbreng van veel vrijwilligers. Ook zij kregen een stem in het boek. Voor de eigen achterban is het een boek vol herinneringen met foto’s en verhalen van campagnes en evenementen die zij mee realiseerden. Het Ringland Boek is dan ook een stevig woord van dank voor de inzet van duizenden burgers.

Daarnaast praatte de redactie met experts en academici, journalisten en beleidsmakers. Hoe verklaren zij het succes van Ringland? Hoe blikken zij terug op het afgelegde parcours? Wat is de maatschappelijke betekenis van deze burgerbeweging?

Tips voor actiegroepen en burgerbewegingen

Ringland wil zijn ervaringen en opgebouwde kennis niet voor zich houden. Daarom wordt elk van de tien hoofdstukken besloten met tips, do’s-and-don’ts inzake

  • communicatie en perscontacten
  • organisatie van evenementen
  • enthousiasmeren van vrijwilligers
  • inzet van experts en burgerwetenschappers
  • overleg met administraties en overheid
  • allianties met andere actiegroepen, maar ook met ondernemers, artiesten en kunstenaars ...
  • uitbouw van een structuur voor de organisatie
  • en zo veel meer.

Denkstof voor beleidsmakers

Het Ringlandboek biedt ook denkstof voor politici en ambtenaren. Hoe ga je om met burgers en hun vaak terechte bekommernissen? Hoe ga je proactief aan de slag met burgerparticipatie? Hoe geef je ruimte aan de knowhow van burgers bij de bepaling en uitwerking van een beleid dat iedereen aanbelangt? Het Oosterweeldossier geraakte pas gedeblokkeerd toen alle belanghebbenden besloten naar elkaar te luisteren en om de tafel te gaan zitten. Het Ringland Boek is het verhaal van iedereen die het mee heeft waargemaakt.

Leg Ringland onder de kerstboom

Het Ringland Boek verschijnt op 14 februari 2019, de 5de verjaardag van Ringland. Wie het nu via www.ringland.be bestelt, kan een cadeaubon downloaden en die onder de kerstboom leggen. De verkoopprijs bedraagt 30 euro. Tot 14 februari geldt ook een voorverkoopactie: voor twee exemplaren betaal je 50 euro. Zo kunnen burgers het boek voor zichzelf kopen en een exemplaar om cadeau te doen. Daarmee helpen ze de droom voort te verspreiden.

Vrijdag 16 november

Toon je warm hart tijdens De Warmste Week

Bron: Nieuwsbrief, 16/11/2018 

De Warmste Week staat weer voor de deur. Ongetwijfeld wil ook jij dan weer je warm hart tonen. Waarom eens niet voor Ringland, de grootste en warmste burgerbeweging van Vlaanderen?

Zelfgemaakte pompoensoep verkopen, een fuif, quiz of concertje organiseren, onze leuke Ringland-gadgets (sleutelhangers, fietsplaatjes, Ringpakpapier enz.) verkopen, …? Je hebt vast een fantastisch idee.

Registreer je initiatief, groot of klein, op de website van Studio Brussel en hou ons op de hoogte via info@ringland.be. Als je dat wil, maken we via Facebook of Instagram graag reclame voor je initiatief.

Je kan met je kinderen ook deelnemen aan de Ketnet-Koekenbak of op vrijdag 21 december meedoen met de Warmathon. Nodig je vrienden, vereniging of collega’s uit om mee te stappen of te lopen langs de Schelde. Warme ambiance verzekerd.
Kies bij eender welke actie in de eerste stap van je inschrijving voor Ringland als goed doel.

> Ik doe mee met De Warmste Week voor Ringland

Waarom Ringland een goed doel is

Samen met zeer veel Antwerpenaren droomt Ringland van de volledige overkapping van de Ring. We blijven aan de kar trekken, op een constructieve manier politieke druk uitoefenen, ervoor ijveren dat het Toekomstverbond integraal wordt uitgevoerd en deelnemen aan de werkbanken daarvoor. Alles om een gezond, leefbaar en mobiel Antwerpen te realiseren. Als dat geen goed doel is! Voor jou, voor alle Antwerpenaren en zelfs voor heel Vlaanderen.

De financiële en morele steun via De Warmste Week komt ten goede aan onze vrijwilligerswerking.

Ondertussen achter de schermen

  • Bestuursakkoord
    Na de verkiezingen wachten we vol spanning het nieuwe Antwerpse bestuursakkoord af. Ringland is samen met Ademloos en stRaten-generaal geconsulteerd door burgemeester Bart De Wever. We hebben opnieuw ons memorandum voorgelegd. Het stadsbestuur stad kan en moet de komende legislatuur enkele cruciale stappen zetten voor de realisatie van de volledige overkapping. Ook in de overige 32 gemeenten van de Vervoerregio Antwerpen gaan we in gesprek met de beleidsmensen.
  • Oosterweel-light
    De burgerbewegingen zitten samen met de BAM en het studiebureau Tractebel om de tafel om een aanvaardbare oplossing te vinden voor de Oosterweelverbinding. Oosterweel-light is cruciaal voor de realisatie van een volledige overkapping en een modal shift naar duurzamer verkeer, en voor een gezonde luchtkwaliteit in de buurt van het Sportpaleis.
  • Denkdag
    Op onze denkdag op zaterdag 10 november hebben enkele tientallen vrijwilligers en leden van Ringland Academie zich gebogen over onze plannen voor de nabije en iets verdere toekomst. We houden je te gepasten tijde op de hoogte.
  • RingBoek
    Een redactieteam werkt volop aan een ‘RingBoek’, een even verbluffend werkstuk als de voorbije vijf jaar Ringland al waren. Misschien iets voor onder je kerstboom? Binnenkort meer nieuws daarover.

Over kerstcadeautje gesproken...

Wil je ons een hart onder de riem steken maar blijf je tijdens de kille herfst- en winterdagen liever in je luie zetel? Geen probleem, je kan onze werking ook steunen met een fiscaal aftrekbare gift op de rekening van het Fonds Vrienden van Ringland, beheerd door de Koning Boudewijnstichting.

Doe je dat voor het einde van het jaar, dan kan je een deel van je gift (vanaf 40 euro) recupereren via je eerstvolgende belastingaangifte. Een eindejaarscadeau voor Ringland en voor jezelf dus.

> Ik steun Ringland met een fiscaal aftrekbare gift

 

Maandag 22 oktober

Goed nieuws:
burgerbewegingen weldra mee aan het stuur

Bron: Nieuwsbrief Ringland, 22/10/2018

De Antwerpse burgerbewegingen besturen binnenkort wellicht mee. Peter Vermeulen van Ringland zal deel uitmaken van een coördinatiecomité van de Werkgemeenschap en Manu Claeys van stRaten-generaal treedt toe tot de raad van bestuur van de BAM.

Dat nieuws moet nog bekrachtigd worden door de Vlaamse regering, maar het lekte  afgelopen zaterdag 20 oktober al uit in De Standaard. Dat artikel kan je hier integraal lezen. Graag geven we hieronder nog wat duiding.

Is dit goed nieuws?

Ja, we zijn tevreden. Voor de burgerbewegingen is dit een erkenning voor vele jaren hard werken. Het is ook een belangrijk signaal dat andere vormen van samenwerking ontstaan, dat gezocht wordt naar nieuwe wegen om het complexe dossier van de overkapping en Oosterweel samen verder vorm te geven, dat overheden zichzelf heruitvinden.

Zijn we verrast?

Niet echt. Ringland heeft er zelf op aangedrongen dat de burgerbewegingen vertegenwoordigd zouden zijn in de beslissingsstructuren. In het Toekomstverbond van 2017 is met de overheid afgesproken dat er een nieuwe samenwerkingsstructuur zou komen waarin de burgers medezeggenschap zouden krijgen. Dat zou gebeuren op diverse niveaus:

  • de vier werkbanken (Overkapping, Oosterweel, Haventracé en Routeplan)
  • de jury die de ontwerpteams selecteerde
  • de Werkgemeenschap: een samenwerkingsverband van alle betrokken besturen, overheidsadministraties, experts, participerende burgers en burgerbewegingen en andere relevante actoren. Die Werkgemeenschap zou onder leiding komen van een ‘tweede intendant’.

Worden die afspraken ondertussen nagekomen?

Ja. De burgerbewegingen zitten en zaten in de werkbanken en in de jury van de ontwerpteams. Ze maakten ondertussen ook deel uit van de jury voor de aanstelling van de nieuwe overkappingsintendant. Alexander D’Hooghe was de enige kandidaat en volgt zichzelf wellicht binnenkort op (zoals De Standaard ook aangeeft).

Wie gaat de Werkgemeenschap leiden?

Het denkspoor van de ‘tweede intendant’ heeft ondertussen een andere wending gekregen. Nu wordt meer gedacht over de oprichting van een ‘coördinatieteam’. Dat moet enerzijds de werkbanken coördineren en anderzijds de overheden (Vlaanderen, stad Antwerpen en de 32 andere gemeenten van de Vervoerregio) in hun samenwerking met alle betrokken actoren. De burgerbewegingen krijgen daarin een ‘structurele rol’. Daarvoor wordt Peter Vermeulen van Ringland naar voren geschoven.

Onophoudelijke onderhandelingen

Voor velen komen deze beslissingen wellicht toch als een verrassing. Velen vragen zich wellicht af: wat gebeurt er allemaal achter de schermen? Dit is een van de resultaten van de onophoudelijke onderhandelingen waarmee we gestaag vooruit blijven gaan.

Meer participatie en co-creatie

Binnenkort zitten de burgerbewegingen dus wellicht ook ‘formeel’ mee aan het stuur: Peter Vermeulen in de Werkgemeenschap, Manu Claeys in de raad van bestuur van de BAM. Deze stap past mooi in onze visie op participatie en co-creatie. De burgerbewegingen kunnen er rechtstreeks mee op toezien dat burgers betrokken blijven bij de gewenste realisatie van de overkapping en dat er samenhang is tussen alle voorstellen voor de mobiliteit en de leefbaarheid. Tegelijk blijven onze twee voortrekkers volwaardig lid van de burgerbewegingen, elk met hun eigen autonomie.

Meer verantwoordelijkheid

De aanstellingen geven aan dat de burgerbewegingen au sérieux worden genomen. Omgekeerd nemen Manu en Peter meer verantwoordelijkheden op. Zij moeten de brug slaan tussen de burgerbewegingen (niet alleen stRaten-generaal, Ringland en Ademloos, maar alle betrokken verenigingen van burgers in de regio) en de andere partners (overheden, administraties en andere stakeholders).

Achterban blijft nodig

Deze nieuwe fase is een hele uitdaging, die alleen maar positief kan uitdraaien als ze de steun krijgt van onze achterban. Ook daar willen we samen aan werken, door regelmatig informatie te verstrekken en te overleggen tijdens publieke momenten. Iedereen kan steeds tekst en uitleg vragen, en suggesties doen voor de verdere ontwikkeling van dit boeiende proces.

Denkdag op 10 november

Op zaterdagnamiddag 10 november organiseert Ringland opnieuw een ‘denkdag’ voor geëngageerde vrijwilligers, om de strategie voor de komende maanden uit te zetten. Wil je daarvoor nog een uitnodiging krijgen, meld je dan vandaag nog aan via deze link. Wil je af en toe gewoon meedraaien als vrijwilliger, geef je dan op via info@ringland.be.

Wij gaan ervoor!

Deze structurele erkenning als gesprekspartner is een nieuwe stap, maar doet niets af aan het inhoudelijk werk dat blijvend wordt geleverd door de burgerbewegingen. Over de plannen en de MER-procedure rond de Oosterweel-light, de concrete voorstellen voor het Routeplan 2030, de vragen rond de scheiding van het verkeer, de nieuwe knoop Zuid en nog zoveel meer zijn de discussies nog stevig aan de gang. Als autonome burgerbewegingen blijven we onze krachten bundelen om in de onderhandelingen stappen verder te geraken. Dat blijft nodig.
Wordt vervolgd, hopelijk met jouw steun.

Zaterdag 20 oktober

Activist wordt bouwheer

Bron: De Standaard, 20/10/2018

De Vlaamse regering benoemt binnenkort Manu Claeys als bestuurder bij de Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel. Zo komt de grootste cri­­ticus van Ooster­weel mee aan het roer.

Antwerpen - De activisten rond Oosterweel mogen mee­besturen. De Vlaamse regering benoemt binnenkort Manu Claeys (StRaten-generaal) tot onafhankelijk bestuurder bij de Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel (BAM), onder meer de bouwheer van het 3,5 miljard euro kostende infrastructuurproject. Peter Vermeulen (Ringland) krijgt dan weer een zitje in een op te richten coördinatiecomité van de Werkgemeenschap, een instelling die alle stakeholders (overheid, actiegroepen, economische sectororganisaties ….) vertegenwoordigt. De Vlaamse overheid legitimeert op die manier de actiegroepen. Zij beginnen een mars doorheen de instellingen.

De doorbraak komt niet onverwacht. Na het afsluiten van het Toekomstverbond - een wapenstilstand tussen alle partijen waarbij een rist ambitieuze projecten werd afgesproken - pleitte intendant Alexander D'Hooghe ervoor de actievoerders op te nemen. De infrastructuurwerken in en rond Antwerpen zullen vijftien jaar in beslag nemen, dus moeten ze structureel en duurzaam mee aan boord.

Toekomstverbond

De komst van Manu Claeys als onafhankelijk bestuurder bij de BAM springt het meest in het oog. Ooit was hij de bezieler van het referendum dat het viaduct in 2009 wegstemde. Jarenlang pleitte hij voor het opdoeken van de BAM, nu gaat hij mee het beleid sturen.

In september kwam er een oproep. Die leek hem op het lijf geschreven. Men zocht een kandidaat 'met een grondige ervaring en deskundigheid in participatie- en inspraakprocessen

in ruimtelijke projecten of infrastructuurwerken binnen een stedelijk weefsel, met een diepe kennis van het werkveld'.

De actiegroepen kwamen overeen dat Claeys zijn dossier zou insturen. Zijn naam prijkt nu op de shortlist. De Vlaamse regering moet nog haar definitieve ja-woord geven, maar niemand twijfelt eraan dat Claeys het haalt. Een afwijzing zou als een kaakslag worden geïnterpreteerd.

Claeys' aanwezigheid bewijst hoezeer de BAM vervelt van een maatschappij die alleen bekommerd was om beton naar een organisatie die mee de verantwoordelijkheid draagt voor de modal shift (minder verkeer op de Ring) en zelfs de luchtkwaliteit.

Het Toekomstverbond veroorzaakt nog meer bewegingen. Zo besliste de BAM vrijdag om Bart Van Camp aan te werven als directeur Omgeving. Vanaf 2019 neemt hij de regie van alle maatschappelijke processen rond Oosterweel in handen. De kabinetschef van minister van Verkeer Ben Weyts (N-VA) werkte net na de eeuwwisseling al bij de BAM.

Van Camp is een van de architecten van het Toekomstverbond. 'Voor BAM is een structurele samenwerking met alle betrokken partners cruciaal. Met de aan­stelling van Bart Van Camp krijgt de samenwerking nu een gezicht', luidde het in een mededeling.

Stevig bikkelen

Weyts' kabinetschef staat heel dicht bij Antwerps burgemeester en studiegenoot Bart De Wever. Zes jaar geleden maakte hij als zijn persoonlijke woordvoerder de opgang naar het stadhuis vanaf de eerste rij mee. Zijn overstap versterkt het globale kader. Er zit veel in de pijplijn, veel meer dan wat de oorspronkelijke plannen inhielden.

Behalve de modal shift moet het overkappingsverhaal in goede banen worden geleid. Ook komen er bijkomende tracés om de Ring rond Antwerpen te ontlasten. In de schoot van de Werkgemeenschap wordt daarom gezocht naar een constructie, een uitvoerende coördinatie, die moet toelaten om 'sneller te schakelen'. Behalve Peter Vermeulen nemen ook Van Camp en Luk Hellemans, de nieuwe ceo van de BAM, daarin plaats.

Betrokkenen bevestigen het denkspoor, maar benadrukken dat het voorbarig is. Wellicht komt er eind dit jaar, wanneer ook het mandaat van de intendant wordt vernieuwd - D'Hooghe is de enige kandidaat - meer duidelijkheid.

Al die bewegingen impliceren niet dat de uitwerking van de sluiting en overkapping van de Ring op wieltjes loopt. Het vergt heel wat aandacht van de actiegroepen. De neiging om toch die ene rijbaan extra aan te leggen, blijft immers aanwezig. Achter de schermen wordt er soms stevig gebikkeld. De aanwezigheid van Claeys en Vermeulen in de driver's seat behoedt hen straks voor voldongen feiten te staan.

 

'Niet alleen het geld, ook de geest moet worden bewaakt'

Antwerpen - De Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel (BAM), de bouwheer van de gecontesteerde Oosterweelverbinding, werd jarenlang gezien als een betonboer waar ingenieurs de plak zwaaiden. Maar nu staat niets de toetreding van Manu Claeys tot de raad van bestuur nog in de weg.

'Dat dit een onverwachte stap is, geef ik graag toe', zegt Claeys. 'Doorgaans wordt de functie van onafhankelijk bestuur voorbehouden voor managers. Maar de hervormde BAM moet ook bekommerd zijn om de luchtkwaliteit of de participatie van Antwerpenaar. Dat moet een structurele vertaling krijgen.'

De oproep tot kandidaatstelling leek u op het lijf geschreven.

(grijnst) 'Daar had ik niets mee te maken. Ik heb mijn dossier ingestuurd. Ik weet niet eens welke vergoeding ertegenover staat.'

Jarenlang pleitte u voor het opdoeken van de BAM.

'Het is geen business as usual. Ook de nieuwe ceo, Luk Hellemans, zal zijn opdracht anders invullen dan zijn voorganger, Jan Van Rensbergen. Mijn mogelijke toetreding tot de raad van bestuur bewijst dat de BAM op het juiste spoor zit. Ieder lid heeft zijn inbreng, voor het eerst kunnen de actiegroepen hun visie aandragen.'

'Niet alleen de centen, maar vooral de geest moet worden bewaakt. Het zou doodjammer zijn, mochten we deze kans hebben laten schieten. Een bestuurslid krijgt alle informatie. Dat is van onschatbare waarde. En mijn ogen lezen op een andere manier.'

Tegelijkertijd laat u zich inkapselen door het establishment.

'Als bestuurder zou ik onafhankelijk zijn, ik heb geen persoonlijk belang bij het financiële lot van de BAM. Het impliceert dat ik me niet moet terugtrekken uit andere activiteiten. Dat is ook de kern van mijn jongste boek Red de democratie! De burgerbewegingen kunnen deelnemen aan processen én moeten zich tegelijk activistisch opstellen.'

'Ik vorm zelf het bewijs. Ik ben al actief bij de uitvoering van Oosterweel, maar heb mee een minister mee voor de rechter gedaagd vanwege de luchtkwaliteit. Al zal ik als lid van de raad van bestuur mijn activisme moeten wikken en wegen. In de raad kan ik dat uitleggen, kan ik scherpstellen op datgene wat conflictueus is. Op het terrein houd ik de vinger aan de pols. Anders kunnen ze evengoed een participatie-expert met een bureauke nemen. Het wordt geen simpele oefening, maar ze is cruciaal.'

Wat de actiegroepen nu klaarspelen, moet Groen ook kunnen.

'Wat wij hebben gepresteerd, blijft peanuts vergeleken met de inspanning die N-VA-voorzitter Bart De Wever en zijn groene collega Wouter Van Besien moeten leveren. Maar de geest van onze prestatie kan vertaald worden. Net als wij zullen ze uit hun comfortzone moeten treden.'

'Op het vlak van luchtkwaliteit en mobiliteit was het vijf voor twaalf. Via het Oosterweelproject en met de actiegroepen als katalysator is de politiek gevolgd. Op dat punt hoeft De Wever voor zijn partij nauwelijks de bakens te verzetten. Maar de overeenstemming op het vlak van sociaal beleid en diversiteit is ver zoek. Daar staat het DNA van de twee partijen lijnrecht tegenover elkaar.'

Bart Brinckman

Dinsdag 02 oktober

Politieke partijen reageren op memorandum

Ringland, Ademloos en stRaten-generaal vroegen de partijen in Antwerpen zich achter hun memorandum te scharen. We kregen volgende reacties.

  • CD&V
    'Een wereldstad op mensenmaat is voor CD&V een leefbare stad. Een stad vol groen, vlot openbaar vervoer en veilige fietspaden. CD&V heeft de ambitie om van Antwerpen de meest leefbare stad van Europa te maken. Dat doen we niet alleen. Dat willen we samen met elke Antwerpenaar realiseren. Ook met de burgerbewegingen willen we werken aan een volledig overkapte ring, distributiecentra en parkeergebouwen aan de stadsrand en een uitgebreid netwerk van deelauto’s en -fietsen. Om dit alles in goede banen te leiden stellen we een stedelijke Luchtmeester aan.'
  • Groen
    'Voor Groen is het duurzaam maken van de mobiliteit in Antwerpen in de volgende legislatuur een absolute prioriteit. Dat heeft immers alleen maar voordelen: gezondere lucht, minder ongevallen en meer ruimte in de stad voor kinderen om te spelen en voor ouderen om te vertoeven.'
    'We ondertekenen dit memorandum met enthousiasme en nemen graag het engagement om samen met de burgerbewegingen en alle Antwerpenaren die ideeën verder uit te werken, het openbaar vervoer uit te breiden en fietsers en voetgangers alle veiligheid en comfort te geven.'
    En vooral ook: we delen de ambitie om de probleempunten die er nog zijn met de overkapping, op te lossen. Groen is voor een echte Oosterweel-light (en dus niet de oorspronkelijke Oosterweelplannen), en Groen wil de Hollandse knoop en de gaten in de overkapping weg.'
    'We deden zelf - als enige partij - al voorstellen voor de financiering van de hele overkapping. Want we willen de hele ring overkappen.  De Antwerpenaren verdienen dat.'
    (Wouter Van Besien)

  • N-VA
    'Zoals in het partijprogramma van N-VA stad Antwerpen is opgenomen, stellen wij dat de auto niet langer koning is. We evolueren van ‘mijn auto, mijn vrijheid’, naar ‘mijn mobiliteit, mijn vrijheid’. Multimodaliteit en overstappen zijn de kernwoorden van de mobiliteit van de toekomst waarbij Antwerpenaren veiliger, sneller, gemakkelijker op hun bestemming zullen geraken.'
    De eerste stappen naar dit modern en slim mobiliteitsbeleid zetten we ook in het proces van het Routeplan 2030, het mobiliteitsplan voor de Antwerpse regio. De richtinggevende Visienota voor het Routeplan 2030 is opgesteld in de Werkbank, samen met de burgerbewegingen. Op basis van de input van de Werkbank is de Visienota verder uitgewerkt en goedgekeurd door de vertegenwoordigers van de 33 gemeenten en negen districten.'
    'Deze Visienota vormt het uitgangspunt voor de concrete maatregelen die verder worden uitgewerkt binnen de Werkbank. Deze maatregelen zullen opgenomen worden in een plannings- en uitvoeringsagenda voor alle mobiliteitsoverheden uit de regio.'
    'De opmaak van het Routeplan 2030 biedt een enorme opportuniteit om de uitdagingen van de toekomst samen uit te werken in een participatief model. De kernboodschap van de Visienota is immers ‘Samen Vooruit in een welvarende, kansrijke, gezonde, slimme en veelzijdige regio’. Het is ook onze bedoeling om dit model verder te zetten en in participatie met de burgerbewegingen het beleid verder uit te tekenen.'
    (Koen Kennis)

  • sp.a
    'Uiteraard onderschrijft sp.a het memorandum van de Antwerpse burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal. We zijn er als politieke partij van overtuigd dat de leefbaarheid van de stad enkel kan verbeterd worden indien het volgende bestuur duidelijke en drastische keuzes maakt. De aandachtspunten die de burgerbewegingen in het memorandum naar voor brengen zijn voor het allergrootste deel ook terug te vinden in het programma van sp.a stad Antwerpen. Wij zullen er als partij ook over blijven waken dat de engagementen die in het Toekomstverbod zijn opgenomen, zonder afbreuk waargemaakt zullen worden. Dat wil zeggen, een Oosterweel-light, met een volledige overkapping en een fors investeringsplan voor het openbaar vervoer om de noodzakelijke modal-shift teweeg te brengen.'
    (Jinnih Beel en Tom Meeuws)

  • Open VLD
    'Open VLD Antwerpen onderschrijft het memorandum, maar legt bij sommige punten andere accenten.'
    'We moeten er voor waken mobiliteitsproblemen in de ene wijk niet louter naar een andere door te schuiven. Eerder dan wijkcirculatieplannen denken we aan een stedelijk vervoersplan. We opteren voor een aanpak waarbij bezoekers met de wagen aan de randen van de stad parkeren en met snelle tramlijnen vlot naar het centrum gebracht worden. Verder willen we bewoners maximaal ondergronds laten parkeren, o.a. in de plaats van waar nu bezoekers parkeren. Door venstertijden voor vrachtvervoer in te stellen kunnen we vrachtwagens uit de spits halen. Daarnaast willen we ook dat werk gemaakt wordt van overslaghubs aan de rand, vanwaaruit leveringen met zero-emissie-transportmiddelen naar de stad gebracht worden.'
    'We volgen niet helemaal dat op alle plaatsen het STOP-principe de prioriteit is. Wel moeten we op veel plaatsen keuzes maken. Hoe dan ook moet het openbaar vervoer versterkt en aantrekkelijker worden: goede frequentie, stiptheid, veiligheid en begeleiding, cirkelverbindingen. Daar is een rol weggelegd voor een een stedelijk vervoersbedrijf. Het aantal auto’s laten we dalen door collectief vervoer efficiënter te maken, zoals fietsdelen, deelauto’s, trein en tram/bus-aansluitingen. Rekeningrijden kan verkeersstromen sturen, bv. om doorgaand verkeer langs het Haventracé te sturen of om vrachtverkeer op bepaalde drukke momenten uit de stad te houden.'
    'We moeten vervellen naar een bestuur dat samen met de Antwerpenaren de stad bouwt i.p.v. bepaalde voorkeuren van deze of gene schepen door de strot te rammen.'
    'We zullen er op toezien dat het plan ‘Over de Ring’ uitgevoerd wordt. Daarvoor moeten we nu al een nieuwe intendant inzetten om de aanleg van de nieuwe snelweg tussen Wommelgem en Ekeren, de A102, en het Haventracé in goede banen te leiden.'
    (Philippe De Backer)

  • PVDA
    'Wij onderschrijven het memorandum en steunen volledige overkapping van de Antwerpse Ring en de daarmee samenhangende en noodzakelijke modal shift. We willen ook in het bijzonder pleiten voor de uitvoering van het radicaal Haventracé. Want zoals terecht gesteld in het memorandum: 'Zonder het Haventracé is er geen oplossing voor de mobiliteitsproblemen in Antwerpen en zou ook de overkapping van de Ring in het gedrang komen.'
    (Peter Mertens)

  • Vlaams Belang
    'Vanzelfsprekend delen wij de bekommernissen ten aanzien van gezondheid, leefbaarheid en mobiliteit in onze stad. Wij missen in het memorandum echter een fundamenteel punt, namelijk de aanhoudende bevolkingsgroei als gevolg van massa-immigratie. De bevolking in Antwerpen is gegroeid van 470.000 in 1990 tot 525.000 vandaag. Het Vlaams Belang is van mening dat de gezondheid, leefbaarheid en mobiliteit in Antwerpen vooral onder druk staat door het feit dat er op dezelfde oppervlakte steeds meer mensen wonen, werken en zich verplaatsen. Dat staat, voor alle duidelijkheid, los van de cultuur/religie die de nieuwkomers in Antwerpen hebben. Het gaat om de aantallen in verhouding tot de grondoppervlakte en de financieel-economische draagkracht van onze samenleving/stad.'
    'In bepaalde punten van het memorandum kunnen wij ons vinden. Zo zijn wij niet tegen de overkapping van de Ring, maar wij stellen ons wel serieuze vragen bij de financiële haalbaarheid.'
    'Ook hebben wij een andere visie op het gebruik van de wagen, de ‘modal shift’ is te dwingend: voor talloze mensen is de auto noodzakelijk en dat zal ook zo blijven. Hun auto is wel degelijk hun vrijheid. Wij zijn ook tegen het rekeningrijden.'

Een lijst van experts en betrokken burgers die het memorandum publiekelijk ondertekenden vind je hier

Ook jij kan via deze link het memorandum nog steunen.

Maandag 01 oktober

Gedaan met Koning Auto

Opinie van Ringland naar aanleiding van de resultaten van CurieuzeNeuzen Vlaanderen in De Standaard.

 

De resultaten van CurieuzeNeuzen kleuren Antwerpen bloedrood en dat was te verwachten. Ook bij het Ringland-onderzoek van twee jaar geleden lagen de waarden aan stikstofdioxide in de stad ruim hoger dan wat de Wereldgezondheidsorganisatie aanvaardbaar vindt. Dat er sindsdien nauwelijks verbetering is, is een stevige wake-upcall voor onze (toekomstige) verkozenen. De ambities moeten fors omhoog. Minder autoverkeer en meer duurzaam vervoer: dat moet het belangrijkste beleidsdoel zijn in de nieuwe bestuursperiode. In Antwerpen gaat dat samen met de volledige overkapping van de Ring, de hefboom voor de uitbouw van een leefbare en gezonde stad.

In maart 2017 sloten de Vlaamse overheid en de stad Antwerpen het Toekomstverbond met Ringland, Ademloos en stRaten-generaal. Daarin is een 'modal shift' afgesproken waarbij het aandeel van 'duurzaam verkeer' - te voet, per fiets of het openbaar vervoer - tegen 2030 omhoog moet van de huidige 30 procent naar 50 procent. En het autoverkeer omlaag moet naar eveneens 50 procent. Voor de 33 steden en gemeenten van de Vervoerregio Antwerpen bleek die 50/50-verhouding het hoogst haalbare.

Voorbeeld? Kopenhagen!
De Antwerpse schepen van Mobiliteit, Koen Kennis (N-VA), zei onlangs dat die beoogde split 50/50 al zo goed als gerealiseerd is in de binnenstad. De lage-emissiezone speelt daar er een rol in, maar Straatvinken (het tweede burgeronderzoek van de Ringland Academie) heeft vastgesteld dat die 50/50 zeker nog niet geldt in de hele kernstad. Rustige woonstraten compenseren er immers de mindere resultaten op de invalswegen.

CurieuzeNeuzen toont nu duidelijk aan dat die 50/50-verhouding niet volstaat. Net zoals in Kopenhagen of Zürich moet Antwerpen naar een modal split van 30/70, met hoogstens 30 procent autoverplaatsingen en minstens 70 procent duurzame alternatieven, zowel in de stad als in de rand. Daar kunnen we geen tien jaar meer op wachten.

De oplossingen kennen we: een aantrekkelijke publieke ruimte voor voetgangers met genoeg groen en water, rust- en speelplekken, een sterk uitgebouwd en veilig fietsnetwerk, en een attractief netwerk voor openbaar vervoer met een verdubbeling van de commerciële snelheid en een maximale doorstroming. Een concreet voorbeeld is de Turnhoutsebaan, met voldoende ruimte voor fietsers én trams, zowel boven als onder de grond.

Voor sommige verplaatsingen blijven auto's nuttig en nodig, maar het teveel aan vermijdbaar autogebruik maakt dat ze niet alleen het 'zacht verkeer' hinderen, maar ook elkaar. Samen palmen ze ook te veel schaarse ruimte in, ook als ze stilstaan. Ook daarvoor is een innovatief beleid nodig, met meer deelauto's en een drastisch ander parkeerbeleid. Verder moet voor goederenverkeer een systeem ontwikkeld worden, op schaal van de stadsregio, met distributiecentra aan de rand en verdere verdeling met (elektrische) fietskarren en bestelwagens.

CurieuzeNeuzen toont voorts aan dat het verkeer op de Antwerpse Ring sterk bijdraagt aan de luchtvervuiling in de hele stad. De volledige overkapping van de Ring moet de komende tien jaar dan ook de topprioriteit zijn als hefboom voor de uitbouw van een gezonde en leefbare stad. Dat project heeft bovendien een zeer grote impact op ongeveer elk stedelijk beleidsdomein: groen en milieu, klimaat en gezondheid, mobiliteit en wonen, sociaal beleid en stadsontwikkeling, waterhuishouding en energie, haven en economie, enzovoort.

Het nieuwe stadsbestuur moet alles uit de kast halen voor de volledige overkapping. De voorlopig geselecteerde deelprojecten volstaan niet, ze moeten ingebed worden in de volledige overkapping en mogen die vooral niet vertragen.

In samenwerking met de Vlaamse overheid moet het nieuwe stadsbestuur dringend werk maken van een globale planning, een realistische financiering en concrete realisatie tegen uiterlijk 2030.

Daarvoor zijn dringend aanvullende studies nodig. Die moeten er mee voor zorgen dat de geplande 'gaten' verdwijnen - of alleen op de juiste plekken terechtkomen - en dat er innovatieve zuiveringssystemen ontwikkeld worden. Er is ook een breder beleid nodig, met onder meer een versnelde invoering van de 'dieselban', eveneens te realiseren binnen tien jaar.

Burgers werken mee
Het memorandum van Ringland, Ademloos en stRaten-generaal, dat onze verwachtingen oplijst, moet de ruggengraat vormen voor het nieuwe Antwerpse bestuursakkoord. We worden daarin gesteund door tientallen experts en duizenden burgers. De deelnemers aan het 10 Stoetenfestival van de Antwerpse burgerbewegingen gaven mee dat signaal.

Het goede nieuws is dat steeds meer burgers graag hun steentje bijdragen. Dat blijkt ook uit burgeronderzoeken als CurieuzeNeuzen en Straatvinken. Meten is weten, en dat is de basis voor actie en verandering. Om het met Manu Claeys van stRaten-generaal te zeggen: 'Burgers bepalen de richting, verkozenen het tempo.' Meer dan ooit hebben we moedige politici nodig die het tempo stevig opdrijven.

Een modal shift vergt een mental shift, bij politici én bij burgers. Met de overkapping van de Ring en een doorgedreven modal shift heeft Antwerpen het potentieel om uit te groeien tot de top drie van meest gezonde en leefbare stadsregio's in Europa. Dat vergt een ambitieus bestuursakkoord en een volgehouden inspanning van het nieuwe stadsbestuur, in nauwe samenwerking met alle gemeenten van de Vervoerregio én met de Vlaamse overheid. Samen met burgers, die heus meer willen dan alleen maar een bolletje rood kleuren, kan en moet dat lukken.

Peter Vermeulen, projectverantwoordelijke Ringland

Bron: De Standaard, 1/10/2018

Lees en onderschrijf hier het memorandum van de Antwerpse burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal. Politieke reacties en een lijst van experts die onze aanbevelingen ondersteunen, vind je hier

Woensdag 05 september

Leefbare en verkeersveilige stad
inzet van gemeenteraadsverkiezingen

Memorandum Ademloos, Ringland en stRaten-generaal

Geachte politici, beste toekomstig verkozenen,
Geachte inwoners van Antwerpen en omstreken,

De belangrijkste thema’s voor de komende gemeenteraadsverkiezingen zijn leefbaarheid, gezondheid en mobiliteit. Dat geldt in heel Vlaanderen, en zeker in Antwerpen.  Mensen willen wonen en werken in een aangename stad op mensenmaat, in een stad die gezond en leefbaar is en waar het verkeer veilig is.

Tijdens de komende twee legislaturen ondergaat Antwerpen een historische transformatie. Het nieuwe stadsbestuur staat voor de grote uitdaging om daarin het voortouw te nemen.

De volledige overkapping van de Antwerpse Ring tegen 2030 plus de ‘modal split’ 50/50 in de Antwerpse Vervoerregio (maximaal de helft van de verplaatsingen gebeurt nog per auto en minstens de helft te voet, met de fiets of openbaar vervoer) hebben een grote impact op alle stedelijke beleidsdomeinen. Hét centrale thema in het nieuwe bestuursakkoord moet dan ook zijn: met alle belanghebbenden en met alle burgers op een co-creatieve manier deze doelstellingen realiseren, om zo vorm te geven aan de leefbare stad van de toekomst.

In Antwerpen blijven de burgerbewegingen Ademloos, Ringland en stRaten-generaal daar mee hun schouders onder zetten.

Ons memorandum

  • biedt een algemene visie en concrete aanbevelingen voor de bestuursakkoorden 2019-2024 van de stad Antwerpen en de 32 andere gemeenten van de Vervoerregio,
  • bouwt voort op het Toekomstverbond (15 maart 2017) voor een betere mobiliteit en leefbaarheid in de Antwerpse regio,
  • nodigt alle politici uit om vóór de gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober 2018 deze aanbevelingen te onderschrijven en een duidelijk standpunt in te nemen over hoe zij de toekomst van onze stad en regio mee vorm willen geven.  

De initiatiefnemende burgerbewegingen vragen aan alle nieuwe gemeentebesturen in de Antwerpse Vervoerregio deze punten als prioriteit op te nemen in hun bestuursakkoord 2019-2024.

Ademloos, Ringland en stRaten-generaal

Lees hier het memorandum in lopende tekst.

Download hier het memorandum in pdf.

Dinsdag 28 augustus

Masterclass IV

Op dinsdag 28 augustus hielden we in De Nieuwe Vrede in Berchem onze vierde masterclass voor Ringbouwers. We gaven een stand van zaken over de vorderingen binnen de Werkgemeenschap en evalueerden de beslissing van de Vlaamse regering van half juni. Wat vindt de burgerbeweging van de geselecteerde 18 + 4 prioritaire overkappingsprojecten? En waaraan moeten volgens ons de gereserveerde middelen voor studies besteed worden? Samen met de deelnemers evalueerden we ook het voorbije werkingsjaar en blikten we vooruit naar het volgende.

Hier kan je de powerpointpresentatie herbekijken. 

 

Maandag 25 juni

Van droom naar beslist beleid

Nieuwsbrief 25/6/2018

Een belangrijke dag voor het Antwerpen van de 21ste eeuw: de Vlaamse regering heeft vandaag 18 leefbaarheids- en overkappingsprojecten voor de Ringzone geselecteerd. Daarmee zet de overkapping de stap van droom naar ‘beslist beleid’. Want met de investering van 1,25 miljard euro voor deze projecten gaat de overheid een duidelijk engagement aan. Voor deze eerste projecten is er alvast geen weg meer terug. Ze tonen tegelijk een perspectief voor de volledige overkapping.

Ontdek hier de geselecteerde projecten van de regering

 

18 leefbaarheids- en overkappingsprojecten

De burgerbewegingen stelden onlangs op de infoavond van Ringland in De Roma een prioriteitenlijst voor van projecten voor de eerste fase van de overkapping. De Vlaamse regering is hen grotendeels gevolgd in de logica achter dat verhaal. Een overzicht van de belangrijkste geselecteerde projecten.

Leefbaar linkeroever

De geselecteerde leefbaarheidsprojecten op de linkeroever sluiten aan bij de lopende werkzaamheden daar en dragen bij tot de noodzakelijke modal shift:
• geluidsprojecten voor Burcht, Zwijndrecht en Linkeroever (84 miljoen), als onderdeel van een groot regionaal park;
• een volledige fietsnetwerk én een fietsbrug over de Schelde (97,5 miljoen) aan de Kennedytunnel.

De eco-passage staat voorlopig nog op de reservelijst (25 miljoen), maar moet volgens de burgerbewegingen ook zo snel mogelijk aanbesteed worden.

Oosterweelverbinding overkapt

Aansluitend op de Oosterweelverbinding is geld opzij gezet voor:
• de omgeving Oosterweelknoop-Noordkasteel (14 miljoen);
• een kap aan het Sportpaleis (147 miljoen).

De burgerbewegingen bestuderen de volgende weken samen met de BAM voort de Oosterweelknoop.

Prioriteiten in het noorden en zuiden

Belangrijk is dat de prioriteit daarna gaat naar:
• een verlaagde heraanleg van de noordelijke Ring, noodzakelijk voor de latere overkapping tussen Merksem en Luchtbal (70 miljoen);
• een kap aan de stationsomgeving Luchtbal (368 miljoen);
• een kap aan de Jan de Voslei met een verlaging van de onderliggende A12 (145 miljoen);

Longitudinaal park in zuidoost

Het longitudinale park in de zone Zuidoost kan de ecologische verbinding versterken. De burgerbewegingen hopen evenwel dat dit project, evenals het geselecteerde bermenproject, de latere volledige overkapping niet in de weg staat.

Eerste fase op weg naar volledige overkapping

Met de beslissing van de Vlaamse regering is de weg richting volledige overkapping duidelijk ingeslagen. Bovengenoemde projecten vormen de eerste fase. Bovendien valt het toe te juichen dat de aandacht eerst gaat naar veelal achtergestelde wijken.

Verdere studie naar de gaten

Tegelijk biedt de besteding van het geld ook perspectief voor de andere zones die in de eerste fase nog niet voluit aan bod komen. Er gaat 10,5 miljoen naar verder studiewerk voor de zuidelijke Ring. Daarbij moet eerst het systeem van gescheiden verkeer (regionaal en doorgaand verkeer in aparte tunnels) worden uitgewerkt. Er moet ook een oplossing komen voor de gaten. Ringland had daarvoor via crowdfunding al studies gedaan. Die worden nu voortgezet in samenwerking met de BAM en de overheid.

We blijven met andere woorden ijveren voor de volledige overkapping tegen 2030.

Engagementen voor modal shift naar duurzamer verkeer

De regering heeft zich voorts geëngageerd tot
• de aanpak van de stationsomgeving Luchtbal (368 miljoen);
• het rondmaken van de ‘fietsring’ rond Antwerpen, o.m. met een fietskoker in de Oosterweelverbinding en een Scheldebrug ter hoogte van de Kennedytunnel (49 miljoen).

Dat zijn belangrijke projecten met het oog op de noodzakelijke modal shift naar meer alternatief verkeer. De burgerbewegingen dringen erop aan dat ook de werkbank ‘Routeplan 2030’ nu versneld maatregelen uitwerkt voor de modal shift. Tegen 2030 mogen verplaatsingen nog maar voor de helft gebeuren met auto’s en vrachtwagens.

Werk maken van Haventracé en A102

De burgerbewegingen dringen er ten slotte op aan dat ook de andere werkbanken nu in een hogere versnellingen schakelen. Tot nog toe is bijvoorbeeld te weinig vooruitgang geboekt voor de aanleg van het Haventracé en de A102, terwijl die doorgaande ringweg een noodzakelijke voorwaarde is voor de Oosterweel-light voor stadsregionaal verkeer.

Dank aan alle Ringbouwers

Na een jaar hard werken door de ontwerpteams, de intendant, de overheid, de administraties en zeer veel burgers is een belangrijke stap gezet. De burgerbewegingen wensen alle Ringbouwers hartelijk te danken voor hun engagement. Samenwerken loont!

Dinsdag 05 juni

Burgers besturen mee,
tekenen mee en meten mee

Ringland gaat voor de volledige overkapping in twaalf jaar, dus tegen 2030. Op onze jaarlijkse infoavond, op maandag 4 juni in De Roma, illustreerden we hoe dat kan. Bekijk hieronder het filmpje.

Ringland in De Roma 2018: Maak Ringland Waar

Download hier de presentatie van de Roma-avond van 4 juni 2018.

Maandag 04 juni

Ringland haalbaar tegen 2030

Persbericht Ringland, 4/6/2018

Ringland heeft samen met Ademloos en stRaten-generaal een ranglijst opgesteld van ontwerpvoorstellen die voor de Antwerpse burgerbewegingen prioriteit moeten krijgen bij de besteding van de eerste schijf van 1,25 miljard euro voor de overkapping van de Antwerpse Ring. Dat scenario wordt voorgesteld op de jaarlijkse infoavond van Ringland in De Roma. De ambitie moet zijn Ringland waar te maken tegen 2030. Een noodzakelijke voorwaarde is ook de realisatie van de modal shift naar minder autoverkeer. Het nieuwe burgeronderzoek Straatvinken levert daartoe een originele bijdrage.

Opnieuw worden op maandag 4 juni in De Roma zo’n 1.000 Ringlanders verwacht voor de jaarlijkse infoavond van Ringland. Tussen de recente Ringdagen en het moment waarop overkappingsintendant Alexander D’Hooghe klaar moet zijn met het eindrapport voor de Vlaamse regering (15 juni), is deze Roma-avond een uitstekend moment om terug te blikken op het eerste jaar na het Toekomstverbond en vooruit te kijken naar wat op korte en langere termijn nog moet gebeuren.

Het motto luidt dit jaar: ‘Maak Ringland waar’, een oproep zowel aan de overheid als aan de burgers. Het programma van de avond is opgehangen aan drie thema’s die ook de Antwerpse burgerbewegingen karakteriseren: burgers besturen mee, burgers tekenen mee, burgers meten mee.

1. BURGERS BESTUREN MEE

1.1. Hoop op snelle doorbraak voor resterende knelpunten

Sinds de overheid en de burgerbewegingen het Toekomstverbond hebben afgesloten, is achter de schermen voort hard overleg gepleegd en op verschillende vlakken ook vooruitgang geboekt.

Dankzij een succesvolle crowdfunding (meer dan 60.000 euro opgehaald) heeft Ringland extra studies kunnen laten maken naar resterende knelpunten voor de overkapping:

  • De Oosterweelverbinding, met de Oosterweelknoop en de veilige aansluiting op de Ring aan het Sportpaleis en de Groenendaallaan.
  • De geplande gaten in de overkapping.

Met de BAM is samengewerkt rond de Oosterweelverbinding. Er is een akkoord over de capaciteit van de kanaaltunnels en de vereenvoudiging van de Oosterweelknoop. Wel blijft er nog discussie over het concept van de kanaaltunnels en de aansluiting op de knopen aan de Groenendaallaan en het Schijnpoort/Sportpaleis.

Ook over de scheiding van doorgaand en lokaal verkeer op de noordelijke ring is er nog geen volledige overeenstemming, net zomin als over de gaten. Daarvoor is intussen wel een werkgroep tunnelveiligheid opgestart, op zoek naar alternatieve oplossingen. De burgerbewegingen hebben goede hoop dat daarvoor vrij snel een doorbraak komt.

1.2. Nood aan efficiënte Werkgemeenschap

De Werkgemeenschap, waarin alle stakeholders samenzitten, kende een te trage opstart. De burgerbewegingen zorgen er voorlopig voor de voortgang, maar dringen erop aan dat de overheden en de BAM sneller werk maken van een goede reorganisatie en aansturing. Enkel zo kan er efficiënt en in echte cocreatie voortgang geboekt worden in de diverse werkbanken.

1.3. Financiering en energie

De Ringland Academie werkt daarnaast samen met de Universiteit Antwerpen, de hogescholen en alle stakeholders aan twee nieuwe thema’s: één over de financiering van het totaalproject van de overkapping en één over energiehuishouding in de ringzone.

2. BURGERS TEKENEN MEE

2.1. Uniek overkappingsproces ‘Over de Ring’

In zijn presentatie voor de Roma-avond wijst André Loeckx, professor emeritus stedenbouw en architectuur aan de KU Leuven, op het ‘unieke’ proces van de afgelopen acht maanden. ‘Op tafel lag een duidelijke maar aartsmoeilijke opdracht: verkeersinfrastructuur en mobiliteit verzoenen met leefbaarheid en duurzaamheid.’ De onafhankelijke expert van de Ringland Academie noemt de resultaten ‘indrukwekkend’.

‘De “Ring voor de stad” en de overkapping komen tevoorschijn als een stralend perspectief én een concrete mogelijkheid. Uiteraard zijn niet alle voorstellen even adembenemend of even rijp: enkele zijn verbluffend, de meeste zijn geïnspireerd en gevat, sommige doen de wenkbrauwen fronsen.’

Professor Loeckx wijst ook op een paradox: ‘De overtuigingskracht van het gepresteerde werk legt de onzekere randvoorwaarden bloot waarbinnen gewerkt moest worden: onzekerheden over de ondergrondse infrastructuur en over engagementen voor de hele realisatie. Zullen “strategische” deelprojecten niet dienen als gelegenheden om het integrale project van een volledige overkapping te kortwieken?’

2.2. Prioriteiten voor eerste schijf van 1,25 miljard euro

Eind mei hebben de zes ontwerpteams hun 31 voorstellen voor de eerste fase van de overkapping voorgesteld. Burgers konden ze tijdens de Ringdagen beoordelen.

Tijdens de Roma-avond laat ook Ringland zijn licht erover schijnen. Samen formuleren de drie burgerbewegingen Ademloos, stRaten-generaal en Ringland een coherent advies over welke projecten voor hen prioritair zijn.

  1. Zone West
    De plannen voor een landschapspark op de linkeroever zijn vrijwel uitvoeringsklaar. Aangezien de infrastructuurwerken voor Oosterweel daar al begonnen zijn, worden die best meteen gekoppeld aan de aanleg van de geluidsbermen voor Zwijndrecht én de Linkeroever, aan de ecologische verbindingen én het volledige fietsnetwerk.
  2. Zone Noord
    Ook in zone Noord staan de werken voor Oosterweel in de steigers. Daar moeten ze meteen aangegrepen worden om voor een volledige overkapping te gaan, tot aan de Groenendaallaan en het Sportpaleis (rekening houdend met de aanpassingen die voort worden besproken).
    Vandaag moet ook al beslist worden om de Ring ten noorden van het Albertkanaal dieper aan te leggen. Dan kan het stuk tot aan Luchtbal-Lambrechtshoeken meteen mee overkapt worden, aansluitend op de Oosterweelwerken.
  3. Zone Zuid
    Samen met de geplande heraanleg van de Spaghettiknoop, en mits dat ontwerp wordt bijgeschaafd, is ook het einde van de A12 aan de Jan De Voslei overkapbaar.

    Met deze prioritaire werven in Noord en Zuid krijgen minder gegoede stadswijken zoals het Kiel, Dam en Stuivenberg, Deurne-Noord, Merksem en Luchtbal dus voorrang. Dankzij de overkapping krijgen ze nieuwe ontwikkelingskansen. Voor de bewoners verbeteren daar de gezondheid en de leefbaarheid.
  4. Zones Noordoost, Oost en Zuidoost
    Terwijl de eerste jaren al volop gewerkt wordt in West, Noord(oost) en Zuid, versterken ontwikkelingen van de bestaande en nieuwe treinstations Zuid, Berchem, Turnhoutsepoort, Schijnpoort en Luchtbal het voorstadsnet.

Met een deel van het beschikbare budget kunnen in Zuid, Zuidoost en Oost ook al groene wijkverbindingen, bermen en waterlopen aangelegd worden, die alvast vooruitlopen op de definitieve infrastructuurwerken op de zuidelijke Ring.

Die overkapping van de zuidelijke Ring moet dan als sluitstuk volgen. Als de ontwerpstudie daarvoor morgen begint, moeten die werken in 2023 kunnen starten en uiterlijk in 2030 klaar zijn.

2.3. Stappenplan realisatie Ringland tegen 2030

Voor de burgerbewegingen is het haalbaar alle werken tegen 2030 af te ronden. Ringland visualiseerde het stappenplan daartoe in een helder filmpje.

Vrijwel alle voorgestelde projecten van de ontwerpteams hebben tot doel de leefbaarheid en de mobiliteit in Antwerpen te verbeteren. Ze verdienen dan ook onze steun. Voor de financiering van sommige zal echter geput moeten worden uit andere fondsen dan dat voor de overkapping. Voorbeelden zijn projecten zoals een waterpark rond het Schijn en een park aan de binnenkant van Spoor Oost, of de toe te juichen stationsontwikkelingen en de fietsbrug over de Schelde, die het autoverkeer helpen terug te dringen en zo een grote bijdrage zullen leveren voor de noodzakelijk modal split 50/50.

3. BURGERS METEN MEE

3.1. Eerste resultaten Straatvinken: meer auto’s dan verwacht

Een noodzakelijke voorwaarde voor een geslaagde overkapping is de realisatie van een modal split 50/50: tegen 2030 moet minstens de helft van de verplaatsingen gebeuren op een duurzame manier (te voet, met de fiets of het openbaar vervoer). Zo staat het ook in het Toekomstverbond.

Om die modal shift samen met de burgers waar te maken, heeft de Ringland Academie onlangs het citizen-scienceproject Straatvinken gelanceerd. Op 24 mei hebben in Antwerpen en 32 omliggende gemeenten en steden minstens 1.638 mensen in hun straat het verkeer geteld (er lopen nog steeds telformulieren binnen). Ze vinkten samen liefst 471.950 vervoersmodi, waarvan 298.531 auto's (63,4%).

Hoe verder weg van de kernstad, hoe meer auto’s, want hoe minder alternatieven. Toch zijn er ook binnen Antwerpen-centrum grote verschillen. ‘Niet enkel de percentages zijn belangrijk, maar ook hoeveel verkeer er effectief door een straat komt’, zegt prof. Thomas Vanoutrive (UAntwerpen). ‘Is de straat wel aangepast aan veel verkeer? Dat willen we verder onderzoeken.’

Er wordt ook behoorlijk wat gestapt, vooral in de stad. ‘Onderzoek focust vaak op woon-werkverkeer, maar niet iedereen werkt. Er zijn ook veel kinderen en gepensioneerden, mensen gaan naar de winkel of naar een activiteit. Dat kan vragen oproepen over de infrastructuur voor voetgangers. Ook dat willen we nu in kaart brengen.’

Opvallend is dat 78 procent zegt evenveel of meer auto’s te hebben geteld dan verwacht. Driekwart van de tellers had nog meer voetgangers verwacht, stelde Huib Huyse (HIVA - KU Leuven) vast met een online bevraging. Het omgekeerde blijkt voor voetgangers en fietsers, zeker buiten de stad. 83 procent van de tellers had evenveel of meer fietsers en voetgangers verwacht.

Positief is dat 96 procent van de tellers verklaarde de volgende jaren opnieuw mee te willen doen. Ook bij bewoners uit de bredere Antwerpse regio, van de Rupelstreek tot Essen, blijkt volgens het aantal deelnemers daar de mobiliteits- en de leefbaarheidsproblematiek sterk te leven.

Van elke deelnemende straat wordt nu een evaluatie gemaakt. Die resultaten worden voorgesteld op een evenement in het najaar.

3.2. Zondag 9 september, Park Spoor Noord

In het kader van de modal shift organiseert Ringland samen met Ademloos en stRaten-generaal in het najaar nog een evenement. De Antwerpenaren worden opgeroepen op zondag 9 september om 15 uur in tien feestelijke parades naar Park Spoor Noord te trekken. Ook de Ringlandband zal paraat zijn.

De bedoeling is ‘stil te staan’ bij het groeiende mobiliteitsprobleem én overtuigd te raken dat we samen betere oplossingen moeten zoeken en realiseren om ons vlot te kunnen blijven verplaatsen.

 

Maandag 21 mei

Beoordeel de ontwerpen van Over de Ring

31 Ring-projecten
Sinds september gaven burgers en burgerbewegingen de zes ontwerpteams van 'Over de Ring' input voor hun plannen voor de overkapping. Tijdens de Ringdagen van zaterdag 26 tot woensdag 30 mei zie je voor de eerste keer hun 31 Ring-projecten samen in één expo. 

Principes voor de hele Ring
Behalve de expo zijn er workshops waarin je de principes voor de hele overkapte Ring kan bespreken: de ecologische verbindingen, het fietsnetwerk en het openbaar vervoer, de Singel, enzovoort.
Neem zeker zelf deel en nodig ook zo veel mogelijk andere geïnteresseerden uit. Zo wordt de stem van Ringland sterker en maak je de volledige overkapping mee waar. 

Ringland biedt antwoord voor resterende knelpunten
Input nodig bij het bezoek aan de Ringdagen? Hou hier rekening mee:

  1. De projecten voor de eerste fase (t.w.v. 1,25 miljard euro uit het Toekomstverbond) mogen de volledige overkapping niet in de weg staan. Ze moeten er integendeel een hefboom voor zijn. Dat vergt ook nog een afdoende oplossing voor de ‘gaten' in de overkapping.

  2. De ontwerpopdracht is opgestart zonder duidelijkheid over het verkeerssysteem (‘de ondergrond’). Ringland blijft ervoor pleiten het gescheiden verkeer (aparte tunnels voor diverse verkeersstromen) te laten doorlopen van de Kennedytunnel tot aan de Luchtbal. Dat maakt het verkeer veiliger, de overkapping goedkoper en voorkomt al de helft van de geplande gaten.

  3. De opwaardering van de stations Berchem, Zuid en Luchtbal en de uitbouw van de stations Schijnpoort en Turnhoutsepoort zijn essentieel voor een degelijk voorstadsnet. Op de Singel is goed openbaar vervoer noodzakelijk om de modal shift naar minder autoverkeer te realiseren.

  4. Een compactere Oosterweelknoop is mogelijk, het voorstel van Ringland redt het Noordkasteel. De knoop past in een aangepaste Oosterweelverbinding voor stadsregionaal verkeer.

  5. Ook voor de Hollandse knoop aan het Sportpaleis en de Groenendaallaan tekende Ringland een alternatief uit dat een volledige overkapping mogelijk maakt. Lees hier meer over de studies van Ringland voor Oosterweel en Groenendaallaan.

  6. Bij tijdelijke bermen, lager dan 8 meter, rijst de vraag of die voldoende oplossing bieden voor de geluidsproblematiek en de luchtvervuiling. Bovendien kan men zich afvragen of tijdelijke maatregelen geen 'verloren kosten' zijn, zodra de overkapping daadwerkelijk gerealiseerd wordt. 

De Ringdagen vinden plaats op

  • zaterdag 26 mei, 13-18u., Flanders Meeting & Convention Center, Carnotstraat 4
  • zondag 27 mei, 13-18u., Flanders Meeting & Convention Center, Carnotstraat 4
  • maandag 28 mei, 17-22u., Sint-Anneke Centrum, Hanegraefstraat 5, Linkeroever
  • dinsdag 29 mei, 17-22u., deSingel, Desguinlei
  • woensdag 30 mei, 17-22u., deSingel, Desguinlei

Deelnemen aan de Ringdagen is gratis, maar inschrijven is wenselijk zodat het team van de intendant voldoende workshops kan opzetten.

Verneem in De Roma het standpunt van Ringland

Net voor de overkappingsintendant zijn eindrapport indient bij de overheid, maakt Ringland een eigen stand van zaken op tijdens de jaarlijkse Roma-avond. Op het programma? Burgers besturen mee, tekenen mee én meten mee. Onder meer Peter Vermeulen legt het uit vanop de eerste rij. Hij biedt ook een ambitieus perspectief: Maak Ringland waar in 12 jaar.

Curieus naar de staat van je straat? Kom ook dat te weten op de Roma-avond. Wetenschappers Huib Huyse (KU Leuven) en Thomas Vanoutrive (UAntwerpen) lichten een tipje van de sluier over het resultaat van Straatvinken en de link met CurieuzeNeuzen.

Stadsdichter Maud Vanhauwaert presenteert de hele avond en stand-up-comedian Jasper staat in voor een luchtige noot.

De toegang is gratis, maar reserveer snel want de plaatsen zijn beperkt.

Bron: Nieuwsbrief Ringland 20/5/2018

Woensdag 02 mei

Burgers en wetenschappers meten
hoe gezond het verkeer in de straat is

Persbericht, 2/5/2018

In Antwerpen wordt vandaag op initiatief van de Ringland Academie het burgerwetenschapsproject Straatvinken gelanceerd. Straatvinken gaat op donderdag 17 mei met minstens duizend burgers een uur lang het verkeer tellen in de 33 gemeenten van de Antwerpse Vervoersregio en in Leuven. Dat gebeurt met een speciaal ontwikkelde app. Samen met wetenschappers van de Universiteit Antwerpen en HIVA - KU Leuven wordt zo nagegaan hoe gezond het verkeer in de straten is en of we evolueren naar het streefdoel van een ‘modal split 50/50’ met de helft duurzame verplaatsingen.

Straatvinken, het jongste broertje van CurieuzeNeuzen, meet deze keer niet de luchtkwaliteit, maar het verkeer. Voor dit nieuwe citizen-scienceproject nodigt de Antwerpse burgerbeweging Ringland samen met de Universiteit Antwerpen, HIVA - KU Leuven en Straten Vol Leuven burgers in de 33 gemeenten van de vervoersregio Antwerpen en in Leuven uit om in hun straat één uurtje per jaar het verkeer te tellen. Daarvoor werd een speciale app ontwikkeld. Op donderdag 17 mei tussen 17 en 18 uur gaan de Straatvinken een eerste keer de straat op.

Modal split 50/50

Een van de de doelstellingen van het Toekomstverbond is een ‘modal split 50/50’. Volgens dat akkoord van maart 2017 tussen de Antwerpse burgerbewegingen en de overheid bestaat het verkeer tegen 2030 in de Antwerpse vervoersregio nog maar voor de helft uit auto’s en vrachtwagens. Nu bedraagt de modal split nog 70/30, met slechts 30 procent duurzame mobiliteit, zoals te voet, met de fiets of met het openbaar vervoer.

De Leuvense stadsregio zal volgens voorspellingen van het Vlaams Verkeerscentrum bij ongewijzigd beleid in 2030 58 procent auto’s tellen. Via openbaar vervoer in eigen bedding en hoogkwalitatieve fietsinfrastructuur kan dat aandeel tot 40 procent dalen. De eerste stap is een modal split 50/50.

Door jaarlijks het verkeer te tellen kunnen burgers nagaan of hun straat daadwerkelijk evolueert naar een modal split 50/50. Concreet zouden burgers binnen zes jaar een daling van 10 procent auto’s moeten kunnen meten. Zo wordt hun straat leefbaarder.

33 Antwerpse gemeenten plus Leuven

Niet alleen in de stad Antwerpen, die een van de ondersteunende partners is, meten de Straatvinken. Mobiliteit stopt immers niet aan de gemeentegrens. De initiatiefnemers richten zich tot de 33 gemeenten, van Beveren tot Malle en van Essen tot Lier, van de vervoersregio Antwerpen. De gemeentebesturen van Schelle, Wuustwezel en Zoersel hebben al toegezegd dat ze het project van hogerhand steunen.

De burgerbeweging Straten Vol Leuven mobiliseert burgers om mee te tellen in Groot-Leuven.

Voorts steunen ook bedrijven het project. Zo is Argenta een evidente partner van Straatvinken door zijn inzet op duurzame mobiliteit. Bijna de helft van de personeelsleden pendelt er inmiddels met de fiets of het openbaar vervoer.

Citizen science

Straatvinken is, net zoals CurieuzeNeuzen dat in 2016 was, een citizen-scienceproject. Dat betekent dat wetenschappers en burgers samen onderzoek doen.

Vanuit de Universiteit Antwerpen begeleidt professor dr. Thomas Vanoutrive het project als mobiliteitsexpert. Hij benadrukt het unieke karakter van Straatvinken: ‘Er wordt al heel wat gemeten met tellussen, camera’s, gps en signalen via smartphone. Waar mogelijk gebruiken we die verkeersdata ook. Maar het voordeel en het unieke van Straatvinken is dat alle weggebruikers en alle vervoerstypes worden geteld, en dat allemaal samen in een hele vervoersregio. Door mensen mee te laten tellen, laten we hen bovendien ook meetellen in de mobiliteitsdialoog. Op hun beurt leren wetenschappers van de tellende burgers hoe ze een straat ervaren.’

De resultaten van deze eerste meting zijn zeer waardevol, aangezien ze gebruikt worden als nulmeting voor de evolutie naar 2030.

Sensibilsering

Daarnaast vormt sensibilisering een belangrijk aspect van citizen science, zegt dr. Huib Huyse. Hij begeleidt het project vanuit HIVA - KU Leuven voor de maatschappelijke dimensie ervan. ‘Een citizen-scienceproject leidt altijd tot een grote betrokkenheid bij de deelnemers. Straatvinken laat mensen op een andere manier naar hun straat kijken, en geeft hun een stem in het mobiliteitsdebat. Zo is Straatvinken een stap in de dialoog over mobiliteit en bereikbaarheid.’

Peter Vermeulen, projectverantwoordelijke van Ringland, is overtuigd dat Straatvinken kan bijdragen aan de mobiliteitsdoelstellingen van het Toekomstverbond: ‘Door massaal burgers te mobiliseren voor een jaarlijkse verkeerstelling volgen we op hoeveel en welke straten in de Antwerpse regio op koers zitten om tegen 2030 de mobiliteitsdoelstellingen te halen.’

Sven Augusteyns van de Ringland Academie wijst erop dat burgers met dit project een concreet beeld krijgen van hoe gezond het verkeer in hun straat is. ‘De wetenschappers berekenen op basis van de verkeerstelling een score voor elke deelnemende straat. Zo kan je elk jaar nagaan of het verkeer in je straat gezonder wordt of niet. Je kan de straatscore vervolgens tonen aan je buurt via een raamaffiche.’

Tellen met app

Straatvinken roept vanaf vandaag alle burgers en organisaties in de 33 gemeenten van de Antwerpse vervoersregio en in Leuven op deel te nemen. Registreren kan via de website www.straatvinken.be.

Het televenement vindt plaats op donderdag 17 mei van 17 tot 18 uur. Het aanvinken van alle verplaatsingen in de straat gebeurt met een app op de smartphone, ontwikkeld door Spaced. Desgewenst kan al op voorhand geoefend worden. Tellen kan ook met een papieren telformulier, eveneens te downloaden via www.straatvinken.be.

Maandag 16 april

64.198 euro dankzij crowdfunding

Ringland crowdfundingDe eerste resultaten van de studie naar Oosterweel-light hebben veel enthousiasme losgeweekt. Uiteindelijk kreeg Ringland meer dan 64.000 steun, fors meer dus dan de verhoopte 40.000 euro. Vooral de laatste week kreeg de crowdfunding nog een extra boost. Ook enkele ondernemers staken ons een hart onder de riem met gulle schenkingen. Daardoor hebben we extra budget om ook voor andere knelpunten oplossingen te zoeken.

Studie 1 toont aan dat Oosterweel-light volledig overkapt kan worden en dat de aansluitingen op de Scheldetunnel enerzijds en op de Ring anderzijds veel eenvoudiger kunnen. Het Noordkasteel en de historische SAMGA-graansilo’s zijn daarmee alvast gered. De eerste resultaten vind je hier. Ze worden nu verder besproken en gebruikt om het BAM-ontwerp bij te sturen.

Studie 2 zoekt een oplossing voor de gaten in de overkapping. Die zouden nodig zijn als voorzorg tegen explosiegevaar van ADR-transport en omwille van de brandveiligheid. Deze studie onderzoekt drie zaken: een beter ontwerp van de ondergrondse in- en uitvoegstroken, alternatieve routes en modi zoals spoor en water voor explosief transport, en andere technieken voor rookafvoer bij brand. Ook hier stemmen de eerste resultaten ons hoopvol.

Een studie naar de betaalbaarheid van de overkapping toonde in 2015 al aan dat Ringland zichzelf terugverdient. Deze studie kan nu dankzij de vele enthousiaste crowdfunders en in samenwerking met de universiteit en de betrokken overheden, verfijnd en verder geconcretiseerd worden. Ringland gaat uit van een combinatie van leningen, overheidsgeld, Europese subsidies, rekeningrijden, goedkopere ontwerpen en nieuwe vastgoedprojecten op en naast de overkapping. Dat onderzoek zetten we nu in gang.

Ook de drie andere Ringland-studies van 2015 over mobiliteit, gezondheid en stadsontwikkeling, overtuigden de overheid van de noodzaak van een overkapping.

De jongste studies nemen we mee in de verdere onderhandelingen. We lichten ze ook toe op onze Roma-avond op maandag 4 juni. Verdere info volgt.

Een grote dank aan alle crowdfunders! De extra opbrengst gaat sowieso naar verder onderzoek. Dankzij jullie komt de volledige overkapping dichterbij.

Bron: Nieuwbrief, 16/4/2018

Donderdag 29 maart

Ringland werkt met steun burgers aan
beter en goedkoper Oosterweel-ontwerp

Persbericht 29/3/2018

Het succes van de lopende crowdfunding die Ringland lanceerde voor de opmaak van twee extra studies toont aan dat de burgerbeweging nog steeds kan rekenen op een grote achterban. In minder dan twee maanden tijd haalde Ringland al circa 33.000 euro op. De eerste studie loopt volop: een optimaler, goedkoper en veiliger ontwerp voor de Oosterweel-light-verbinding. Daarnaast onderzoekt de burgerbeweging mogelijke alternatieven met het oog op een brandveilige, volledig overkapbare Ring, zonder gevaarlijk en explosief transport en dus zonder gaten. De twee studies leveren bruikbare oplossingen voor een volledige en veilige overkapping. Het Ringland-initiatief blijft broodnodig.

Samengevat
Algemeen

  1. Dankzij het initiatief van Ringland boekt het dossier van de overkapping vooruitgang, al blijft er nog veel werk aan de winkel.
  2. Burgers financierden twee bijkomende studies al met circa 33.000 euro. De crowdfunding loopt nog voort tot half april.
  3. Ringland pleit ervoor snel werk te maken van het ontwerp van de hele ondergrond.
  4. Burgerbewegingen blijven essentieel om druk uit te oefenen.

Over de Oosterweelverbinding

  1. Ringland blijft zeer bezorgd over het ontwerp van trechtering in de MER-procedure.
  2. Ondertussen ontwerpen onze experts een compacte overkapbare Oosterweelknoop, die de graansilo’s én het Noordkasteel redt én wellicht een half miljard euro goedkoper is.
  3. De ontwerpers maken ook werk van een veilige aansluiting aan de Groenendaallaan, eenvoudige kanaaltunnels en een veilige aansluiting aan het Sportpaleis, zonder Hollandse knoop.
  4. Ringland blijft ervan overtuigd dat het gescheiden verkeer de basisoplossing biedt voor veilig en vlot verkeer.

Bekijk hier de powerpointpresentatie.

Eerste resultaten studie 1 naar Oosterweel-light

In het Toekomstverbond dat de burgerbewegingen ondertekenden met de Vlaamse overheid is overeengekomen dat Oosterweel-light een stedelijke ringweg met verminderde capaciteit zou worden. Dat vergt een aanpassing van de Oosterweelknoop en de aansluiting van de Oosterweelverbinding op de stedelijke ringweg. Ringland gaf het studiebureau Stramien en ir Luc Van Remortel, destijds betrokken bij de aanleg van de huidige Ring, de opdracht het oorspronkelijke BAM-ontwerp te optimaliseren.   

De ontwerpers stonden voor volgende uitdagingen:

1a. De Oosterweelknoop compact houden, met respect voor de omgeving (een vereiste voor elk GRUP). Concreet: hoe het Noordkasteel en de historische graansilo’s vrijwaren?  
1b. De Oosterweelknoop overkapbaar maken.
2. Via een eenvoudige en veilige noordelijke kanaaltunnel een vlotte aansluiting realiseren naar het noorden.
3. Ter hoogte van de Groenendaallaan een vlotte verkeersstroom realiseren, plus een conflictvrije omgeving voor fietsers, voetgangers en openbaar vervoer.
4. Ter hoogte van het Sportpaleis een veilige aansluiting realiseren van de stedelijke Ring naar de kanaaltunnels en de noordelijke Ring.

Het nieuwe ontwerp in opmaak komt tegemoet aan al die vereisten.

 

1.1 Compacter en overkapbaar ontwerp Oosterweelknoop

Ontwerp Noordkasteel van Ringland In het oorspronkelijke ontwerp (hieronder illustratie 1) gaan de Scheldetunnel en vooral de gestapelde tunnels onder het Albertkanaal erg diep. Dat maakt het op-en-afrittencomplex ter hoogte van het Noordkasteel (Oosterweelknoop) erg complex. Het verkeer moet er immers van niveau -2 naar 0, waardoor lange op- en afritten noodzakelijk zijn. Voorts moet het verkeer dat uit de Scheldetunnel komt (2x3 rijstroken), in het BAM-ontwerp binnen 20 sec kiezen tussen drie opties. Dat creëert onveiligheid.

Het Ringland-voorstel (illustratie 2) vertrekt van een veel eenvoudiger concept: de tunnels blijven op -2 en de uitwisseling van verkeer gebeurt op een verzonken rotonde op niveau -1. Van daar gaat het eenvoudig naar het maaiveld. De hellingen van de op- en afritten worden daardoor veel korter. Ontwerp Oosterweel BAM vs. Ringland

Voordelen Ringland-ontwerp

- De Oosterweelknoop is geheel overkapbaar, de simpele op- en afritten maken veiliger en vlotter verkeer mogelijk.
- Het project wordt goedkoper, want de constructie is eenvoudiger.
- Daardoor wordt de uitvoeringstermijn ook korter en kan het geheel sneller klaar zijn.
- De impact op de omgeving blijft beperkt. Concreet betekent dat dat het Noordkasteel gered kan worden en dat de historische graansilo’s niet gesloopt hoeven te worden.

De sloopvergunning voor die SAMGA-silo’s, in de zomer van 2016 toegekend aan de BAM, is onlangs overigens definitief vernietigd na een procedure aangespannen door Ademloos, stRaten-generaal en Peter Vermeulen (Ringland).

1.2. Veilige Groenendaallaan

Ontwerp Groenendaallaan van Ringland Voor het knooppunt van de Groenendaallaan wordt in het voorstel van Ringland hetzelfde principe toegepast als bij de Oosterweelknoop. Terwijl het doorgaande verkeer op -2 blijft rijden, ligt het op-en-afrittencomplex op -1.

Eenvoudige hellingen richting Noorderlaan of Merksem maken dit complex vlot bereikbaar. Daardoor ontstaat bovengronds op het maaiveld een conflictvrije (stations)omgeving voor voetgangers, fietsers en openbaar vervoer.
Dat systeem biedt ook mogelijkheden voor een betere ecoverbinding.  Groenendaallaan ontwerp Ringland

1.3. Eenvoudigere en veiligere kanaaltunnels
en aansluiting naar het noorden

Voor de kanaaltunnels (langs en onder het Albertkanaal, tussen het Asia- en het Straatsburgdok) voorziet het BAM-ontwerp in gestapelde kokers van 2x2 rijstroken + pechstrook.

Het Ringland-ontwerp versmalt die kokers naar respectievelijk 2 rijstroken (zuidelijke tunnels), of 1 rijstrook met calamiteitenstrook (noordelijke aftakking), overeenkomstig de eisen voor een stedelijke ringweg. Daardoor kunnen de kokers onder het kanaal ook naast elkaar gelegd worden.

Ringland trekt het systeem van het gescheiden verkeer consequent door op de hele Oosterweelverbinding (doorgaand en stadsregionaal verkeer in aparte tunnels, zoals op de toekomstige zuidelijk ring). Daardoor kunnen de weefbewegingen over langere afstand gespreid worden, wat het verkeer veiliger maakt, zeker met een verlaagde snelheid (70 km/u, snelheidslimiet voor een stedelijke ringweg).

1.4. Veilige aansluiting kanaaltunnels op stedelijke ring
ter hoogte van Sportpaleis - géén Hollandse knoop

Ontwerp Sportpaleis van Ringland Ringland trekt het systeem van het gescheiden verkeer ook door aan het Sportpaleis. De op- en afritten sluiten enkel aan op de tunnels voor stadsregionaal verkeer. De Hollandse knoop is niet meer nodig.

Hetzelfde aantal rijstroken (bij BAM 7 rijstroken) wordt verdeeld over 2 kokers (2+3, + telkens een strook voor in- en uitrit). Dat leidt tot minder weefbewegingen en minder files. Bij calamiteiten in één koker blijft de andere in gebruik. Het ontwerp is daardoor veel veiliger. Het ontwerp is ook technisch eenvoudiger, want het gaat niet dubbeldeks en dus minder diep onder het Albertkanaal door.

Kers op de taart: dit hele systeem is beter overkapbaar, want de kokers zijn smaller. Het is ook goedkoper en beter faseerbaar.

1.5. Opnieuw pleidooi voor gescheiden verkeer

Uit deze studie blijkt andermaal dat gescheiden verkeer (aparte kokers voor stadsregionaal verkeer en voor doorgaand verkeer) veiliger, goedkoper en beter overkapbaar is.

In het Toekomstverbond was sprake van gescheiden verkeer op het oostelijke deel van de Ring, in afwachting van beslissingen over de Oosterweelverbinding en de spaghettiknoop op het Zuid. Ringland pleit radicaal voor het maximaal doorvoeren van het gescheiden verkeer: van aan de Kennedytunnel tot aan de Luchtbal. Dat komt zowel de leefbaarheid als de mobiliteit en de stadsontwikkeling ten goede.

Peter Vermeulen: ‘Ontwerp eerst de ondergrond in functie van de overkapping. Ontwerp dan de overkapping op basis van alle waardevolle elementen van de ontwerpteams.’

1.6. Voordelen in cijfers

  Financiële winst Ruimtelijke winst Verkeers-doorstroming Veiligheid Timing
Gescheiden verkeer   Beter overkapbaar Bij ongeval in één tunnel, andere nog beschikbaar Minder weefbewegingen Beter faseerbaar
Oosterweel-knoop Helft goedkoper (450 miljoen euro) + 13 ha groen Noordkasteel & SAMGA gered Eenvoudiger 
= veiliger Eenvoudig complex Veel korter
Groenendaal-laan Idem BAM Idem BAM Betere doorstroming lokaal verkeer OV, fiets en tram op +0 gescheiden van doorgaand verkeer Idem
Kanaaltunnels Goedkoper Idem BAM Bij ongeval in één tunnel, andere nog beschikbaar "Langere weeflengte Maar splitsing 
in tunnel (= zuidelijke ring)" Idem, maar minder hinder op Albertkanaal
Sportpaleis / R1 Evenveel door gescheiden systeem "Geen Hollandse knoop nodig, 
wel overkapbaar " Bij ongeval in één tunnel, andere nog beschikbaar Gescheiden verkeer = eenvoudiger wegbeeld Beter faseerbaar
Totaal Budget voor overkapping 100% overkapbaar, Noordkasteel gered Betere doorstroming Gescheiden systeem = veiliger Beter faseerbaar

1.7. Hoe verder?

Binnen de werkbank Oosterweel-light legde Ringland deze eerste studieresultaten al voor aan de bevoegde partners (BAM, ANTEA, ARUP, enz.). De gesprekken met de ingenieurs van BAM verlopen constructief. Er heerst bij de burgerbewegingen gematigd optimisme: het Noordkasteel en de graansilo’s lijken definitief gered, maar de aansluiting op de Ring staat nog niet op punt. Tegelijk maken de burgerbewegingen zich blijvend zorgen over de voorstellen inzake trechtering in de MER-procedure. De BAM blijft voorts gewoon voortwerken aan de bouwaanvraag voor de Oosterweel- heavy… en dat is niet in de geest van het Toekomstverbond.

2. Studie 2: volledige overkapping zonder gaten

Doordat de huidige Antwerpse Ring als schakel in het Europese TEN-T-wegennet de route is voor explosief ADR-transport, zijn er gaten in de overkapping gepland om tegemoet te komen aan de veiligheidsvereisten. Daarnaast schuift de BAM de brandveiligheid naar voren als argument om geen volledige overkapping uit te tekenen.

Ringland zoekt, met financiële steun van de burgers, naar alternatieve oplossingen. In opdracht van Ringland gaat het studiebureau Traject enerzijds na welke alternatieve trajecten voor dit transport mogelijk zijn. Anderzijds zoekt het bureau uit hoe men in het buitenland bij de bouw van tunnels omgaat met ADR-transport.

Ringland gelooft ook op dit vlak in een constructieve oplossing.

De voorlopige resultaten van de studie wijzen in de richting van gescheiden verkeer, het logischer toepassen van de 10-seconderegel, het vermijden van (gevaarlijke) overgangen licht-donker-licht-donker, het bouwen van kokers voor 4+3 rijvakken in plaats van 7, en het vermijden van gestapelde tunnels, ook omwille van de kostprijs.

Voor het ADR-transport en het TEN-T-netwerk lijken alternatieve routes en modi (spoor en water) al een groot deel van het probleem weg te kunnen nemen.

Voor de afvoer van rook bij brand wordt onder meer onderzocht wat dwarsventilatie kan betekenen (in vergelijking met langsventilatie).

3. Crowdfunding nog tot 15 april

Ringland crowdfunding Ringland heeft alle begrip voor de onrust bij zijn achterban over het lot van het Noordkasteel, het veilig verkeer en de gaten in de Ring. Die onrust vertaalt zich in de grote steun voor de lopende crowdfunding.

Die bracht sinds half februari al bijna 33.000 euro op. Het doel blijft 40.000 euro. Ringland mobiliseerde via zijn nieuwsbrief en Facebook. Daarnaast busten 60 vrijwilligers 70.000 flyers in de wijken die het meest baat zullen hebben bij de Oosterweel-light en een overkapping zónder gaten.

Doneren kan nog tot 15 april via de rekening van de Koning Boudewijnstichting
(rek.nr. BE10 0000 0000 0404 met vermelding van de code ***017/1590/00007***).
Giften vanaf 40 euro zijn fiscaal aftrekbaar.

Ringland doet er alles aan om die middelen zo goed mogelijk in te zetten en toe te werken naar zo goed mogelijke en snelle resultaten.

Donderdag 15 maart

Eén jaar na het Toekomstverbond

Op 15 maart 2017 sloten de burgerbewegingen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal en de overheden het Toekomstverbond, een akkoord om samen de volledige overkapping van de Antwerpse Ring te realiseren. Wat is de stand van zaken na één jaar? Lees hier het antwoord van Ringland op vier vragen.

Is het positieve gevoel bij het akkoord nog steeds even groot?

Het Toekomstverbond was een belangrijke stap. Ringland is nog steeds enthousiast over dat akkoord en over de opvolging ervan. Het was een mijlpaal in de aanpak van grote infrastructuurprojecten in Vlaanderen. Eigenlijk is toen voor de eerste keer gezegd dat burgers, overheden en administraties samen betere plannen kunnen maken dan alleen. De engagementen uit het akkoord worden stap voor stap opgepakt.

Tegelijk vinden we dat het allemaal wel wat sneller vooruit zou mogen gaan en dat  er nog veel werk aan de winkel is om alles concreet te maken.

Peter Vermeulen:
‘Wij willen een volledige overkapping,
met meer ruimte en groen en een gezondere stad.
Daar blijven we voor gaan.'

In welke mate is Ringland betrokken bij de verdere uitwerking?

De verschillende werkbanken van de Werkgemeenschap zijn ondertussen opgestart. Ademloos, stRaten-generaal en Ringland zitten mee aan tafel en geven de dossiers mee vorm: het Haventracé, Oosterweel-light en de modal shift.

Ook bij de ontwerpen van ‘Over de Ring’ (de zes teams die elk in hun segment werken onder leiding van overkappingsintendant Alexander D’Hooghe,) zijn er veel Ringlanders betrokken. Vanuit een kritische en constructieve geest zoeken ze in de zes segmenten mee naar oplossingen die de leefbaarheid versterken, voorzien in meer ruimte en groen, en vlot en veilig verkeer mogelijk maken.

Zijn er nog zaken waarvoor nog geen oplossing bestaat?

Ringland wil dringend een oplossing voor twee problemen: de geplande gaten in de overkapping en het ontwerp voor Oosterweel-light dat nog lang niet op punt staat. Daarvoor doen we twee studies die we financieren via crowdfunding. We schatten de kostprijs van het werk van de studiebureaus op 40.000 euro, een bedrag dat we nodig hebben tegen half april.

  1. Oplossing voor de gaten

Als oplossing voor de gaten zoekt Ringland alternatieve routes voor het gevaarlijk en explosief transport. Want als dat gewoon over de Ring blijft rijden, zou er om de 2 kilometer een opening van 150 meter moeten komen en krijgen we een overkapping met gaten. Dat betekent nog steeds geen verbetering voor de leefkwaliteit. Een stadsregionale ringweg die toegankelijk blijft voor gevaarlijk transport, is bovendien in strijd met het Toekomstverbond. Een ontwerp met gescheiden verkeersstromen over de hele Ring biedt alvast meer garanties op veiligheid.

  1. Efficiënter ontwerp voor Oosterweel-light

Een voorstudie van Ringland voor een beter ontwerp van Oosterweel-light heeft al aangetoond dat dat veel voordelen biedt. Het zorgt voor meer ruimte (het Noordkasteel en de historische silo’s kunnen blijven), extra groen en vlotter verkeer met simpele op- en afritten. We krijgen dan een een echte stadsring met veiligere aansluitingen in alle richtingen. Dit voorstel is goedkoper omdat de constructie eenvoudiger is. Daarom kan de bouw ook sneller klaar zijn. Deze voorstudie kan via crowdfunding verder uitgewerkt worden.

Peter Vermeulen:
‘Dit is een uniek moment voor iedereen
om zijn nek uit te steken
voor een volledige overkapping tegen 2030.'

  1. Timing en financiering

Tot slot heerst onduidelijkheid over de timing en de financiering van de volledige overkapping. Samen met de Universiteit Antwerpen onderzoekt Ringland de financieringsmodellen.

Voorts stelt Ringland dat de eerste fase van de overkapping samen met de Oosterweelverbinding gerealiseerd kan worden tegen 2025. De volledige overkapping moet lukken tegen 2030. Buitenlandse voorbeelden en onze eerdere studies van de gefaseerde aanpak bewijzen dat dat realistisch is.

In dat verband stemt overkappingsintendant Alexander D’Hooghe ons hoopvol, met zijn uitspraak vandaag in Trends dat de overkapping tegen 2025-2027 klaar kan zijn.  

Bron: Nieuwbrief Ringland, 15/3/2018

Vrijdag 12 januari

Nieuwjaarsbrief 2018

De nieuwjaarsbrief van Ringland

Beste Antwerpenaar,

Bij het begin van dit nieuwe jaar presenteren we je graag onze nieuwjaarsbrief. We zijn alvast fier op wat we in 2017 gerealiseerd hebben. Voor 2018 blijven we even gemotiveerd en zijn we hoopvol, met de nodige waakzaamheid.

We zijn fier dat de volledige overkapping een stap dichterbij kwam.
In 2017 sloten overheden en burgers het Toekomstverbond waarin we ons engageren om samen te werken voor de volledige overkapping van de Ring. Een grote stap vooruit.

  • Het verbond is de basis om onze gemeenschappelijke droom te realiseren: meer ruimte en groen, vlotter en veiliger verkeer, een leefbare en gezonde stad voor iedereen.
  • Dankzij dit verbond denkt vandaag heel Antwerpen burgers, verenigingen, ambtenaren, politici en bedrijven  mee na over de overkapping.
  • Het verbond werd mogelijk mede dank zij jouw sympathie en actieve steun voor Ringland en je financiële inbreng voor de studies.

We werken gemotiveerd en voluit mee aan de realisatie.
Ringland zet alles op alles om jouw en onze droom waar te maken.

  • We werken in de Werkgemeenschap samen met de overheidsinstellingen.
  • We betrekken experts bij studies en bij onderhandelingen.
  • We blijven de burgers betrekken bij het hele proces.

De weg is lang en het werk is niet af. Maar elke nieuwe stap die we zetten, maakt de voorstellen logischer, goedkoper en beter. Twee nieuwe studies zijn daarbij cruciaal: een studie om de Oosterweelknoop te vereenvoudigen, en een studie om toch een oplossing te zoeken voor het probleem van de ‘gaten’ in de overkapping.

We zijn hoopvol dat het werk in 2018 echt begint.
Meer dan 20 jaar na de eerste plannen voor Oosterweel is het zover. In 2018 moeten de grote ambities werkelijkheid worden.

  • In 2018 gaat de schup effectief de grond in  voor een fel verbeterd ontwerp van de oorspronkelijke Oosterweel.
  • In 2018 werken de ontwerpbureaus hun plannen af en kan de eerste fase van de overkapping concreet uitgetekend worden.
  • In 2018 wordt het ‘Routeplan 2030’ verder uitgewerkt, met tal van maatregelen om de verplaatsingen te voet, met de fiets of het openbaar vervoer te stimuleren in de hele vervoersregio Antwerpen.

Maar, beste Antwerpenaar, Ringland blijft – ook in 2018 – waakzaam.

Vorig jaar lanceerde overkappingsintendant Alexander D’Hooghe de ontwerpopdracht ‘Over de Ring’. Sindsdien werken ontwerpers én burgers een jaar lang samen concrete ideeën uit voor de overkapping. We zijn nu halverwege dit proces en er zijn belangrijke stappen gezet. Maar er blijven essentiële uitdagingen.

 

Drie uitdagingen voor 2018

1. Ringland wil een vollédige overkapping, van de Kennedytunnel tot aan het knooppunt van de A12/E19 in Ekeren en de E313/E34 in Wommelgem. Die kan er enkel komen als

  • de Oosterweelverbinding in haar light-vorm gereserveerd wordt voor stedelijk verkeer,
  • er eenvoudige aansluitingen komen aan het Noordkasteel en aan het Sportpaleis,
  • het gescheiden verkeer doorloopt over de héle Ring,
  • er een oplossing komt voor het explosief ADR-transport (bv. een omleiding), zodat er geen ‘gaten’ hoeven te komen in de overkapping,
  • het terugverdienmodel voor de investering verder wordt uitgewerkt.

2. Ringland wil een meer ambitieuze modal split in en rond Antwerpen. Meer dan de 50/50 waarbij men dus kiest voor evenveel verplaatsingen te voet, met de fiets en het openbaar vervoer als met de auto.

  • Het Toekomstverbond wil naar 50/50: evenveel verplaatsingen te voet, met de fiets en het openbaar vervoer als met de auto. Ringland wil de lat hoger leggen: buitenlandse voorbeelden tonen aan dat een verhouding 70/30 mogelijk én noodzakelijk is.
  • Ringland wil de modal shift helpen realiseren met een nieuw, wetenschappelijk burgeronderzoek. In het voorjaar lanceren we daartoe een nieuw citizen-scienceproject, naar het voorbeeld van het baanbrekende CurieuzeNeuzen.

3. Ringland blijft zich inzetten voor het maatschappelijk draagvlak. Zonder is een project van deze omvang niet mogelijk. Alle Ringlanders, Ringbouwers en burgers met een hart voor Antwerpen moeten nauw betrokken blijven blijven en mee het eindresultaat bepalen, tot en met de uiteindelijke keuzes voor de overkapping.

Bij deze drie uitdagingen horen ook drie uitnodigingen voor het nieuwe jaar.

 

Drie uitnodigingen voor 2018

1. Blijf Ringland steunen, kom naar ons verjaardagsfeest in februari (uitnodiging volgt), lees onze nieuwsbrief en volg ons op Facebook. En blijf ons financieel steunen voor de extra studies die nodig zijn - de beste garantie voor de volledige overkapping.

2. Word Ringland-wetenschapper. We nodigen je uit om in het voorjaar mee te doen met ons nieuw citizen-scienceproject. Dit onderzoek door burgers brengt de evolutie van de modal split in kaart, ook in jouw straat of buurt. Als ook jij mee telt, krijgen we een goed beeld van het verkeer in en om Antwerpen.

Laat je stem horen.

  • Informeer je. Volg ons op Ringland.be, volg de ontwerpteams via de website Over de Ring, kom naar onze infomomenten.
  • Werk mee als Ringbouwer aan het ontwerp van de overkapping, en evalueer in het voorjaar mee de voorstellen. Ringland organiseert halfweg het proces van ‘Over de Ring’ op woensdagavond 7 februari een nieuwe masterclass (uitnodiging volgt). We blikken terug op de eerste fase van de overkapping en gaan samen op zoek hoe we de resterende hindernissen kunnen wegwerken.
  • Stem in oktober 2018 op politici die aandacht hebben voor een betere mobiliteit en een meer leefbare stad.

Laat 2018 het begin zijn van een volgehouden realisatie. We kijken nu al uit naar onze nieuwjaarsbrief van 2028. Want tegen dan hopen we dat de hele overkapping een feit zal zijn.

Ondertussen heffen we alvast het glas op het nieuwe jaar!

Beste groeten,
Ringland

P.S. Is het glas half vol of half leeg? Lees hier hoe Ringland kijkt naar de huidige stand van zaken.

Zondag 03 december

Constructief en kritisch
naar tweede ronde Ringdagen

Reflecties vanwege Ringland aan de vooravond van de tweede reeks Ringdagen, van 4 tot en met 9 december 2017

Onder de koepel ‘Over de Ring’ zijn vijf teams in september 2017 begonnen met de eerste grote ontwerpopdracht voor het aan hen toegewezen segment van de Antwerpse Ring. Die oefening in ontwerpend onderzoek loopt in opdracht en onder leiding van intendant Alexander D’Hooghe. Zijn team werkt zelf verder aan het zesde segment (Noordoost).

Een van de grote doelstellingen van Ringland na het afsluiten van het Toekomstverbond van 15 maart 2017 was actief mee te werken aan dit ontwerpproces, maar ook de uitgangspunten van Ringland daarbij kritisch te bewaken.

Veel Ringlanders hebben in september deelgenomen aan de Ringdagen. De meesten onder ons hebben de voorbije weken ook een of meer overlegmomenten bijgewoond in een of meer van de zes segmenten. Volgende week, van 4 tot en met 9 december, geven de ontwerpteams in een tweede ronde van de Ringdagen een publieke stand van zaken van hun inzichten en eerste ideeën. Aan ons om deze voorlopige voorstellen grondig te bekijken en tevens te toetsen aan de standpunten van Ringland.

Ondanks de grote inzet van velen, de ontzettend hoge berg werk en de luisterbereid van de ontwerpteams, zijn er toch elementen waar Ringland zich zorgen over maakt.

1. Nog geen overkapping op basis van Oosterweel-light

De ontwerpteams hebben bij het uitwerken van hun overkappingsvoorstellen de expliciete opdracht gekregen te vertrekken van het oorspronkelijke BAM-tracé, de zogenaamde Oosterweel-heavy. De overheid en de burgerbewegingen zijn in het Toekomstverbond nochtans duidelijk overeengekomen dat die nieuwe Scheldeverbinding een totaal andere functie krijgt en dat in de lopende project-MER-procedure de light-versie verder onderzocht wordt. Oosterweel-light moet immers een ringweg voor stedelijk verkeer worden. Die studies zijn nog niet afgerond; de eerste resultaten worden verwacht in het voorjaar van 2018.

Een direct gevolg van Oosterweel-heavy als vertrekpunt is dat de ontwerpteams rekening moeten houden met de Europese tunnel- en veiligheidsrichtlijnen voor het Trans-Europees Netwerk (TEN), waar de R1 vooralsnog deel van uitmaakt. Het uitgangspunt van de opdracht is tevens dat ook het ADR-transport (gevaarlijke stoffen) over de Ring blijft rijden. Dat alles heeft onder meer tot gevolg dat in de overkapping om de 2 km een opening van 150 meter zou moeten komen. Zo krijgen we met andere woorden een overkapping met gaten. De op- en afritten moeten ook voldoende lang zijn om in te voegen, waardoor de knooppunten niet overkapt zouden kunnen worden. Een gedeeltelijke overkapping lost de luchtvervuiling en de lawaaihinder echter niet terdege op.

Op 17 oktober kwam de Ringland Academie al naar buiten met een standpunt over die gaten. Het is duidelijk dat Ringland deze kwestie verder onderzocht wil zien - of dat zelf zal doen - en ze opnieuw zal bespreken met de intendant en de overheid. Dat laten we ook weten aan de ontwerpteams, maar op de Ringdagen hoeven we hen daar dan ook niet voortdurend mee ‘lastig te vallen’. Het is aan hen om te onderzoeken wat de consequenties zijn. Dat maakt het gesprek daarover achteraf des te gefundeerder.

In dit kader is het ook van belang even te benadrukken dat de ontwerpteams ‘ontwerpend onderzoek’ doen. Dat betekent dat ze onderzoeken wat de mogelijkheden zijn en wat de consequenties daarvan zijn, maar dat ze dus nog geen ‘definitieve’ ontwerpen of plannen opmaken.

2. Coherent ontwerp voor ondergrond ontbreekt

Tot op vandaag bestaat er nog geen uitgetekend ontwerp van de totale verkeersinrichting van de Ring, overeenkomstig de Europese tunnelrichtlijnen. Dat betekent dat nog niet duidelijk is

  • hoeveel op- en afritten er komen en waar die juist gesitueerd worden,
  • waar en hoe de verkeersknooppunten (aansluiting Oosterweelverbinding op R1, knooppunten E313/E34 en E19) eruit zullen zien,
  • op welke plaats de Singel uiteindelijk terechtkomt,
  • hoe de scheiding van stedelijk en doorgaand verkeer precies in elkaar zal zitten. Het Ringland-voorstel voor gescheiden verkeer blijft daarvoor alvast een valabel uitgangspunt.

De ontwerpopdracht voor de verkeersinrichting moet zo snel mogelijk vanuit de Werkgemeenschap worden geformuleerd en uitbesteed. In afwachting daarvan blijft het voor de ontwerpteams erg moeilijk om een realistisch voorstel voor de overkapping uit te werken. Vandaar opnieuw de aanbeveling om de ontwerpen te lezen als een onderzoek van mogelijkheden, nog niet als de aanzet tot een concreet inrichtingsvoorstel.

3. Nood aan langetermijnvisie

De intendant roept de ontwerpteams op om vooral in te zetten op pilootprojecten en ‘quick wins’, die op korte termijn uitgevoerd kunnen worden en die dus in aanmerking komen voor de besteding van de beloofde 1,25 miljard euro van de eerste fase. Ringland daarentegen roept op om na te denken over en te vertrekken van de vollédige overkapping. Vandaar ook het belang dat we hechten aan de ‘continuïteiten’ die over de segmenten heen lopen: water, ecologie, energie, openbaar vervoer, het erfgoedlandschap,…

We pleiten er dan ook voor dat de ontwerpopdrachten meer zouden focussen op een langetermijnvisie en de mogelijkheden die een volledige overkapping biedt voor de stadsontwikkeling en nieuwe publieke ruimte. Wat is het eindpunt? Welke fasering is realistisch? Welke prioriteiten zijn daaruit af te leiden? Dat zijn vragen die meer aan bod moeten komen.

Ringland stelt daarom voor om naast de prioritaire projecten tegen mei 2018 ook de volledige overkapping uit te tekenen, gekoppeld aan een faseringsvoorstel voor de uitvoering de volgende jaren. Een optie is te beginnen met de volledige overkapping van de Oosterweelverbinding en de verkeerswisselaar bij het Sportpaleis en die meteen door te trekken naar Merksem en de Luchtbal.

Daarnaast blijft het ook noodzakelijk een financieringssysteem uit te werken, om na de besteding van de eerste 1,25 miljard euro ook de volgende stappen te kunnen zetten, met het oog op de realisatie van een volledige overkapping en de noodzakelijke investeringen voor de modal shift. Ook dat is geen taak voor de ontwerpteams. Ringland wil daarom zelf op korte termijn een cocreatieve werkgroep lanceren die, samen met de overheid, de financieringsmogelijkheden op de lange termijn bestudeert.

4. Nood aan versnelde uitvoering Toekomstverbond

De Werkgemeenschap, die volgens het Toekomstverbond al sinds september 2017 had moeten instaan voor de centrale sturing en coördinatie van de deelprojecten of werkbanken, is nog steeds niet van start gegaan. Sinds juni is er dan ook veel te weinig gemeenschappelijk overleg geweest tussen de overheid (stad en Vlaamse regering), de administraties, de intendant en de burgerbewegingen.

Dat maakt het voorlopig erg moeilijk om de hoger aangehaalde aandachtspunten in verband met de ontwerpopdrachten op het juiste niveau te bespreken. De ontwerpteams zijn zelf niet verantwoordelijk voor het kader waarbinnen ze werken, wel de Vlaamse regering als opdrachtgever. De burgerbewegingen hebben dit punt onlangs weer bovenaan op de agenda geplaatst, onder meer op de Horta-avond op 13 november.

Vol vertrouwen en constructief

Aangezien we de voorbije maanden vooral achter de schermen bezig waren, leeft misschien de indruk dat Ringland zich neerlegt bij de situatie. Niets is minder waar. We blijven erg actief en voeren de druk op:

  • Experts van de Ringland Academie hebben de eerste voorstellen van de ontwerpteams op de feedbacksessies met de intendant kritisch becommentarieerd. Ze werken nu voorstellen uit voor het vervolg van dit proces.
  • Ringland plant onderzoek naar alternatieve routes voor gevaarlijk transport en een studie over de capaciteit en doorstroming van de Oosterweel-light-verbinding.
  • Voor het einde van het jaar start de Werkgemeenschap op met een voorlopige coördinatiecel, met vertegenwoordigers van de burgerbewegingen, om zo de uitvoering van het Toekomstverbond mee aan te sturen.
  • Samen met het communicatieteam van de intendant zal Ringland begin mei 2018 een stadsbreed evenement organiseren om een publiek advies te geven over het geheel van de ontwerpresultaten.

In afwachting vragen we de Ringlanders om ‘constructief maar kritisch’ mee te luisteren naar en te discussiëren over de verdere werkzaamheden van de ontwerpteams. We zijn nu al benieuwd naar jullie reacties op de hopelijk weer boeiende Ringdagen.

Zaterdag 25 november

Ringland, burgerbeweging in
een veranderende democratie

Lezing Luc Huyse op reflectiedag Ringland

Luc Huyse, socioloog en emeritus hoogleraar van de KU Leuven, was op zaterdag 25 november 2017 gastspreker op de reflectiedag van Ringland, waar een 70-tal vrijwilligers en leden van de Ringland Academie nadachten over de toekomst. Onderstaande tekst was de leidraad voor zijn tussenkomst. Ook al is dit geen uitgeschreven betoog, volgens Ringland is het meer dan de moeite waard om het te delen. 

Gastspreker Luc Huyse op de reflectiedag van Ringland

Vooraf

Kijken naar Ringland vanop een afstand... Los van het Oosterweeldossier, los van de mobiliteitsproblemen. Maar wel: wat is de plaats, de rol van jullie burgerbeweging in de broodnodige vernieuwing van de democratie?

1. Eerst een foto

Een foto van een politieke ontwikkeling die als een dreigende wolk boven de democratie hangt. Drie concrete aanwijzingen. Drie funeste ingrepen, verpakt in sluwe slogans.

1.1. Goed bestuur

Wie kan daar tegen zijn? Maar zie hoe dat geïnterpreteerd wordt in het regeerakkoord van de huidige Vlaamse regering. Een hoofdstuk in dat akkoord draagt als titel: 'Voluit voor de overheidsklant'. De burger als klant, als consument van het beleid. Niet als coproducent.

1.2. Beslist beleid

Je zou denken, mooi: beslist, dat is vastberaden, resoluut en dus productief beleid. Maar die kreet verbergt, zeer handig trouwens, een merkwaardige visie op wat democratie is.

Ik citeer enkele ministers: ‘Elke burger, elke kiezer heeft de kans om via verkiezingen zijn of haar gedacht te zeggen.’ Einde citaat. In interpreteer: ‘Elke kiezer heeft zijn stem voor vijf jaar weggegeven. En gegeven is gegeven, beslist is beslist. Tussentijds tegenspreken is er niet meer bij. Nu is het aan wie in de stuurcabine staat.’ Zo wordt de kiezer gedemobiliseerd.

1.3. De individuele burger

Het gaat nog verder. Je hoort steeds vaker zeggen dat in een ware democratie er een direct contact is tussen de politicus en de individuele burger. Het individu moet de bevoorrechte partner zijn van de politicus. Dus niet de vakbonden, niet de actiegroepen, niet de honderden spelers op wat wij in Vlaanderen het middenveld noemen. Want dat is, schijnt het, allemaal ballast. Dat staat goed bestuur en beslist beleid in de weg. Maar laten we wel wezen, een geïsoleerd individu is een kwetsbaar individu. Mensen moeten collectief een vuist kunnen maken om invloed uit te oefenen.

Kortom: uitburgering

De bevolking wordt in feite gevraagd om af te haken. Om op de zijlijn te gaan staan. Dat is doodjammer. Want democratie is in wezen groepswerk: groepsgewijs meningen vormen, samen aan belangenverdediging doen.

Zich neerleggen bij die uitnodiging om af te haken is dubbel gevaarlijk. Eén: zo verliest de bevolking geleidelijk de vaardigheden die ze nodig heeft om die collectieve vuist te maken. Twee: even geleidelijk maakt burgerschap niet langer deel uit van de identiteit van elk van ons. Politiek wordt dan een soort buitenland.

Besluit: inburgering (als activiteit niet beperkt tot nieuwkomers uit het buitenland, maar cruciaal voor alle inwoners) wordt via die drie sluipwegen vervangen door uitburgering.

2. Terug naar Ringland

Jullie burgerbeweging is een krachtig antwoord op deze noodlottige ontwikkelingen. Want kijk naar wat jullie als vrijwilligers hebben geleerd, wat honderden anderen geregeld in De Roma hebben geleerd, wat 2.000 CurieuzeNeuzen hebben geleerd:

- dat politiek activisme werkt
- dat er zoiets is als het algemeen belang, want je kan niet altijd gelijk krijgen
- dat compromissen daarom onafwendbaar zijn
- dat vertrouwen in de anderen loont
- dat solidariteit een onmisbaar ingrediënt is van een menswaardige samenleving.

Met andere woorden: zo werkt inburgering. Zo nemen sociale en politieke vaardigheden toe, zo vervellen mensen van passieve klant van de overheid tot coproducent.

3. Een uitnodiging

En dan de volgende stap in mijn betoog: een uitnodiging gericht aan jullie. Ringland, succesverhaal op het vlak van inburgering, kan een veel bredere rol spelen in de vernieuwing van de democratie. Veel actiegroepen, veel burgerbewegingen in Vlaanderen zijn op zoek naar een routeplanner, een draaiboek waarmee zij hun organisatie politieke invloed kunnen geven.

Enkele voorbeelden van wat zij willen weten:
- hoe zijn jullie erin geslaagd om het wederzijdse wantrouwen tussen politici en actievoerders weg te masseren?
- hoe verlies je het contact niet met de bevolking?
- hoe verleid je de media?

Een soort ‘do it your self’-gids zou wonderen kunnen doen. (Er zijn in de buurlanden modellen te vinden. Twee Britse websites: www.flatpackdemocracy.co.uk en www.indie-town.uk).

Zit hier een opdracht in voor de Ringland Academie? In feite doet zij dit al, over de kwestie van de luchtvervuiling. Er is de nieuwe website curieuzeneuzen.eu, waar geïnteresseerden zowel in het Nederlands als in het Engels informatie over het project krijgen. En met wetenschappelijke artikelen worden belangrijke lessen van het project met de onderzoekswereld gedeeld. Bovendien is ook Greenpeace geadviseerd voor hun meetcampagnes in 200 scholen.

Een gids op basis van Ringlands ervaringen met politieke inburgering zou bijzonder nuttig zijn, een cruciale stap zelfs in de zoektocht naar democratievernieuwing.

Hier vind je een opname van de lezing - met excuses voor de mindere beeldkwaliteit.
Meer publicaties van Luc Huyse zijn gratis te downloaden van zijn website.

Donderdag 17 augustus

Trekt A bakkes open op de Ringdagen

Persbericht Ringland, 17/8/2017

De overkappingsintendant organiseert van 6 tot 13 september zes Ringdagen. Met een ludieke campagne roept de burgerbeweging Ringland haar achterban op om daar massaal aan deel te nemen. De Ringdagen bieden de Antwerpenaars immers dé kans om hun wensen en bekommernissen voor de overkapping kenbaar te maken.
Dus, Antwerpenaar, trekt A bakkes open!

Ringland deelt de overtuiging van overkappingsintendant Alexander D’Hooghe dat ‘de ontwerpen van de teams sterker worden als ze rekening houden met de ervaringen en terreinkennis van lokale spelers’. Als burgerbeweging heeft Ringland al herhaaldelijk bewezen dat er veel expertise aanwezig is bij de Antwerpenaars. We roepen de burgers dan ook op in groten getale deel te nemen aan de Ringdagen.

Met enkele ludieke filmpjes wekken we de interesse van de Antwerpenaars. Zij weten het met hun ‘groot bakkes’ toch altijd beter? Wel, dan krijgen ze nu de kans de ontwerpteams hun gedacht te gaan zeggen. 'Antwerpenaar, trekt A bakkes open!'

Met zo veel mogelijk mensen wil Ringland samen met de zes ontwerpteams kritisch-constructief meewerken aan een geslaagde overkapping.

Maar check eerst ringland.be

In de aanloop naar de Ringdagen heeft Ringland ook zijn website geüpdatet. Behalve praktische informatie krijgt de deelnemer aan de Ringdagen tips voor een geslaagde overkapping aan de hand van de drie kernthema’s van Ringland: mobiliteit, leefbaarheid en stadsontwikkeling. Daarnaast bieden we een overzicht van aandachtspunten voor elk van de zes segmenten van de Ring.

Masterclass voor Ringlanders

Ter voorbereiding van de Ringdagen organiseert Ringland ten slotte op dinsdagavond 22 augustus een ‘masterclass’. Ringlanders kunnen per wijk met elkaar kennismaken en samen al nadenken over de kansen die de overkapping biedt voor hun omgeving. Met vragen en tips voor de overkapping kunnen Ringlanders ook steeds terecht op bouwmee@ringland.be

Donderdag 15 juni

Van vaag Toekomstverbond naar concrete afspraken

De droom van tienduizenden Ringlanders over een volledige overkapping kan werkelijkheid worden! Het Toekomstverbond van 15 maart is de voorbije weken voort uitgewerkt. Na jaren van inspanningen voor een betere mobiliteit, gezondheid en leefbaarheid in Antwerpen zijn Ringland, Ademloos en stRaten-generaal tot een verdedigbaar akkoord gekomen met de overheid, de stad Antwerpen, de overkappingsintendant en de BAM.

Oosterweelverbinding wordt herbekeken


Een van de belangrijkste verworvenheden van de voorbije weken is dat de BAM Oosterweel zal laten herbekijken, een jaren oude eis. Dat is erg goed nieuws. Voor een betere leefbaarheid en voor een volledige overkapping is het immers noodzakelijk dat Oosterweel beperkt wordt. Bovendien zal het onderzoek naar varianten gebeuren binnen de lopende MER-procedure en in volle transparantie voor de burgerbewegingen. Minister van Mobiliteit Ben Weyts staat daarom ook achter het voorstel een vertegenwoordiger van de burgerbewegingen op te nemen in de raad van bestuur van de BAM.

Gegarandeerde inspraak voor burgers

De burgers zitten weldra ook mee aan het stuur in mobiliteitsdossiers in de Vervoersregio Antwerpen, via een gegarandeerde vertegenwoordiging in de nieuwe Werkgemeenschap.

Naar 50 procent niet-autovervoer


Tegen midden 2018 moeten de Werkgemeenschap en de Regioraad, waarin de 30 gemeenten van de Vervoersregio Antwerpen vertegenwoordigd zijn, klaar zijn met het Routeplan 2030. Dat moet concrete maatregelen voorstellen voor een duurzame mobiliteit. Tegen 2030 mag nog maar de helft van de verplaatsingen gebeuren met de auto.

Ontwerpteams overkapping binnenkort aan de slag


Nog deze maand selecteert een jury, waarin ook de burgerbewegingen vertegenwoordigd zijn, de teams die elk een segment van de Ring zullen ontwerpen. Vanaf september worden de burgers betrokken tijdens de Ringdagen, opgezet door de intendant.

Wat met de Raad van State?

Dat de varianten van Oosterweel onderzocht worden, heeft alvast voor stRaten-generaal de weg vrijgemaakt om de klacht bij de Raad van State in te trekken. De actiegroep honoreert zo ook het vele werk dat de voorbije maanden verricht is. De effectieve intrekking gebeurt pas als ook de andere indieners (Ademloos en enkele individuele personen, o.m. uit Zwijndrecht) daartoe bereid zijn. Zij overleggen nog met de overheid over bijkomende garanties.

Wat met de volksraadpleging?

De 75.000 handtekeningen voor een volksraadpleging zijn een prima drukkingsmiddel geweest. De inzet van zovele vrijwilligers was dus de moeite waard. Voorlopig is de volksraadpleging van de baan. Er is nog geen bouwaanvraag en bovendien gaat op 14 oktober de sperperiode voor volksraadplegingen vóór de gemeenteraadsverkiezingen in.

Lees hier alles over de uitwerking van het Toekomstverbond

Woensdag 15 maart

Droom voor Antwerpen forse stap dichterbij

Ringland forse stap dichterbij!

Burgerbewegingen en overheid werken samen aan leefbaar en bereikbaar Antwerpen

15 maart 2017
Dankzij jullie overweldigende steun van de voorbije jaren hebben de burgerbewegingen Ringland, stRaten-generaal en Ademloos vandaag een belangrijke stap kunnen zetten. Met de overheid en de overkappingsintendant hebben we een 'toekomstverbond' afgesloten dat ten goede komt zowel aan de mobiliteit als aan de leefbaarheid en de volksgezondheid.

Dit 'toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid' is een reuzenstap voor Vlaanderen en de Antwerpse regio, een stap die eindelijk een einde moet stellen aan jaren van impasse. Daarom mag het gerust historisch genoemd worden.

Het verbond omvat een ambitieus Routeplan 2030 met volgende krachtlijnen:

  • Voor de eerste grote fase van de volledige overkapping trekken de Vlaamse regering, de stad Antwerpen en het Havenbedrijf alvast 1,250 miljard euro uit.
  • Het stadsregionale verkeer rijdt over een gesloten stedelijke ring via Oosterweel-light. Dat betekent minder rijstroken in de kanaaltunnels, waardoor Oosterweel overkapbaar wordt.
  • Het doorgaande en havenverkeer wordt rond de stad geleid via een versterkte Liefkenshoektunnel en Tijsmanstunnel en de aan te leggen ondertunnelde A102 tussen Ekeren en Wommelgem.
  • Er wordt ingezet op een ambitieuze modal shift (50 procent autoverkeer, 50 procent alternatieve vervoersmodi) en een slimme verkeerssturing.

Steun ons voort in de Werkgemeenschap!

De burgerbewegingen zijn partners van de overheid en de administratie in een nieuw op te richten Werkgemeenschap. Die zal de komende weken het Routeplan 2030 voort uitwerken, waardoor de overkapping van de volledige Ring realiteit kan worden. Daarvoor hebben we jullie blijvende steun nodig!

Lees hier de tekst van het Toekomstverbond voor bereikbaarheid en leefbaarheid.

Woensdag 08 maart

75.505 handtekeningen opgehaald

Persbericht Ademloos, Ringland, stRaten-generaal, 8/3/2017
 
Op de 21ste Horta-avond van Ademloos en stRaten-generaal i.s.m. Ringland is de definitieve stand van het aantal handtekeningen voor een volksraadpleging over het BAM-tracé bekendgemaakt: 75.505! Dat is dus meer dan het vooropgezette doel van 75.000, wat ook al veel meer was dan wat wettelijk nodig was.

Voor de drie burgerorganisaties is het daarmee duidelijk dat de doorsnee-Antwerpenaar grote twijfels heeft bij de Oosterweelverbinding via het BAM-tracé waarvoor de Vlaamse regering in 2014 geopteerd heeft. Als daarvoor bij de stad een bouwaanvraag wordt ingediend, overwegen Ademloos, stRaten-generaal en Ringland een volksraadpleging aan te vragen. Stemgerechtigde Antwerpenaren (inwoners van alle districten van minstens 16 jaar oud) kunnen zich dan uitspreken over de vraag:  

Moet de stad Antwerpen een gunstig advies geven voor de stedenbouwkundige vergunning van de Oosterweelverbinding op het huidig voorziene tracé tussen Zwijndrecht/Linkeroever en Borgerhout/Deurne? Ja of neen?

Verder overleg afwachten
Ondertussen zitten de burgerorganisaties, mede door de druk van een mogelijke volksraadpleging, wel aan de onderhandelingstafel met de overkappingsintendant en de overheid. Sinds kort ligt daar het denkspoor radicaal haventracé + Oosterweel light voor. Op de Horta-avond heeft de talrijk opgekomen achterban van de burgerorganisaties vanavond daarover uitleg gekregen.

Zolang de onderhandelingen de goede richting blijven uit gaan, zetten de burgerorganisaties daar voort op in. We hopen immers nog steeds een volksraadpleging te kunnen vermijden.   

Roma-avond
Ringland heeft inmiddels beslist zijn Roma-avond te verschuiven naar maandag 24 april. Tegen dan zijn de onderhandelingen verder opgeschoten - en wie weet ook afgerond. 

Maandag 27 februari

Radicaal haventracé heeft potentieel, nu nog Oosterweel zélf bestuderen

Persbericht Ademloos, Ringland, stRaten-generaal, 27/2/2017

De drie burgerorganisaties Ademloos, Ringland en stRaten-generaal hebben kennisgenomen van de doorrekening van het ‘radicaal haventracé’ (RHT). Het interessante cijfermateriaal toont aan dat het RHT veel doorgaand verkeer wegtrekt van de geplande derde Scheldekruising. In die zin heeft het RHT potentieel omdat het tegemoet komt aan de vraag van de burgerorganisaties om het verkeer weg te houden van de stad. Uiteraard zullen op dat tracé wel enkele bottlenecks (Tijsmanstunnel, Beverentunnel,...) moeten worden aangepakt.

Wat uit het eerste cijfermateriaal nog niet naar voren komt, zijn de consequenties voor de geplande Oosterweelverbinding zélf. De burgerorganisaties hebben vorige week voorgesteld de noordelijke kanaaltunnel van de Oosterweelverbinding te schrappen. Die wordt volgens hen met een RHT voor doorgaand verkeer overbodig. ‘Oosterweel light’ wordt dan een zuivere stadsringweg. Dat denkspoor is bovendien veel goedkoper, heeft minder impact op de ruimte en maakt de volledige overkapping mogelijk.

Ook dat scenario moet net zoals de consequenties van het RHT verder doorgerekend worden.

Ademloos, Ringland en stRaten-generaal wensen hun waardering uit te drukken voor de snelheid waarmee de bevoegde diensten de doorrekening van het RHT hebben uitgevoerd. Dat het evenwel niet mogelijk was het door de burgerorganisaties voorgestelde Haventracé door te rekenen, blijft moeilijk om te aanvaarden. Een correcte vergelijking en beoordeling van de alternatieven blijft daardoor onmogelijk.

Maandag 27 februari

Antwaarpe Antwaarpe ge wet dak a geire zien

Op zaterdag 25 maart krijg je dé kans om een feest te bouwen met Discobaar A Moeder en Merdan Taplak. Kom mee shaken in zaal Zappa, steek op die manier Ringland nog een keer een (financieel) hart onder de riem en verzeker onze werking in de toekomst.

Tickets kosten 12 euro en zijn beschikbaar vanaf maandag 6 maart om 12 uur enkel via deze site. Het aantal tickets is beperkt!

Het zijn cruciale dagen voor Ringland en de overkapping, alle steun is dus meer dan welkom! Of zoals de Discobaar het zelf zingt: Antwaarpe Antwaarpe ge wet dak a geire zien mor doe na ni onnozel en overkapt gewoon dieje ring ...

Antwaarpe, Antwaarpe! Ringland fuift in de Zappa!
Woensdag 22 februari

Licht aan einde Oosterweeltunnel?

Persbericht Ademloos, Ringland, stRaten-generaal, 22/2/2017

Ademloos, Ringland en stRaten-generaal menen dat het onlangs door intendant Alexander D’Hooghe gelanceerde denkspoor in het Oosterweeldossier een kans verdient. Mogelijk ligt de sleutel voor een oplossing in zijn voorstel om het doorgaand verkeer over een ‘radicaal haventracé’ te leiden en de Oosterweelverbinding om te vormen tot een stedelijke ontsluitingsweg (‘Oosterweel light’). Een open vizier op het herijkte debat dringt zich op. Vasthouden aan de oude kijk is alvast geen optie meer, niet voor de overheden maar ook niet voor de actiegroepen.

voordelen haventrace en light-01

Er is de voorbije maanden hard gewerkt door overheden en burgerorganisaties om elkaar op vele vlakken te vinden. De geesten groeien naar elkaar toe, ook wat de tracékeuzes voor een derde Scheldekruising betreft.

HET GROTERE KADER

1. Sinds juni 2016 schuiven de drie actiegroepen stRaten-generaal, Ademloos en Ringland mee aan bij de maandelijkse superworkshops over de zuidelijke ring. Het eindrapport, opgemaakt als vertrekbasis voor een goede opstart van de overkappingswedstrijd, werd op 25 januari 2017 voorlopig goedgekeurd, met dien verstande dat over enkele hangende kwesties (ligging toekomstige Singel, koppeling R1 aan eventuele Oosterweelverbinding, concrete uitwerking verkeersknopen, statuut van openbaarvervoerstangent,…) nog follow-upsessies volgen en verdiepingsstudies nodig zijn.

Twee conclusies in het eindrapport vinden de actiegroepen alvast cruciaal:
- ontvlechting van verkeer op de zuidoostelijke ring is een voorwaarde om te overkappen
- de ambitieuze modal split 50/50 is noodzakelijk om de verkeersproblematiek eindelijk op te lossen, zowel op als rond de ring

2. Voorts liet intendant Alexander D’Hooghe in zijn ambitienota van 11 november 2016 optekenen:

- De stad Antwerpen is bereid om haar bestaande planningskader aan te passen om de unieke stadsontwikkelingskansen van de overkapping mee mogelijk te maken
- Vlaanderen en Antwerpen maken samen de financiële middelen vrij voor de grote eerste fase van de overkapping van de ring

3. In dezelfde periode is in de afwegingsworkshops over de tracés een denkpiste ontstaan over een radicaal haventracé voor doorgaand verkeer rond de stad. Die denkpiste wordt momenteel doorgerekend. Belangrijk is dat gezamenlijk erkend wordt dat doorgaand, zwaar en havenverkeer effectief het best rond de stad rijdt, en niet erdoor. Even belangrijk is dat verder onderzoek wordt opgestart over efficiënte sturingsmechanismen voor verkeer in en rond Antwerpen, zowel voor doorgaand als bestemmingsverkeer en dat ter voorbereiding van een goede besluitvoering.

4. Ten slotte plegen de overheden en de actiegroepen onder begeleiding van de intendant overleg over een convenant. Daarin worden afspraken gemaakt rond de omgang met het verzoekschrift bij de Raad van State, rond vervolgtrajecten met de nodige garanties voor de volledige overkapping van de ring en het op de rails krijgen van een ambitieus Masterplan 2030 voor de vervoersregio Antwerpen. Daarbij is ook sprake van de oprichting van een (permanente) werkgemeenschap naar het model van de succesvolle (tijdelijke) werkgemeenschap over de zuidelijke ring.

RADICAAL HAVENTRACÉ VOOR DOORGAAND VERKEER

Het ‘radicaal haventracé’ heeft als uitgangspunt doorgaand oost-westverkeer rond Antwerpen voeren in plaats van erdoor. Dat betekent dat die stromen niet langer over de noordelijke ring en door een eventuele Oosterweelverbinding rijden. Daardoor kan de functie van een nieuwe Scheldekruising herleid worden tot die van stedelijke ontsluitingsweg. De burgerorganisaties concluderen voorlopig dat deze denkpiste een kans moet krijgen, en wel om drie redenen:

1. Het is altijd hun vraag geweest om doorgaand verkeer rond de stad en door de haven te leiden - vandaar uiteraard het begrip ‘haventracé’.

2. Het aanvaarden van het principe ‘doorgaand verkeer niet door de stad’ leidt tot een heel andere kijk op de Oosterweelverbinding. Een open vizier op het herijkte debat dringt zich op. Vasthouden aan de oude kijk is daarom geen optie meer, niet voor de overheden maar ook niet voor de actiegroepen.

3. Een ‘Oosterweel light’ is makkelijker verenigbaar met duurzame stads- en groenontwikkeling aan het Noordkasteel, het Laaglandpark (Groenendaallaan) en het Lobroekdok/Deurnese Tuinen (Bisschoppenhoflaan).

OOSTERWEEL LIGHT ZONDER NOORDELIJKE KANAALTUNNEL

Wie a zegt, moet b durven te zeggen. Toevoegen van capaciteit op een radicaal haventracé heeft onvermijdelijk als gevolg dat voorziene verkeersstromen weggehaald worden van de geplande Oosterweelverbinding. Anders mist die toevoeging zijn doel. Vanuit die logica en binnen de herijking van het Oosterweel-debat hebben de actiegroepen er opnieuw de cijfers bijgehaald.

Uit het plan-MER Oosterweelverbinding en het plan-MER A102/R11bis bleek eerder al dat de noordelijke kanaaltunnel van de Oosterweelverbinding (de helft van de verbinding op rechteroever die noordwaarts tussen Luchtbal en Merksem aankoppelt aan de ring) sowieso een zwak broertje is binnen het Oosterweel-verhaal. In scenario’s met en zonder sturing rijdt daar zowel ’s ochtends als ’s avonds nauwelijks verkeer door, nl. minder dan één rijstrook.

Volgens de actiegroepen verantwoordt het uitbouwen van een radicaal haventracé daarom het schrappen van die kanaaltunnel. Dat heeft gunstige effecten op verschillende vlakken:

1. Mobiliteit en veiligheid
- Het doorgaand verkeer wordt weggehouden van de Oosterweelverbinding en dus van de noordelijke ring en de stad. Het laat ter hoogte van het Sportpaleis een elegante koppeling toe van de Oosterweel light op de overkapping en het gescheiden verkeerssysteem, dat daardoor ook verder naar het noorden kan worden doorgetrokken.
- Bovendien kan in een Oosterweelverbinding met bestemming ‘stedelijke ontsluitingsweg’ 70 km/uur gereden worden, wat eveneens de veiligheid ten goede komt.

2. Complexiteit en kostprijs
- Het vervangen van een stapeltunnel door een eenvoudige tunnel is uiteraard zuivere winst.
- Ook het schrappen van twee tunnelkokers van telkens 2 x 2 rijstroken en een vluchtstrook over een afstand van 2.350 meter haalt de factuur van de Oosterweelverbinding gevoelig naar beneden. Dat uitgespaarde geld kan onder meer worden gebudgetteerd voor een tweede Tijsmanstunnel (kostprijs 230 miljoen euro) als onderdeel van het radicaal haventracé.

3. Ruimtelijke impact
- De halvering (of mogelijk zelfs schrapping) van het op- en afrittencomplex aan het Noordkasteel levert naast ruimtewinst ook een betere schikking op ten opzichte van het hele groengebied.
- De vermindering van de geluidsimpact heeft positieve gevolgen voor de recreatie- en woonzones op Linkeroever en op het Eilandje.
- Het behoud van de 19de-eeuwse, rood-bakstenen SAMGA-graansilo’s en van het groen aan de Zeevaartschool versterkt deze noordelijke overgang tussen stad en haven.
- De volledige overkapping van de Antwerpse ring wordt nu óók mogelijk in de zone tussen het Albertkanaal en de Groenendaallaan.

4. Geen vertraging van de werken
- Dit hele verhaal kan vanaf mei 2017 verder onderzocht worden in een nieuwe project-MER voor de Oosterweelverbinding op rechteroever (die toch dient bijgesteld wegens de nieuwe milieunormen) en in fase 2 van de overkappingswedstrijd van de intendant.
- Juridisch kan men terugvallen op het huidige gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) voor de Oosterweelverbinding, wat de vertraging van de werken tot een minimum herleidt.

NAAR EEN DOORBRAAK?

Inmiddels ligt veel op tafel om tot een akkoord te komen tussen overheden en burgerorganisaties. Het herijken van zowel het originele haventracé (radicaliseren) als de originele Oosterweelverbinding (downsizen) kan de sleutel blijken voor een oplossing die meer is dan een compromis.
Als in de debatten over de impact van een eventuele Oosterweelverbinding op de Antwerpse linkeroever (Sint-Annabos) en in Zwijndrecht (overkapping E17) ook een herijking kan plaatsvinden, staan we misschien stilaan voor een doorbraak.

Dinsdag 07 februari

Overheid ziet in: doorgaand verkeer moet weg van de stad

Persbericht 7/2/2017
Reactie op 'Oosterweel light' in De Morgen

Ringland is verheugd dat ook de overheid en overkappingsintendant Alexander D’Hooghe stellen dat het doorgaande en het zware (haven)verkeer zo ver mogelijk van de stad gehouden moeten worden en dat de Oosterweelverbinding daar bijgevolg niet geschikt voor is. De burgerbeweging vindt het wel voorbarig te spreken over een compromis, zoals De Morgen het vandaag voorstelt.

De overkappingsintendant heeft recentelijk een voorstel op tafel gelegd om de capaciteit van de Liefkenshoektunnel, de Beverentunnel en de Tijsmanstunnel te verhogen. De Oosterweelverbinding zou dan wel behouden blijven voor het stedelijke verkeer.

De actiegroepen hebben gevraagd de verschillende scenario’s eerst door te rekenen. Daarbij zou het niet meer dan logisch zijn om ook het Haventracé eindelijk mee te nemen in de berekeningen. Zolang dat niet gebeurd is, is het te vroeg om uit te maken of het voorstel van de intendant een haalbaar én betaalbaar compromis is.

Intussen ligt ook nog steeds geen overtuigend plan op tafel dat de aansluitbaarheid van Oosterweel op de overkapping van de Ring garandeert. Ringland hoopt dat daarover zeer snel duidelijkheid komt.

Donderdag 02 februari

Plant mee het eerste Ringlandbos!

Zondag 12 februari
14 tot 17 uur
Grasveld hoek Singel - Jan Van Rijswijcklaan

Plant mee het eerste Ringlandbos

Ringland trakteert voor zijn derde verjaardag met groen. We schenken 1.000 boompjes weg aan stadsbewoners.
Kom zondag 12 februari tussen 14 en 17 uur je boompje ophalen. Het is nu nog maar een halve meter hoog en kan dus nog in je fietstas of mee op de tram.

Jij plant en koestert het boompje op een plaats van jouw keuze.
En wie weet, als de overkapping gerealiseerd is, kunnen we deze bomen misschien verplanten naar het eerste echte Ringlandbos...

Voor dit evenement werken we samen met Natuurpunt en BOS+.

Vier mee! In goeie Ringland-traditie belooft het op zondag 12 februari een geweldig verjaardagsfeest te worden, met muziek, eten en drinken!

Laat op Facebook weten dat je erbij zal zijn. 

Maandag 14 november

Mooie ambities, maar nog geen concrete antwoorden

Persbericht 14/11/2016

Reactie Ringland op ambitienota ‘over de ring’
van overkappingsintendant Alexander D’Hooghe

Ringland ziet zeer positieve krachtlijnen in de ambitienota ‘over de ring’ van overkappingsintendant Alexander D’Hooghe. Dat neemt niet weg dat er rond een aantal belangrijke knelpunten nog tal van vragen onbeantwoord blijven. Het overleg daarover loopt volop. De burgerbeweging hoopt dat dat eerstdaags tot concretere resultaten leidt, tot een echte consensus.

Positieve krachtlijnen

De burgerbeweging Ringland vindt in de ambitienota vele krachtlijnen terug die helemaal in de lijn liggen van haar eigen voorstellen. Het zijn noodzakelijke hefbomen voor de uitbouw van een gezonde en leefbare stad:  

  1. de scheiding van de verkeersstromen op de huidige Ring
  2. de volledige overkapping ervan
  3. een zeer ambitieuze modal split voor de hele stadsregio (meer inzetten op alternatieve vervoersmodi)
  4. het idee om een brede ‘Werkgemeenschap’ uit te bouwen voor een gecoördineerde aanpak rond leefbaarheid en mobiliteit in de ‘Vervoerregio Antwerpen’.

Vijf onbeantwoorde vragen over de derde Scheldekruising

We stellen anderzijds vast dat de intendant nog steeds blijft uitgaan van en zoekt naar de koppeling van een volledige overkapping aan de Oosterweelverbinding via het BAM-tracé. De efficiëntie van dat BAM-tracé wordt in de ambitienota niet in vraag gesteld. Er wordt een dak op het huis gelegd, maar de wankele fundamenten van het huis zelf blijven buiten beeld. De ambitienota geeft dan ook geen antwoord op volgende pertinente vragen:

  1. Waarom het doorgaand verkeer en het havenverkeer nog steeds naar de stad leiden in plaats van ervan weg, via een noordelijker tracé?
  2. Waarom geen rekening houden met de geplande aanleg van de A102 (tussen Wommelgem en Ekeren), die alleen met een noordelijker tracé optimaal zal renderen?
  3. Waarom vasthouden aan de optie die een nieuwe tunnelmond laat uitmonden midden in de stad, in de buurt van het Sportpaleis waar de luchtkwaliteit nu al het slechtst is?
  4. Waarom kiezen voor de meest ingewikkelde en risicovolle oplossing (met een moeilijke onderdoorgang van het Albertkanaal), met de meeste kans op vertraging?
  5. Waarom meer betalen voor een minder efficiënte oplossing? 

Kortom: Het Oosterweel-BAM-tracé is een keuze uit het verleden, vertrekkend van eenzijdig infrastructuur-denken twintig jaar geleden. De nieuwe autoweg die midden in de stad zal uitmonden, blijft dé achilleshiel van het hele project, die de toekomstige leefbaarheid en mobiliteit van heel Antwerpen sterk hypothekeert. Met de nieuwste inzichten is die optie niet langer te verdedigen. Ringland blijft er meer dan ooit van overtuigd dat een meer noordelijke Scheldekruising via een Haventracé de enig juiste optie is, zowel voor de ontsluiting van de haven, de toekomst en leefbaarheid van de stad, als voor de portemonnee van de Vlaming. Zo’n 150 academici en experts hebben het memorandum van Ringland over het Haventracé ondertekend.

Vijf onbeantwoorde vragen over de overkapping

De intendant is gewonnen voor een volledige overkapping van de Ring en daar is Ringland uiteraard zeer opgetogen over. Zoals bekend heeft Ringland al tal van uitgewerkte en ambitieuze plannen voor zo’n volledige overkapping, met onder meer ook de verplaatsing van de ‘Nieuwe Singel’ naar het dak van de tunnels. Ze geven bovendien in detail aan hoe het Ringland-concept financieel en technisch gerealiseerd kan worden. Over die aspecten blijft de ambitienota nog zeer vaag. Er blijven dus belangrijke vragen over:

  1. Hoe een gescheiden verkeerssysteem (overkapping) aansluiten op een gemengd verkeerssysteem (Oosterweel)?
  2. Waarom het ontwerp van de overkapping opsplitsen in vele deelprojecten?
  3. Hoe de voorgestelde ‘dwarse fasering’ uitvoeren zonder het verkeer op de Ring telkens volledig te onderbreken?
  4. Waarom de Singel en de aansluitingscomplexen pas op het einde aanpakken?
  5. Hoe de overkapping financieren?

Kortom: De ambitienota blijft nog erg vaag over de technische en financiële realisatie van de volledige overkapping. Bovendien houdt een stapsgewijze aanpak het risico in dat er maatregelen worden genomen die een toekomstige realisatie van een volledig, robuust concept hypothekeren. Een totaalbeeld is nodig, gekoppeld aan een globaal financieringsmodel. De Ringland Academie (een netwerk van academici en experts) werkte al veel gedetailleerde plannen uit, ook over de financiering, waarover interessante contacten lopen met experts van de Europese Centrale Bank. We stellen onze studies nogmaals graag ter beschikking van de intendant.

Conclusie

Ringland zet volop zijn schouders onder de ambities van de intendant om een leefbare en duurzame mobiliteitsoplossing voor Antwerpen uit te werken, maar legt de nadruk op het verdere werk de komende weken. Na grondige lezing lijkt ons deze ambitienota te vroeg te komen en te vaag te blijven. Te veel vragen blijven onbeantwoord.

De burgerbeweging zit binnenkort samen met de intendant en hoopt alsnog, zeker vooraleer de bouwaanvraag voor rechteroever wordt ingediend, mee te kunnen werken aan afdoende antwoorden op bovenstaande vragen. Daarom blijven we uiteraard in constructief overleg.

Ondertussen mobiliseert Ringland samen met Ademloos en stRaten-generaal voort voor een snelle, logische en duurzame oplossing. Het BAM-tracé is niet logisch, werkt niet en is net daardoor al jaren dé bron van vertraging van het dossier. Een nieuwe autoweg richting stad loodsen hypothekeert immers de toekomstige ontwikkeling van Antwerpen. Inmiddels zijn al 55.000 handtekeningen verzameld voor een eventuele aanvraag van een nieuwe volksraadpleging.

Zondag 23 oktober

Resultaten luchtkwaliteitsonderzoek CurieuzeNeuzen bekend

De resultaten van CurieuzeNeuzen tonen aan dat de verkeersdrukte in de straat en de nabijheid van de Ring de belangrijkste factoren zijn die variatie in luchtkwaliteit tussen straten verklaren. De laagste NO2-concentraties werden gemeten in verkeersluwe zones en op Linkeroever, zeer hoge concentraties langs de Singel, op bruggen over de Ring, op drukke verkeerspunten en in street canyons. Voorts toont het onderzoek aan dat burgers een belangrijke bijdrage kunnen leveren bij het verzamelen van wetenschappelijke data van hoge kwaliteit.

Lees hier alle resultaten.

Woensdag 14 september

Plan-MER bevestigt conclusie Ringland: BAM-tracé werkt niet

Persbericht 14/9/2016

Vorige week lekte in de pers het ‘Mobiliteitsluik van het Plan-MER A102/R11bis’ uit. De burgerbeweging Ringland reageert op de (te) voorbarige conclusies ten aanzien van haar voorstel. Niet Ringland komt in het gedrang, wel de Oosterweelverbinding via het BAM-tracé.

Plan-MER: waar gaat dit allemaal over?

- Het onafhankelijke studiebureau TML bestudeert in het milieu-effectenrapport (MER) de effecten van de aanleg van de A102 (Wommelgem-Ekeren) en/of de R11bis (Wommelgem-Wilrijk) op de Antwerpse mobiliteit. Daarnaast worden voor deze twee nieuwe verbindingswegen een hele reeks varianten en alternatieven bekeken.

- De onderzoekers kregen daarbij van de overheid de opdracht te werken binnen het keurslijf van het beslist beleid, namelijk de aanleg van de Oosterweelverbinding op het BAM-tracé.

- Dat onderzoek leverde een voorlopig rapport op van meer dan 300 pagina’s. Op een totaal van 36 onderzochte varianten zijn voor Ringland 2 scenario’s doorgerekend. Dit kleine onderdeel van het rapport kreeg in de pers wel alle aandacht.

- TML communiceerde zelf dat het rapport nog niet klaar is. Ringland had overigens gevraagd om zijn bedenkingen bij het voorlopige rapport mee te nemen. Maar er is niet gewacht op de nota van Ringland om het plan-MER toch al te verspreiden.

Wat leest Ringland in het plan-MER?

- De Vlaamse regering heeft een huizenhoog probleem: het ‘beslist beleid’ blijkt weinig efficiënt. De Oosterweelverbinding via het BAM-tracé biedt op zich géén oplossing voor de verkeersproblemen in en rond Antwerpen: ook in 2020 blijven de files even lang door te weinig capaciteit op de Ring en een blijvend hoge verkeersdruk. Die problemen worden niet verholpen door de combinatie van de Oosterweelverbinding met de A102, de R11bis of enige andere variant.

- De stad Antwerpen heeft een huizenhoog probleem. Het Masterplan Antwerpen streeft ernaar om tegen 2020 een ‘modal split’ van 50 procent autoverkeer en 50 procent alternatieve vervoersmiddelen (openbaar vervoer, fiets of te voet) te realiseren. Het plan-MER toont echter aan dat het referentiescenario (dus mét de Oosterweelverbinding via het BAM-tracé) de doelstelling van het Masterplan 2020 absoluut niet haalt. Het  autoverkeer stijgt met 20 procent in de stadsregio (het vrachtverkeer op de Ring zelfs met meer dan

60 procent) en de modal split komt uit op een verhouding van 70 procent autoverkeer en 30 procent alternatief verkeer. Zonder stevig aangepast mobiliteitsbeleid wacht ons een blijvend verkeersinfarct en ziet de toekomst er voor de Antwerpenaars allesbehalve mobiel en gezond uit. En dat terwijl andere steden in Europa (Kopenhagen, Freiburg, Zürich,...) erin slagen een omgekeerde verhouding 30/70 te realiseren.

- De havengemeenschap heeft een huizenhoog probleem. Het Haventracé (de derde Scheldekruising in het verlengde van de A102) is in dit MER niet onderzocht als alternatief voor het BAM-tracé, net zomin als de combinatie met het volledige concept van Ringland. In tegenstelling tot het BAM-tracé houdt het Haventracé het doorgaand en zwaar (haven)verkeer weg van de stad en vooral van de Ring zelf (lees ook het memorandum van Ringland van afgelopen voorjaar).

Conclusie: vasthouden aan het beslist beleid met de Oosterweelverbinding leidt niet tot de beste oplossing, noch voor de verkeersproblemen in Antwerpen, noch voor de leefbaarheid van de stad.

Ringland houdt stand

- De uitgangspunten van Ringland blijven in het plan-MER onverkort overeind:

1. een volledige overkapping geeft ongeziene kansen voor de leefbaarheid en de stadsontwikkeling
2. het verkeerssysteem van de Ring heeft nood aan een grondige reorganisatie
3. de barrièrewerking van de Singel dient doorbroken
4. de verkeersdruk moet omlaag (door stadsbonus of rekeningrijden)  

- Het MER benadrukt zelf het belang van de reorganisatie van de Antwerpse Ring en beoordeelt die als zeer positief voor Ringland. De scheiding van het lokale en het doorgaande verkeer leidt immers tot meer capaciteit en vlotter verkeer, meer veiligheid door minder weefbewegingen en een robuust systeem (met uitwijkmogelijkheden bij calamiteiten).

Ook de overkappingsintendant heeft in zijn reactie vorige week benadrukt dat de scheiding van het verkeer noodzakelijk is.

- Daar komt bij dat alléén de reorganisatie van het verkeer in aparte tunnels een snelle en volledige overkapping mogelijk maakt.Ook Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts heeft vorige week bevestigd dat hij voor die volledige overkapping blijft gaan.

 Voorbarige conclusies weerlegd

- Volgens het MER vervallen al die Ringland-voordelen echter omdat in het scenario Oosterweel + Ringland een grote overbelasting verwacht wordt van de hoofdknooppunten (110 tot 156%).

Het MER rekent helaas slechts een sterk verwaterde vorm van het Ringland-concept door. Allereerst wordt het Haventracé niet in de beschouwing meegenomen. Er wordt evenmin rekening mee gehouden dat Ringland de Nieuwe Singel boven op de Ring legt, wat de model-doorrekening onvolledig maakt. Ook aanvullende maatregelen zoals rekeningrijden/stadsbonus worden niet bekeken. Sommige conclusies, gebaseerd op gefragmenteerde gegevens, zijn daarom voorbarig.

De kritiek dat de Ringland-knooppunten de verkeersstromen niet aankunnen, is ook makkelijk te weerleggen. Voor het knooppunt Oost gaat het statische verkeersmodel in het MER uit van 5.000 pae (personenauto-equivalent). Het gezaghebbende Nederlandse CROW-instituut geeft echter aan dat de door Ringland voorgestelde rotorrotonde minstens 8.500 pae aankan. Niet Ringland loopt dus vast, maar wel het verkeersmodel.

- Ringland voorziet in een veel betere spreiding van de verkeersstromen over meer op- en afritten, waardoor de belasting op de knooppunten de facto lager zal uitvallen dan bij de andere ingediende voorstellen. Bij die scenario’s blokkeert immers het onderliggende wegennet volledig (de stad kan onmogelijk 20% meer auto’s slikken), maar daar wordt in dit MER ten onrechte aan voorbijgegaan.

- Wat de conclusies over filevorming aan de Kennedytunnel betreft, gaat het MER opnieuw uit van de combinatie van Ringland met het BAM-tracé en niet met de A102 en het Haventracé. Er wordt evenmin rekening gehouden met het sturende effect van het rekeningrijden, dat het Schelde-kruisende verkeer doseert over de verschillende tunnels.

Ringland blijft in gesprek

 - Ringland legt aan de bevoegde stuurgroep een nota van 60 pagina’s voor in reactie op het plan-MER. Ringland betreurt dat zijn bedenkingen niet eerder zijn opgenomen in het voorlopige rapport en hoopt dat dat alsnog gebeurt.

- Indien het MER nieuwe vragen oproept, zal Ringland die zeker ter harte nemen. Zowel de Ringland Academie als de workshops van de overkappingsintendant kunnen daarvoor de nodige expertise leveren. Die samenwerking gaat onverminderd door.

- Meer dan ooit vraagt Ringland dat de combinatie Ringland + ondertunnelde A102 + Haventracé eindelijk ten gronde wordt onderzocht als alternatief voor het BAM-tracé.

- Ondertussen blijft Ringland de Antwerpenaars overtuigd mobiliseren om te kiezen voor die combinatie. Indien de overheid vasthoudt aan het BAM-tracé, waarvan in het plan-MER duidelijk is aangetoond dat het de problemen niet ten gronde aanpakt, overwegen de drie burgerorganisaties een volksraadpleging aan te vragen. De heisa na het perslek heeft die campagne de wind alvast niet uit de zeilen gehaald. De teller stond begin deze week op 32.004 handtekeningen.

Ringland is meer dan ooit springlevend.

Je kan het persbericht ook hier downloaden.

Dinsdag 06 september

Principes Ringland blijven overeind: overkapping én scheiding verkeer noodzakelijk

'Antwerpse files langer door Ringland', zo meldde De Standaard op de voorpagina. De krant baseert zich daarvoor op het uitgelekte plan-MER voor de A102 en de R11bis.

Ringland heeft dat ontwerp van milieu-effectenrapport ook gelezen, maar focust op de positieve elementen. Zo blijven de principes van Ringland meer dan ooit overeind. Dat heeft ook overkappingintendant Alexander D'Hooghe ons bevestigd. De volledige overkapping en de scheiding van de verkeersstromen moeten verder uitgewerkt kunnen worden om tot een oplossing voor de Antwerpse Ring te komen.

Daarnaast hebben we een lange lijst fundamentele bedenkingen bij dat plan-MER. We beschouwen de titel en de inhoud van de berichtgeving dan ook als veel te kort door de bocht. We zullen die technische opmerkingen voorleggen in de bevoegde stuurgroep. Peter Vermeulen reageerde al kort via de VRT. Lees zijn reactie hier.

Ten slotte melden de auteurs van het rapport, het studiebureau TML zelf met een tweet:
MER rapport over o.a. #Ringland is nog niet klaar en zal pas publiek worden nadat de #MER procedure correct is uitgevoerd. Graag geduld.

BAM-tracé geen oplossing

De conclusie is dan ook duidelijk. De principes van Ringland staan als een huis en zijn noodzakelijk om Antwerpen en de gehele regio leefbaar en mobiel te maken.

Daarom blijven we geloven in het overleg met de intendant, met wie we vandaag een gezamenlijk persbericht verstuurden. Uit dat overleg voor de zuidelijke Ring moet ook een oplossing komen voor de noordelijke Ring.

Daarom ook gaan we door met het inzamelen van handtekeningen om een volksraadpleging over het BAM-tracé achter de hand te houden, temeer omdat uit hetzelfde plan-MER ook blijkt het BAM-tracé geen oplossing biedt. We blijven rekenen op jou om aan 75.000 handtekeningen te geraken!
Alle info over de volksraadpleging vind je op www.volksraadpleging-bamtracé.be.

Dinsdag 07 juni

Ringland haalt mee handtekeningen op

Ringland zamelt samen met stRaten-generaal en Ademloos handtekeningen in voor de aanvraag van een volksraadpleging. De drie burgerorganisaties zijn zeer blij met het samenwerkingsakkoord met de overkappingsintendant, de stad Antwerpen en de Vlaamse overheid voor de overkapping van de zuidelijke Ring. Maar voor de noordelijke Ring is nog geen oplossing in zicht. Ook de inwoners voorbij het Sportpaleis hebben recht op een gezonde leefomgeving op een zo kort mogelijke termijn. Het BAM-tracé verhindert daar evenwel een volledige overkapping en het biedt ook geen oplossing voor de files. 

Tegen eind oktober willen Ringland, Ademloos en stRaten-generaal 75.000 handtekeningen inzamelen. Daarmee kunnen we een volksraadpleging aanvragen als een bouwaanvraag wordt ingediend voor het BAM-tracé.

We hopen evenwel dat een volksraadpleging niet nodig zal zijn. Daartoe vragen we de overheid haar ‘beslist beleid’ bij te sturen en het tracé voor de derde Scheldekruising 3 km naar het noorden te verschuiven. De Ringland Academie, Ademloos en stRaten-generaal werken in de periode dat de handtekeningen verzameld worden dat alternatieve Haventracé voort uit. Uiteraard zetten we ook de samenwerking met de overkappingsintendant voort om uiteindelijk tot de beste oplossing voor Antwerpen te komen.

Download hier het petitieformulier

LET OP: Het petitieformulier is een officiëel document, dus er gelden enkele spelregels om het correct te gebruiken. Het is dus belangrijk dat je eerst de gebruiksaanwijzing doorneemt vóór je handtekeningen begint te verzamelen.

Download hier de gebruiksaanwijzing

Meer info vind je op de site van de volksraadpleging.

Het Haventracé in vergelijking met het BAM-tracé
Woensdag 25 mei

Open brief aan de Vlaamse regering

Enkele weken na de succesvolle infoavonden in De Roma lanceert Ringland een open brief aan de Vlaamse regering.
Ringland is zeer bezorgd omdat de Oosterweelverbinding een reorganisatie en volledige overkapping van de Ring onmogelijk maakt. We vragen een beperkte bijsturing van het ‘beslist beleid’, zodanig dat er zo snel mogelijk een consensus gevonden kan worden. Concreet vragen we het tracé 3 kilometer naar het noorden om te buigen, in de richting van de haven. Dat Haventracé is zowel voor de stad als voor de haven veel gunstiger.

Lees de open brief hier. De open brief wordt onderbouwd door een uitvoerig gestoffeerd memorandum.

Zondag 22 mei

Kunstveiling Ringland een succes

De veiling van 109 hedendaagse kunstwerken ten voordele van Ringland heeft bij het Antwerpse veilinghuis Bernaerts bruto 136.840 euro opgebracht! Ongeveer 60 procent daarvan gaat naar Ringland om het 3D-filmpje en de algemene werking te financieren.

Op de werken die nog niet verkocht zijn, kan nog tot maandag 30 mei in after sale geboden worden via de site van Veilinghuis Bernaerts.

Zaterdag 14 mei

Ringland vult kas met kunst

Volgende week zondag worden 109 werken van hedendaagse kunstenaars geveild in het veilinghuis Bernaerts in Antwerpen. De opbrengst gaat naar Ringland, de burgerbeweging die pleit voor de overkapping van de Antwerpse Ring. Niet voor het geld, maar 'vooral om een signaal te geven aan de overheid'.

"We vinden het fantastisch dat Ringland zo veel weerklank vindt. Niet alleen bij Belgische kunstenaars maar ook bij buitenlandse kunstenaars uit onder meer Amerika, Canada, Australië en Azië", zegt Veerle Janssens, officiële communicatiecoördinatrice van Ringland. Alle werken worden van 19 mei tot 22 mei ook tentoongesteld in het veilinghuis Bernaerts.

Het gaat dus om bekende Belgische namen, jonge beloften én heel wat buitenlandse kunstenaars. "Het feit dat zo veel internationale kunstenaars in dit project gestapt zijn, toont aan dat de problematiek van Antwerpen geen lokaal probleem is. Verouderde infrastructuren waar iets aan gedaan moet worden, kent men overal. Er is een juiste mentaliteit nodig om veranderingen door te voeren", zegt kunstenares en organisatrice van de veiling Tinka Pittoors.

"Het is wel een uitdaging, omdat niet alle werken bij het grote publiek gekend zijn. Maar we hopen zéker 100.000 euro opbrengst eruit te halen", zegt Peter Bernaerts van het gelijknamige veilinghuis. Organisatrice Pittoors wil zich daar liever niet over uitspreken. "Het belangrijkste is het signaal dat we geven aan de overheid", zegt Pittoors.

Daar sluit mede-organisator en kunstenaar Kris Fierens zich bij aan: "Essentieel aan dit project is dat het een initiatief is dat echt vanuit de kunst komt, om aan de politiek en de mensen te laten zien dat wij ook bezorgd zijn voor de toekomst en dat Ringland aandacht verdient."

De kunstenaars willen met hun visionaire ideeën de veranderingen in de stad helpen waarmaken. De opbrengst zal daarom gebruikt worden om de werking van Ringland te ondersteunen en om onderzoek te doen. "We willen bijvoorbeeld een 3D-model ontwikkelen en dat kost natuurlijk geld", vertelt Janssens.

Inspiratie voor de titel van de veiling: A City is Not a Road, Artists for Ringland, vonden de organisatoren bij het werk van de Britse artiest Neal Beggs, Belgium is Not a Road. Zijn expositie verwijst naar een uitspraak van Albert I. "Toen Duitsland ons land in de Eerste Wereldoorlog voor zijn troepen vrije doorgang naar Frankrijk vroeg, antwoordde de koning: "Belgium is a nation, not a road."

Bron: De Morgen
Maandag 09 mei

'Het is Ringland niet te doen om het meest sexy idee'

Geachte schepen Rob Van de Velde,

Het doet Ringland plezier dat het stadsbestuur kennis heeft willen nemen van een van haar voorstellen. De burgerbeweging heeft vele ideeën om onze stad aantrekkelijker te maken en het openwerken van de centers onder de spoorweg in Borgerhout is er slechts een van. Met dat voorstel, waar ook de realisatie van een echt Ringspoor en de opening van een volwaardig station Borgerhout bij aansluiten, willen we de omgeving van de Turnhoutsepoort opwaarderen. De overkapping van de Ring biedt daar ideale kansen toe.

We zijn verheugd met uw reactie (GvA van 7 mei), omdat het na onze twee Roma-avonden eind april oorverdovend stil bleef bij de beleidsmakers. Bijna 2.500 Antwerpenaren kwamen toen luisteren naar onze voorstellen om de mobiliteit en de leefbaarheid in de regio te verbeteren. Maar afgezien van de overkappingsintendant leek niemand van overheidswege geïnteresseerd.

Helaas zijn we ook teleurgesteld. U serveert het voorstel van Ringland voor de centers koudweg af als “propaganda zonder enige realiteitszin” en waarschuwt: “De meeste dromen zijn bedrog”. Dat verbaast ons. In de Ringland Academie, die het voorstel uitwerkte, zitten stuk voor stuk experts in hun vak: planologen, stedenbouwkundigen, ingenieurs… Hun medewerking met de burgerbeweging kadert in een globale visie voor de lange termijn. Het zijn misschien dromers, maar voor toekomstgericht denken - langer dan zes jaar - is dat net een pluspunt. En leerden we van uw partijgenoot en medeschepen Ludo Van Campenhout niet: “Dromen is durven. Want kunnen dromen betekent dat je verder kijkt dan vandaag, dat je ambities hebt. En durven is doen. Doen betekent dromen waarmaken.”

Overleg en samenwerking

In de Ringland-krant hebben we het initiatief van het stadsbestuur toegejuicht om de centers aan de Engelselei in te richten voor lokale winkels, ambachtelijke ateliers of ruimte voor jongeren. Alleen vrezen we dat die plek met de huidige Ring en Singel nog steeds een 'achterkant' zal blijven. Met de overkapping van de Ring en de verplaatsing van de Singel worden de centers beter toegankelijk vanuit Borgerhout extra muros. “Wanneer enkele centers omgevormd worden tot onderdoorgangen, kan de Engelselei zich openen naar het gigantische Ringlandpark”, schreven we. Nergens hebben we gesteld dat ze allemaal open moeten, wat uit stabiliteitsoverwegingen inderdaad misschien niet wenselijk is. Enkele centers openwerken kan echter bezwaarlijk als “onhaalbaar” worden beschouwd: op oude foto's is te zien dat er vroeger ettelijke doorsteken waren.

Uiteraard zal dat verder studiewerk vergen, evenals overleg en samenwerking met andere instanties, zoals Infrabel. “Het zou mooi zijn mocht Ringland de hand uitsteken”, schrijft u. Bij dezen willen we graag onze beide handen uitsteken! Bij Ringland is het van meet af aan de expliciete bedoeling geweest met zo veel mogelijk mensen, ook in het bestuur, samen na te denken over en te werken aan de stad van de toekomst. Wij gaan dus graag in op uw uitnodiging om het studiewerk van de Ringland Academie aan de stadsdiensten voor te stellen.

Ringland heeft een draagvlak

Het hele verhaal heeft u “doen inzien dat de stad, het agentschap Wegen en Verkeer en de BAM de geweldige projecten die we aan het uitwerken zijn, veel sexyer moeten brengen”. Ringland is het er geenszins om te doen wie het meest sexy idee heeft. “Lopende stadsprojecten aftroeven met onhaalbare dromen”, zoals u ons verwijt, is het laatste wat we willen. Wij doen, gedragen door duizenden burgers én experts, bestudeerde voorstellen. Tussen haakjes: de Lange Wapperbrug, het prestigeproject van de BAM, was destijds een uiterst sexy voorstel. Alleen was er geen draagvlak voor te vinden. En net dat heeft Ringland wel.

Draagvlak is ook dat waar de overkappingsintendant naar op zoek is. Alexander D'Hooghe heeft ons daarom al uitgenodigd om samen te werken.

Mogen we dan ook van u en uw collega's een uitnodiging verwachten? Eventueel zelfs voor een publiek debat? “Ik ga door met de vernieuwing en stel eerstdaags de architect aan en stoom door voor een mooier Borgerhout”, stelt u vastberaden. Ringland houdt van zo veel daadkracht. Het moet immers vooruitgaan. Daarom ook hebben we mee willen nadenken. En dat zullen we blijven doen, als cadeau aan onze stad.

En als we dan eindelijk in gesprek zijn, laten we dan ook de vele andere beleidsvoorstellen van Ringland bekijken. Want de centers zijn maar één onderdeel van een onderbouwd plan voor een reorganisatie en een volledige overkapping van de Ring, en alle mogelijkheden die dat met zich meebrengt.

Alleen in samenwerking en respect zullen we uit de impasse geraken. Alleen zo werken we samen aan een leefbare, veilige en gezonde stad.

Veerle Janssens,
namens Ringland en de Ringland Academie

Lees hier meer over de voorstellen van Ringland voor de centers. 
Maandag 25 april

Ringland in zicht?

Voor het derde jaar op rij trekt Ringland naar De Roma. Komt Ringland er? En wanneer? De overkappingsintendant van de Vlaamse overheid, Alexander D’Hooghe, komt zijn opdracht toelichten.

Ondertussen heeft onze eigen Ringland Academie niet stilgezeten. Waarom zijn de overkapping én de reorganisatie van de Antwerpse ring broodnodig? Hoe kan Ringland gebouwd worden zonder tijdverlies? De Ringland Academie geeft in De Roma het antwoord.

Afspraak in De Roma op maandag 25 of dinsdag 26 april om 20.30 uur.

Reserveer hier je tickets voor De Roma op 25 april!

Reserveer hier je tickets voor De Roma op 26 april!

Maandag 11 april

Artists for Ringland

Benefietveiling van uitzonderlijke kunst van meer dan 100 internationale kunstenaars
Benefit auction of exceptional art by more than 100 international artists

Meer info / More info

Exhibition / Tentoonstelling: 19 – 22.05.2016
Auction / Veiling: 22.05.2016, 16:00

Veilinghuis Bernaerts
Verlatstraat 20, 2000 Antwerpen
T +32 (0)3 248 19 21
acityisnotaroad@gmail.com

A City is Not a Road - Artists for Ringland
Woensdag 16 maart

Loop de 10 Miles met Ringland!

Op zondag 17 april 2016 loopt Ringland voor de derde keer de Antwerp 10 Miles. Vorig jaar waren we een van de grotere ploegen. Dit jaar willen we de grootste zijn en de overkapping sportief op de kaart zetten. Je kan je hier via Ringland inschrijven. Wij doen al de rest. Deelnemen is gezond, deelnemen met Ringland nog gezonder!
Loop de 10 Miles met Ringland!

Wat vooraf ging

Begin 2014 lanceert Ringland een totaaloplossing voor mobiliteit en leefbaarheid in en om Antwerpen. Het voorstel creëert een niet te stoppen dynamiek. In het straatbeeld duiken duizenden affiches op, fietsers laten aan iedereen weten: ‘Ik wil op Ringland fietsen’, en langs de Ring planten burgers en organisaties met een hart voor Antwerpen de vlag van Ringland. Festivals, evenementen en bekende gezichten verbreden het draagvlak.
Burgers participeren via crowdfunding aan studies die het voorstel verfijnen en onderbouwen.
Ook overheden zijn steeds meer geïnteresseerd in het plan. De Antwerpse gemeente- en districtsraadsleden, het Vlaams Parlement en de Vlaamse regering luisteren, stellen vragen en raken mee overtuigd van deze unieke kans.

75.000 Antwerpenaars steunen het idee voor een nieuwe volksraadpleging, omdat ze niet geloven dat de bestaande plannen voor de Oosterweelverbinding verenigbaar zijn met een volledige overkapping. Samen met een procedure bij de Raad van State door de actiegroepen Ademloos en stRaten-generaal, houden ze zo de druk op de ketel om tot een politiek akkoord te komen.

En plots gaat het snel. De inzichten zijn gegroeid, de plannen meer en meer verfijnd, en dankzij intendant Alexander D’Hooghe verbetert ook de verstandhouding tussen de betrokken instanties en burgers.
Begin 2017, amper drie jaar na de start, sluit Ringland samen met stRaten-generaal en Ademloos, de stad Antwerpen en de Vlaamse regering het Toekomstverbond, een akkoord dat moet leiden tot de volledige overkapping.

In de zomer krijgen zes ontwerpteams de opdracht om, onder leiding van de intendant, de overkapping concreet uit te werken.

Ringland in een notendop

Ringland pleit van bij het begin voor een totaaloplossing, zowel voor de mobiliteit als voor de leefbaarheid, in en rond Antwerpen. De volledige overkapping van de Ring is dé oplossing voor meer ruimte en groen, vlot en veilig verkeer, een betere gezondheid en een veel grotere leefbaarheid.

Ringland formuleerde enkele essentiële uitgangspunten:

  • scheiding van doorgaand en stedelijk verkeer, om de Ring vlotter en veiliger te maken
  • minder verplaatsingen met de auto, ten voordele van meer verplaatsingen te voet, met de fiets of het openbaar vervoer
  • het sluiten van de Ring als sluitstuk van het hele verhaal, met een verplaatsing van het zwaar en doorgaand (haven)verkeer naar het noorden
  • groene verbindingen tussen stad en rand, Luchtbal en Merksem,…

Toekomstverbond in een notendop

In 2017 sluiten de burgerbewegingen en de overheden het Toekomstverbond, een akkoord om samen tot een volledige overkapping te komen.

Daarin komen de partijen overeen dat:

  • alvast 1,25 miljard euro wordt vrijgemaakt voor de eerste fase van de volledige overkapping
  • de Oosterweelverbinding er toch komt, maar enkel voor stadsregionaal verkeer, terwijl het doorgaand verkeer het Haventracé rond de stad moet volgen
  • de mobiliteit in de grote vervoersregio (van Beveren tot Brecht) verbeterd moet worden via een Routeplan 2030, waardoor het aantal verplaatsingen met de auto vermindert, dankzij een modal shift naar meer verplaatsingen te voet, met de fiets of met het openbaar vervoer (modal split 75/25 naar 50/50)
  • er voortaan constructief wordt samengewerkt, met inspraak van de burgers
  • de procedures bij de Raad van State worden stopgezet

Modal split 50/50

De modal split 50/50 gaat uit van de helft verplaatsingen te voet, met de fiets of met het openbaar vervoer en de helft met auto’s en vrachtwagens. Het Routeplan 2030 voor de Vervoersregio Antwerpen moet helpen om deze ambitie te realiseren. Het wordt uitgewerkt op een van de vier werktafels binnen de Werkgemeenschap. Ringland vindt de modal shift naar 50/50 een vooruitgang, maar durft voor nog meer ambitie te pleiten. Ringland is door buitenlandse voorbeelden overtuigd dat 70/30 realiseerbaar is.

X
- Enter Your Location -
- or -